Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

DEFINICJE. Definicja – wypowiedź o określonym kształcie, w której informuje się o znaczeniu danego wyrażenia językowego drogą wskazania innego wyrażenia.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "DEFINICJE. Definicja – wypowiedź o określonym kształcie, w której informuje się o znaczeniu danego wyrażenia językowego drogą wskazania innego wyrażenia."— Zapis prezentacji:

1 DEFINICJE

2 Definicja – wypowiedź o określonym kształcie, w której informuje się o znaczeniu danego wyrażenia językowego drogą wskazania innego wyrażenia przynależącego do danego języka i posiadającego to samo znaczenie. 2

3 Tadeusz Kotarbiński (...) nader cennym sposobem walki [z mętnością w rozumieniu mowy] musi być budowanie definicji, czyli określanie zwrotów językowych. Definicja sprawia, że nasza mowa staje się jasna, wyraźna i stanowcza. Definicja bowiem to odpowiedź na pytanie, co znaczy dany zwrot językowy 3

4 DEFINICJE DEFINICJA REALNA DEFINICJA NOMINALNA 4

5 5 Definicja realna – jest to zdanie, które wskazuje na istotę danego przedmiotu, czyli na jego najważniejszą własność (cechy istotne przedmiotu definiowanego). Przykład: Człowiek jest istotą rozumną, zdolną do abstrakcyjnego myślenia, umiejąca wytwarzać narzędzia

6 6 Definicja nominalna – wyrażenie podające znaczenie słowa lub słów. Określa, jak w danym języku równoznacznie zastępować można jeden wyraz, którego znaczenia nie jesteśmy pewni, wyrazem powszechnie znanym co do którego jesteśmy pewni znaczenia Przykład: Wyraz deltoid znaczy tyle, co wyrażenie czworokąt o dwóch parach przyległych boków równych

7 7 Dalsza część prezentacji będzie dotyczyła definicji nominalnych, które są głównym przedmiotem rozważań logiki.

8 8 Rodzaje definicji ze względu na ich zadania definicje sprawozdawczeprojektujące konstrukcyjneregulujące

9 9 Definicja sprawozdawcza – wskazuje, jakie znaczenie ma lub kiedyś miał dany wyraz w pewnym języku; składa sprawozdanie z tego, jak pewna grupa ludzi posługuje się czy też posługiwała się pewnym wyrazem lub wyrażeniem. Przykłady: W dawnym języku myśliwych w Polsce wyraz kot znaczy tyle, co zając Zwykły ołówek to przyrząd do pisania złożony z pręcika grafitowego i okładzin drewnianych

10 10 Definicja projektująca – ustanawia regułę znaczeniową danego wyrazu, które będzie obowiązywało w przyszłości. Przykład: Kierownika suwnicy elektrycznej nazywać się będzie w niniejszej ustawie suwnicowym

11 11 a) Definicja konstrukcyjna – ustala znaczenie wyrazu na przyszłość, nie licząc się z dotychczasowym znaczeniem wyrazu. Wprowadza nowe wyrażenia lub nadaje wyrażeniom zupełnie nowe znaczenie. Przykład: Opona w języku starosłowiańskim oznaczała płaszcz przeciwdeszczowy w dzisiejszym języku oznacza część wyposażenia pojazdów mechanicznych

12 12 b) Definicja regulująca – ustala (reguluje) na przyszłość wyraźne znaczenie wyrazu licząc się jednak z dotychczasowym, niedostatecznie określonym, znaczeniem tego wyrazu. Przykład: Przyuczoną pielęgniarką w rozumieniu niniejszej ustawy jest osoba, która bez przygotowania teoretycznego wykonywała w zakładach zamkniętych służby zdrowia funkcje pielęgniarskie w okresie co najmniej dwóch lat

13 13 Rodzaje definicji ze względu na ich budowę Definicje równościowe Definicje nierównościowe Formy definicji Definicje klasyczne Definicje nieklasyczne przez postulaty

14 14 Definicje równościowe: Definiendum - zwrot językowy zawierający wyraz definiowany (Bursztyn…) Łącznik – zwrot stwierdzający, że definiendum ma takie samo znaczenie jak definiens (…jest to…) Definiens – wyrazy, których użyto do wyjaśnienia znaczenia pewnego zwrotu (…skamieniała żywica) Wtedy mamy do czynienia z definicją klasyczną, gdy w wyrażeniu występuje zarówno rodzaj gatunkowy (żywica – porównanie z zakresem ogólniejszej nazwy) jak i różnica gatunkowa (skamieniała – zawężenie zakresu do jakiejś konkretnej cechy, własności).

