Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Nowy menedżeryzm: Wyzwanie dla sprawiedliwości społecznej, równości i opieki w dziedzinie edukacji Kathleen Lynch University College Dublin, UCD Equality.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Nowy menedżeryzm: Wyzwanie dla sprawiedliwości społecznej, równości i opieki w dziedzinie edukacji Kathleen Lynch University College Dublin, UCD Equality."— Zapis prezentacji:

1 Nowy menedżeryzm: Wyzwanie dla sprawiedliwości społecznej, równości i opieki w dziedzinie edukacji Kathleen Lynch University College Dublin, UCD Equality Studies Centre, School of Social Justice Jakość edukacji i/lub jakość ewaluacji. Jak budować dobrą szkołę? Zakopane, Polska marca 2015 r.

2 Przedmowa: Kwestionowanie koncepcji „dobrej szkoły” „Dobra szkoła” oznacza, że jest także „zła szkoła”, „dobry dyrektor szkoły” oznacza, że istnieje ktoś taki, jak „zły dyrektor szkoły’’ Koncepcja „dobrej szkoły” jest formą ideologii - zaprojektowaną w celu uzyskania ze strony kierownictwa i samych szkół zgody na wprowadzenie nowych sposobów regulacji i kontroli poprzez zastosowanie pozytywnego języka i ukrycie rzeczywistego celu pod maską neutralności To zastosowanie języka „miękkiego” zarządzania, ale w istocie wewnątrz kryją się twarde zasady Koncepcja „dobrej szkoły” obejmuje pomiary, publikowane i wewnętrzne rankingi Koncepcja dobrej szkoły to upolityczniona ideologia, która ma swe źródła w nowym menedżeryzmie – Skupianie się na pomiarze kompetencji, a nie na intelektualnym czy krytycznym rozwoju 2

3 Nowy menedżeryzm Nowy menedżeryzm to sposób zarządzania powiązany z neoliberalizmem: obejmuje instytucjonalizację wartości rynkowych, systemów i procesów zarządzania wszelkiego rodzaju organizacjami, w tym szkołami różnego stopnia, służbą publiczną, instytucjami sektora publicznego i organizacjami pozarządowymi Oznacza to przyjęcie biznesowego modelu działania instytucji świadczących usługi publiczne (np. szkół i uczelni) oraz instytucjonalizację komercjalnych wartości w ich systemach i procesach Rezultat Usługi publiczne zmieniają się – zamiast ośrodków dbających o dobrostan odbiorców, dobrą edukację, zdrowie, opieką nad osobami starszymi itp., kierujących się ludzkimi potrzebami i prawami człowieka, pojawiają się podmioty świadczące usługi z wyznaczonymi celami wydajności – znaczenie ma tylko to, co da się policzyć – powstaje nowa tyrania liczb. 3

4 Polityczny charakter nowego menedżeryzmu Nowy menedżeryzm jest ściśle związany z tayloryzmem (1911)* Taylor utrzymywał, że do podniesienia wydajności pracowników niezbędny jest ściślejszy nadzór i kierowanie pracą przez kadrę menedżerską Nowy menedżeryzm to projekt polityczny, zwiastujący nowy sposób zarządzania szkołą; to swoisty rodzaj regulacji moralnych obowiązujacych w biznesie i organizacjach wzorujących się na rozwiązaniach biznesowych Prototypem funkcjonowania placówek edukacyjnych stają się rynkowe modele kontroli i regulacji. Szkoły przemieszczają się ze sfery służby publicznej do sfery usług rynkowych (najbardziej liczą się ci, którzy podnoszą rynkową wartość szkoły- dzieci z niepełnosprawnością, dzieci z problemami nie liczą się). Rozrasta się wewnętrzna klasa „nadzoru”: nadzór nad kadrą nauczycielską i dyrekcją szkół – realizowany jest z zastosowaniem różnorakich pomiarów, wyznaczonych celów, liczb. 4

