Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Publikacja jest współfinansowana przez Unię Europejską w ramach środków Europejskiego Funduszu Społecznego Prezentacja jest dystrybuowana bezpłatnie Projekt.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Publikacja jest współfinansowana przez Unię Europejską w ramach środków Europejskiego Funduszu Społecznego Prezentacja jest dystrybuowana bezpłatnie Projekt."— Zapis prezentacji:

1 Publikacja jest współfinansowana przez Unię Europejską w ramach środków Europejskiego Funduszu Społecznego Prezentacja jest dystrybuowana bezpłatnie Projekt Z FIZYKĄ, MATEMATYKĄ I PRZEDSIĘBIORCZOŚCIĄ ZDOBYWAMY ŚWIAT !!! jest współfinansowany przez Unię Europejską w ramach środków Europejskiego Funduszu Społecznego Program Operacyjny Kapitał Ludzki CZŁOWIEK – NAJLEPSZA INWESTYCJA

2 DANE INFORMACYJNE (DO UZUPEŁNIENIA) Gimnazjum nr 1 im. Powstańców Wielkopolskich w Szamotułach Zespół Szkół nr 1 w Szczecinie ID grupy: 98 _19 _G1 P, 98_60_P_G1 Opiekun: mgr Grażyna Leja, mgr Wanda Matkowska Kompetencja: Przedsiębiorczość Temat projektowy: T 111 Wybrane systemy społeczno – gospodarcze świata Semestr V - rok szkolny: 2011/2012

3 SYSTEM EKONOMICZNO-SPOŁECZNY System ekonomiczno-społeczny, system ekonomiczny, system gospodarczy, to ogół elementów składających się na gospodarkę danego kraju. System ekonomiczno-społeczny obejmuje: zasoby materialne - przestrzeń geograficzną z występującymi na niej zasobami naturalnymi i wytworzonymi przez ludzi środkami produkcji i konsumpcji. działalność gospodarczą - proces wytwarzania dóbr i usług służących zaspokojeniu potrzeb. reguły i normy prawne, określające sposób tworzenia, pozycję i zasady funkcjonowania podmiotów gospodarczych.

4 SYSTEM SPOŁECZNO - GOSPODARCZY System gospodarczy = system ekonomiczny, to: powszechnie obowiązujące normy prawne oraz ogólnie akceptowane zasady, regulujące postępowanie wszystkich uczestników procesu gospodarczego. jest też określany jako zespół instytucji związanych z podejmowaniem i realizacją decyzji ekonomicznych wraz ze wszystkimi podmiotami ekonomicznymi.

5 SYSTEM SPOŁECZNO - GOSPODARCZY System gospodarczy określa: Kto i jak decyduje o tym, które dobra powinny być wytwarzane i w jakich ilościach, W jaki sposób wytwarzanie uzupełniających się produktów ma być bilansowane i koordynowane pod kątem zaspokojenia różnorodnych potrzeb społecznych, W jaki sposób ma być dokonywany podział globalnego produktu społecznego między członków społeczeństwa,

6 PODZIAŁ SYSTEMÓW EKONOMICZNYCH Kryteria, na podstawie których można wyróżnić poszczególne systemy gospodarcze (ustroje społeczno-gospodarcze), to: Własność środków produkcji w sensie ekonomicznym: Ustroje indywidualistyczne (kapitalistyczne) – dominacja własności prywatnej; w którym podstawowa formą własności dóbr produkcyjnych i trwałych dóbr konsumpcyjnych jest własność jednostkowa, a decyzje co i ile wytwarzać podejmują osoby fizyczne - właściciele. Ustroje kolektywistyczne – przewaga własności państwowej.

7 PODZIAŁ SYSTEMÓW EKONOMICZNYCH Ze względu na formę własności środków produkcji oraz sposób regulacji gospodarki. indywidualistyczno - kompetytywny (kapitalizm rynkowy), indywidualistyczno - planowy (gospodarka kapitalistyczna regulowana przez centralny plan) kolektywistyczno – planowy (realny socjalizm) kolektywistyczno – planowy (socjalizm rynkowy)