15 15 Definicja nieklasyczna – polega na wskazaniu zakresu nazwy definiowanej (w definicji stosujemy wyliczenia). Przykład: Zbożem w rozumieniu niniejszego rozporządzenia jest pszenica, jęczmień, owies, kukurydza, gryka i proso

16 16 Definicja w stylizacji słownikowej – pewien wyraz czy wyrażenie ma takie samo znaczenie, jak wskazywane przez drugie wyrażenie Przykład: Ustawa – zbiór przepisów prawnych uchwalany jako całość przez parlament

17 17 Definicja w stylizacji semantycznej – pewien wyraz czy wyrażenie w którym znaczenie odnosi się do określonych przedmiotów, cech, zdarzeń czy stosunków. Przykład: Wyrazem działalność określamy szereg czynności związanych jednym zasadniczym celem

18 18 Definicja w stylizacji przedmiotowej – wskazuje znaczenie wyrazu definiowanego mówiąc o cechach lub własnościach danego przedmiotu. Przykład: Popielniczka jest to naczynie przeznaczone do zbierania popiołu i niedopałków papierosów

19 19 Definicje przez postulaty – wyraz definiowany umieszczamy w zdaniu lub kilku zdaniach, w których inne wyrazy mają znane nam już znaczenie i na podstawie przykładu posługiwania się wyrazem definiowanym w tych zdaniach pozwalamy się innym domyślać, jakie znaczenie nadajemy temu wyrazowi Przykład: Przez umowę o dzieło przyjmujący zamówienie zobowiązuje się do wykonania oznaczonego dzieła, a zamawiający do zapłaty wynagrodzenia

20 20 Warunki poprawności definicji Błędy w definicjach ignotum per ignotum idem per idem błędne koło pośrednie Definicja za szeroka Definicja za wąska

21 21 ignotum per ignotum – nieznane przez nieznane; zarówno znaczenie definiendum jak i definiensa jest nieznane przez odbiorcę Przykłady: Bycie bytu jest to nicościowanie się nicości Dusza jest to pierwsza entelechia ciała

22 22 idem per idem – to samo przez to samo; definiendum nie może być zarazem częścią definiensa Przykład: Logika jest nauką o myśleniu zgodnym z prawidłami logiki

23 23 Błędne koło pośrednie – pierwszy wyraz definiujemy przy pomocy drugiego wyrazu a drugi wyraz definiujemy przy pomocy pierwszego wyrazu. Przykład: Logika to nauka o poprawnym myśleniu; myślenie poprawne to myślenie logiczne; a znów myślenie logiczne to tyle, co myślenie zgodne z prawidłami formułowanymi przez logikę

24 24 Definicja za szeroka – zakres definiensa obejmuje także jakieś przedmioty nie należące do zakresu definiendum Przykład: Prokurator jest to pracownik prokuratury Do pracowników prokuratury należą także kanceliści, woźni i sprzątaczki prokuratury

25 25 Definicja za wąska – zakres definiensa nie obejmuje wszystkich przedmiotów należących do zakresu definiendum. Przykład: Zwykły ołówek to przyrząd do pisania złożony z pręcika grafitu umieszczonego w niebieskiej oprawce z cedrowego drzewa Ta definicja nie obejmuje innych ołówków (umieszczonych w innych oprawkach - np. żółtych, czerwonych, białych).


Pobierz ppt "DEFINICJE. Definicja – wypowiedź o określonym kształcie, w której informuje się o znaczeniu danego wyrażenia językowego drogą wskazania innego wyrażenia."

Podobne prezentacje


Reklamy Google