5 Nowy mendeżeryzm a internalizacja regulacji Regulacje są najskuteczniejsze, gdy narzucamy je sobie sami (Michel Foucault) Kiedy poszczególne osoby (nauczyciele, dyrektorzy szkół, inspektorzy) zinternalizują normy regulacji, rośnie suwerenna ich (a nawet zbędna) władza w ramach organizacji Celem nowego menedżeryzmu jest nie tylko wprowadzenia nadzoru, ale także internalizacja wartości i praktyk regulacyjnych na poziomie indywidualnym Nikolas Rose (1989) opisuje to jako uwewnętrznienie norm Foucault, Michel The Government of Self and Others: Lectures at the Collège de France (2010) Rose, Nikolas (1989) Governing the Soul: The Shaping of the Private Self. London: Routledge. Lynch, K. Grummell, B. and Devine, D. (2012) New Managerialism in Education: Commercialisation, Carelessness and Gender. Basingstoke: Palgrave Macmillan. 5

6 Mendżeryzm to organizacyjna forma neoliberalizmu Podstawowym celem kaptalizmu w wersji neoliberalnej jest obniżenie podatków od kapitału, a zatem także obniżenia wydatków publicznych (włącznie z wydatkami na edukację) Upubliczniane rankingi, pomiary określające „dobre i złe” szkoły itp. dają pozornie obiektywne uzasadnienie dla zamykania szkół i cięć wydatków Ograniczenie inwestycji w edukację przedstawiane jest przy użyciu „miękkiego” języka marketingu – czyni się to w imię „efektywności”, „eliminacji marnotrawstwa”, „restrukturyzacji”, oferowania „możliwości wyboru” WTO (Światowa Organizacja Handlu) i GATS (Porozumienie ogólne w sprawie handlu usługami) promują edukację w wersji urynkowionej i mierzalnej. Według WTO, edukację należy postrzegać jako towar, a nie jako doświadczenie mające na celu podniesienie świadomości” (WTO) Wynik NETTO: Pojęcie edukacji jak „dobra publicznego” zostaje poważnie podważone 6

7 Redefinicja celów edukacji : rola wielostronnych umów Międzynarodowy ruch w kierunku uczynienia z edukacji, a szczególnie kształcenia w uczelniach wyższych, usługą na sprzedaż, a nie służbą publiczną Powód: Spadek zwrotu z inwestycji w produkcję, rolnictwo i inną działalność gospodarczą Dyrektywa usługowa 2006 (UE) – zmierza w kierunku urynkowienia Układ ogólny w sprawie handlu usługami (GATS) - celem jest „liberalizacja” handlu usługami – ograniczenie inwestycji państwa i urynkowienie lukratywnych dziedzin edukacji – Rezultaty: Od kiedy usługi edukacyjne uznano za usługi podlegające GATS, nastąpiła ich deregulacja; znacznie ograniczono kontrolę prawną, polityczną, podatkową i jakościową. 7

8 W promowaniu neoliberalnej ideologii kluczową rolę odgrywają UE i OBWE Unijna polityka „otwarteje metody koordynacji” zastosowana do edukacji ma sprawiać wrażenie, że kontrola zasadza się na dobrowolnej zgodzie! Strategia Europa 2020 – edukacja zdefiniowana jest jako główny środek ożywienia gospodarczego w UE – kluczowym celem jest przygotowanie pracowników dla gospodarki… rozwój „nowych umiejętności i tworzenie miejsc pracy”…; „modernizacja” rynków pracy poprzez ułatwianie mobilności pracowników: podoszenie umiejętności w ciągu całego cyklu życia i zwiększenie udziału w rynku pracy; oraz lepsze dopasowanie istniejącej na rynku pracy podaży i popytu W mechanizmach regulacyjnych UE stosuje się „miękki” język; ta „miękka” retoryka ukrywa regulacyjne intencje, np. opowiada się za „wysokiej jakości uczeniem się przez cale życie”, ale sposób zarządzania bynajmniej nie jest „miękki”’ OBWE i UE zarządzają przez pomiary - PISA, rankingi, wskaźniki(KPI) 8

9 W Europe XXI w. panuje ideologia neoliberalna: jej założeniem jest rynkowe podejście do obywatelstwa Neoliberalizm zakłada, że stosunki miedzy obywatelm i państwem oraz innymi ludźmi reguluje rynek – obywatele definiowani są jako „klienci” – dotyczy to nawet edukacji, a to podważa koncepcję prawa do edukacji jako prawa człowieka – Skupianie się na indywidualnej odpowiedzialności za niepowodzenia i na „posiadaniu” sukcesu – Rozwój „aktuarialnego ja’, które ocenia ryzyko, zyski, rezultaty itp.- tworzy się nowy edukacyjny subietywizm Przedmioty takie jak iphone, iPad symbolizują marketingowe znaczenie zachłannego „ja” („ja” definiowane przez konsumpcję) 9

10 Pod znakiem komercjalizacji – kształcenie w uczelniach wyższych K omercjalizacja kształcenie wyższego – wzrost liczby uniwersytetów związanych z firmami– z 200 w 1970 r. do ok w % studentów w USA uczęszcza uczelni nienastawionych na zysk Edukacja oferowana przez uczelnie związane z firmami ma wymiar globalny: Kaplan, Cato Institute, Apollo Phoenix University ma prawie 500,000 studentów ale 95% pracowników zatrudnionych w niepełnym wymiarze Mit efektywności - US Government Accountability Office (GAO, 2010) stwierdza, że zajęcia w komercjalnych uczelniach kosztują wielokrotnie więcej niż porównywalne zajęcia w uczelniach publicznych 10

11 Oznaki komercjalizacji – urynkowienie usług w ramach edukacji publicznej Rosnąca presja na komercjalizację lub samofinansowanie instytucji edukacji publicznej : finansowanie działalności szkół przez prywatnych sponsorów, outsourcing kluczowych usług, takich jak catering i sprzątanie przez prywatne firmy Oczekuje się, że kształcenie w uczelniach wyższych będzie się w coraz większym stopniu samofinansować –– w Wielkiej Brytanii czesne wynosi 9,000 £ w skali rocznej Kształcenie na uczelniach wyższych jako towar rynkowy … zmierzamy do uczynienia z innych form edukacji towaru rynkowego W latach Wielka Brytania zarobiła 28 mld £ na samych usługach edukacyjnych, w porównaniu z 19 mld £ na sektorze uslug finansowych i 20 mld na przemyśle motoryzacyjnym (Ball, Dworkin and Yryonides, 2010 Current sociology, t. 58, 4: str. 523) Korzystają także na tym ubezpieczenia, bankowość, handel detaliczny, budownictwo mieszkaniowe/wynajem mieszkań, turystyka W samym 2010 r. w Irlandii sprzedaż usług w zakresie edukacji i usług pomocniczych wniosła do gospodarki ok. 900 € mln (Government of Ireland, 2010) Investing in Global Relationships: Ireland’s International Education Strategy, , 11

12 W epoce neoliberalizmu obserwujemy rosnące nierówności, a to prowadzi także do nierówności w dziedzinie edukacji Nierówności w dziedzinie edukacji rosną, ponieważ Bogatsi rodzice o wyższych dochodach kupują dodatkowe zasoby edukacyjne, szczególnie poza sektorem publicznym, przez co ich dzieci stają uprzywilejowane. Zaobserwowano szerzenie się takich praktyk w Wielkiej Brytanii, Irlandii, a nawet w Niemczech Zasobniejsze osoby mogą sobie pozwolić, by coraz bardziej dystansować się społecznie, a często także fizycznie, od uboższych obywateli (ogrodzone domy/społeczności odzwierciedlają zamykanie się przed potrzebującymi), rośnie liczba szkół wyznaniowych i prywatnych (uprzywilejowani ukrywają się przed własnym poczuciem winy) Ubóstwo zasobów edukacji publicznej (oraz brak demokratycznej odpowiedzialności w ramach tego systemu) jest ukryte przed tymi, którzy mogą takie zasoby nabyć półprywatnie lub prywatnie uzupełnić Względnie niskie inwestycje w publiczna edukację mają najbardziej negatywne skutki dla rodzin o niskich dochodach/najwrażliwszych, bo nie mają one możliwości zmiany szkoły lub uzupełnienia jej oferty – ale brakuje im odpowiednich zasobów, aby ich głos był usłyszany 12

13 Wpływ wartości neoliberalnych na kulturę edukacji Przyjmjując biznesowe modele funkcjonowania, szkoły i uczelnie zmierzają się w stronę istytucjonalizacji komercyjnych wartości w swoim systemie -- jeśli nawet nie planowo, to domyślnie: Szkoły i uczelnie przestają być ośrodkami nauki, przechodząc do sfery działalności usługowej z wyznaczonymi celami w zakresie wydajności Modele biznesowe w coraz wyższym stopniu legitymizują wśród uczniów indywidualistyczną pogoń za realizają własnych interesów ekonomicznych i zdobywaniem kolejnych potwierdzeń kompetencji, zaś wśród pracowników pogoń za karierą… Zanika idealistyczne podejście uczniów i pracowników do pracy dla dobra ogółu Gloryfikacja konkurencji (realizacja wyzanczonych celów)… Dzieci z problemami stają się dla szkoły „kłopotem” – zagrażają realizacji wyznaczonych celów 13

14 Nowy menedżeryzm – rezultaty dotyczące równości Zgodnie z zasadami nowego menedżeryzmu systemy zarządzania skupiają się na produkcie, a nie na procesie edukacji; to może i BĘDZIE reprodukować nierówności, ponieważ: sukces oceniany jest w kategoriach mierzalnych wyników (rankingi uczelni/ dzieci) oszczędność jest traktowana priorytetowo w stosunku do równości dostępu, uczestnictwa/ rezultatu; etyka podporządkowana jest pragmatyzmowi rozliczalność wobec rynku zastępuje odpowiedzialność demokratyczną – priorytetowo traktowanie są ci, którzy mogą najwięcej zapłacić za edukację 14

15 Rola języka w tłumieniu krytycznego myślenia Ideologia władzy i kontroli pod maską rozwoju/poprawy „Niewidzialna ręka rynku” pod maską neutralności w dyskursie na temat ‘restrukturyzacji’ edukacji, „modernizacji” szkół i uczelni „odnowy” osiedli mieszkaniowych tworzenia „centrów doskonałości” (sugerujące istnienie czegoś przeciwnego) Dyskurs „modernizacyjny” tłumi opozycję poprze stosowanie języka „efektywności” i postępu – Urynkowienie edukacji/usług publicznych przedstawiane jest w języku modernistycznym, z zastosowaniem takich fraz jak „iść naprzód’” „iść dalej”, „postępować”, „poprawiać”; – Zabezpiecznie emerytalne i stabilne dochody nauczycieli określa się jako „demotywujące” „luksusy” – opieka państwa określana jest jako „wtrącanie się”; demonizuje się regulowanie uprawnień przez władze publiczne jako „niańczenie przez państwo” 15

16 Ideologia „gospodarki wiedzy”… Globalna „wojna o talenty” i usługi dla elity Globalna „wojna o talenty” dostarcza uzasadnienia dla inwestowania w uprzywilejowanych: powstaje mit, że każdy kraj musi zdobyć „największy talent”, jaki może zakupić, żeby być najbardziej konkurencyjnym: Zmierza się do stworzenia globalnej merytokracji w służbie globalnego kapitału Ideologia wojny o talenty podważa znaczenie publicznej edukacji, ponieważ klasa średnia i osoby lepiej sytuowane we wszystkich krajach starają się, aby ich dzieci dołączyły do globalnej elity – Rośnie zainteresowanie tzw. „ uzdolnionymi” dziećmi (uzdolnione są już uprzywilejowane w stosunku do znajdujących się w gorszej sytuacji). W ten sposób elicie udziela się większego wsparcia. – John Marsh w publikacji Class Dismissed (2011) – pokazuje jednakże, że w USA mamy raczej do czynienia z gospodarką opartą na niskich wynagrodzeniach, a nie z gospodarką opartą na wiedzy 16

17 Pojawia się nowe ukonstytuowanie tematu edukacji zgodnie z nowymi systemami zarządzania Zgodnie z rynkowym neoliberalizmem osoba definiowana jest jako racjonalny podmiot ekonomiczny - Rational Economic Actor (REA), autonomiczny agent zmierzający do maksymalizacji wyników ekonomicznych Osoby niezatrudnione, lub które nie mogą być zatrudnione są uznawane za mniej wartościowe Powrót do ideologii, w której biedny jest sam sobie winien, odzwierciedlające się, np. w coraz większym braku zainteresowania niekorzystną sytuacją robotników pod względem edukacji czy też edukacją Romów/ grup migrujących Spadek zainteresowania edukacją osób, które uznaje się za nierokujące korzyści z inwestycji – niepełnosprawnych intelektualnie, osób starszych, które nie będą mogły być zatrudnione Schyłek pojęcia państwa opiekuńczego jako podstawowej koncepcji politycznej. W Irlandii: służby nadzoru kuratorskiego i opieki społecznej (Probation and Welfare services zwane obecnie „Probation services) Wynik netto Koncentrowanie się na uzyskaniu wyników oznacza obniżenie znaczenia wymiaru opieki i funkcji rozwojowej edukacji 17

18 Produkt uboczny nowego menedżeryzmu niedbalstwo w edukacji: Dyskurs nowego menedżeryzmu zdominowany jest przez pojęcie „performatywności” Podczas gdy wartość troski o uczniów i pracowników jest niemierzalna w krótkim okresie – to nie jest KPI – kluczowy wskaźnik wyników Niewiele czasu pozostaje na pracę „bezproduktywyną”, niewidoczną - zatroszczenie się o uczniów, kolegów, o siebie Zaprzecza się istnieniu potrzeb emocjonalnych obecnych podczas uczenia i zarządzania – Z naszych badań dotyczących dyrektorów szkół wynika, że starają się oni być „elastyczni” – żeby przetrwać trzeba być pracoholikiem 18

19 Idealna kadra kierownicza to osoby pracujące 24 godz. na dobę przez okrągły tydzień – żyjący wyłącznie dla firmy: Pojęcie racjonalnego podmiotu ekonomicznego (Rational Economic Actor - REA) zakłada taki model nauczyciela, kierownika, dyrektora szkoły czy studenta, w którym nie uwzględnia się rzeczywistości relacji międzyludzkich Ale życie zasadza się na relacjach, a bycie docenionym jako osoba umożliwia dzieciom, młodzieży i dorosłym naukę i rozwój.

20 20 Życie w rzeczywistości relacyjnej: Taksonomia opieki (Lynch, 2007, The Sociological Review) Trzeci poziom opieki – praca nad solidarnością Drugi poziom opieki – ogólna działalność opiekuńcza Podstawowy poziom opieki – dzieło miłości

21 21 Dlaczego liczą się miłość, troska i solidarność (LCS) 1.Edukacja zakorzeniona jest w pojęciu troski, opieki (care) – Educare znaczy opiekować się 2.Opiekowanie się stanowi niezbędny warunek przetrwania i rozwoju człowieka 3.Relacje miłości, troski i solidarności (LCS) – tworzą podstawowe poczucie znaczenia, wartości i przynależności, poczucie bycia docenianym, chcianym i zaopiekowanym – to nadaje znaczenie życiu większości ludzi i daje im radość 4.Brak opieki oznacza całe continuum: od przemocy i znęcania się, po zaniedbanie i obojętność - niekochani są często niechciani 5.Ekonomiczna, polityczna i kulturalna sfera życia nie może skutecznie funkcjonować bez równoległej infrastruktury opieki 6.Relacje LCS wymagają pracy – przyjemnej, a jednocześnie uciążliwiej - w tej pracy pojawiają się istotne nierówności, ponieważ to kobiety pełnią większość funkcji opiekuńczych w szkole, w domu i w miejscu pracy – zakłada się z góry, że to kobieta zajmuje się opieką i to samo w sobie jest niesprawiedliwe

22 22 Potrzeba uznania, jak ważne są „troskliwe szkoły” i edukowanie w duchu solidarności Podmiot edukacji jest nadal definiowany jako autonomiczny, racjonalny aktor - ‘Cogito ergo sum’ Koncentruje się na wąsko zdefiniowanych celach poznawczych – (na inteligencji logicznej, matematycznej i lingwistycznej, Gardner, 1983, 1999 – PISA mierzy tylko te aspekty) – podczas gdy osobista inteligencja jest w dużym stopniu ignorowana Edukacja skupia sie na na osobie jako na niewchodzącym w relacje aktorze społecznym – działającym w sferze (przede wszystkim) gospodarczej, a także kultury i polityki („ekspert” zdystansowany pod względem normatywnym i emocjonalnym) Zaprzeczenie rzeczywistości, w której istnieją zależności i współzależności, obojętność wobec edukacji osób jako afektywnych (emocjonalnych) istot wchodzących w relacje

23 Uwagi kończące Zagrożenie, że edukacja zostanie sprowadzona do roli amoralnej praktyki Edukacja staje się amoralną praktyką kiedy kwestie wartości sprowadzone zostają do technicznej reorganizacji Niemoralność nierównego dostępu do edukacji nie będzie już poważnie traktowana, gdy priorytetem staną się jedynie wyniki/ sukces. Niedbałość stanowiąca endemiczną cechę rynkowych modeli edukacji stanie się normą, jeśli w szkołach będziemy polegać jedynie na tym, co mierzalne 23

24 Podważanie znaczenia krytycznego myślenia i teorii w procesie edukacji W systemie skomercjalizowanego nauczania przedmiotom, które nie przyniosą zysku bądź nienastawionym rynkowo, – np. socjologii, studiom nt. sytuacji kobiet, kulturoznawstwo, studiom nt. równości, niepełnosprawności itp. - zagraża likwidacja lub wykluczenie. Eliminowana jest myśl krytyczna, szczególnie krytyczny dyskurs i spór, gdyż nie są one istotne z punktu widzenia rynku, a nawet postrzegane jako krytyczne wobec rynku Pozbawieni dostępu do krytycznych przedmiotów społecznych, naukowych, kultury i filozofii, uczniowie nie posiadają narzędzi do prowadzenia intelektualnej debaty Przedmioty te pozwalają na poznanie świata pod względem społecznym i politycznym 24

25 Powiązane publikacje Lynch, K., Baker, J. and Lyons, M. (2009) Affective Equality: Love, Care and Injustice. Basingstoke: Palgrave Macmillan. Lynch, K., Grummell, B. and Devine, D. (2012) New Managerialism in Education: Commercialisation, Carelessness and Gender (Basingstoke: Palgrave) Lynch, K. (2009) ‘Affective Equality: Who Cares?’ Development, Vol. 52, 3: Grummell, B. Devine, D. and Lynch, K. (2009) ‘The Care-less Manager: Gender, Care and New Managerialism in Higher Education, Gender and Education, Vol. 21, No. 2: Lynch, K., (2007) ‘Love labour as a distinct and non-commodifiable form of Care Labour’ Sociological Review, Vol. 55, (3): Lynch, K. Lyons, M., and Cantillon, S. (2007) ‘Breaking Silence: Educating for Love, Care and Solidarity’, International Studies in Sociology of Education, Vol. 17, No.1-2:


Pobierz ppt "Nowy menedżeryzm: Wyzwanie dla sprawiedliwości społecznej, równości i opieki w dziedzinie edukacji Kathleen Lynch University College Dublin, UCD Equality."

Podobne prezentacje


Reklamy Google