8 PODZIAŁ SYSTEMÓW EKONOMICZNYCH Ze względu na sposób regulacji procesu gospodarczego wyróżniamy: systemy konkurencyjne zwane też systemami gospodarki rynkowej, w których działania mających swobodę w podejmowaniu decyzji ekonomicznych uczestników procesu gospodarczego regulowane są przez mechanizmy rynku: grę sił podaży, cen i popytu - określaną mianem niewidzialnej ręki systemy gospodarki regulowane administracyjnie, przez władze administracyjne, nazywane systemami gospodarki planowej, gdzie rozmiary i kierunki produkcji oraz sposoby jej podziału ustalane są w drodze administracyjnej decyzji organów władzy,

9 SYSTEM SPOŁECZNO - GOSPODARCZY POLITYKA EKONOMICZNA, A POLITYKA SPOŁECZNA. istnieje ścisła współzależność między polityką społeczną a polityką gospodarczą. Można wręcz mówić o sprzężeniu zwrotnym między polityką społeczną a polityką gospodarczą. gospodarcza organizuje środki służące reprodukcji społecznej i polityce społecznej, polityka społeczna te środki dzieli, a przez to przyczynia się jednocześnie do ich pomnażania w sferze gospodarczej,

10 CECHY SYSTEMU GOSPODARKI RYNKOWEJ dominacja własności prywatnej rynkowa alokacja zasobów gospodarczych

11 GOSPODARKA RYNKOWA Gospodarka rynkowa to gospodarka gdzie w większości czynniki produkcji są własnością prywatną. Głównym typem prywatnej własności w gospodarkach wysoko rozwiniętych jest własność kapitalistyczna. Wśród własności kapitalistycznej dominuje własność akcyjna, oznacza to, że przeważająca część produkcji powstaje w przedsiębiorstwach akcyjnych, korporacjach (najczęściej międzynarodowych), pracuje w niej przeważająca część siły roboczej, wytwarza się tam największą część zysków. Oprócz własności kapitalistycznej występuje własność drobno-towarowa (rodzinne gospodarstwa rolne, niewielkie zakłady produkcyjne i usługowe nie zatrudniające pracowników najemnych), spotyka się również własność spółdzielczą i państwową (publiczną).

12 GOSPODARKA RYNKOWA W gospodarce rynkowej decyzje dotyczące tego, co i w jakich ilościach będzie produkowane, w jaki sposób, tzn. przy użyciu jakich metod technicznych, oraz dla kogo (tak zwane kardynalne pytania ekonomii), podejmowane są przez suwerenne podmioty gospodarcze, kierujące się własnym interesem i postępujące zgodnie z zasadami racjonalności gospodarowania. Decyzje mogą być w pewnym stopniu modyfikowane przez państwo w związku z ustalaniem przez nie np. stóp podatkowych, nakładaniem (lub zmianą) ceł, ustalaniem minimalnych lub maksymalnych cen, minimalnych płac, ograniczaniem wahań kursów walutowych, kształtowaniem systemu ubezpieczeń, zakresu opieki socjalnej itp.

13 GOSPODARKA RYNKOWA Gospodarka rynkowa to system gospodarczy, w którym alokacja zasobów, czynników wytwórczych (pracy, ziemi i kapitału) pomiędzy alternatywne możliwości ich wykorzystania (dziedziny wytwarzania, konkretne produkty), a także podział wytworzonych produktów pomiędzy poszczególne jednostki dokonuje się głównie za pośrednictwem rynku, przy niewielkim wpływie państwa.

14 Gospodarkę rynkową nazywa się tak dlatego, że podstawowym regulatorem jest tam rynek rozumiany jako samoczynnie działający mechanizm wpływający na zachowanie podmiotów gospodarczych. GOSPODARKA RYNKOWA

15 GOSPODARKA RYNKOWA - RYNEK Rynek – jest to instytucja umożliwiająca wymianę dóbr i usług oraz czynników wytwórczych. Pod słowem rynek również możemy definiować proces wymiany informacji i decyzji, w których nabywcy i sprzedawcy określają co chcą kupić lub sprzedać i na jakich warunkach. Na rynek składają się 3 struktury: Struktura podmiotowa: sprzedawcy i kupujący, Struktura przedmiotowa: towar i pieniądze, Struktura przestrzenna: oferta sprzedaży oraz oferta kupna.

16 GOSPODARKA RYNKOWA - RYNEK Funkcje rynku: informacyjna – wiemy jakie przedmioty są wprowadzane do obrotu, jakie wycofane a jakie udoskonalone. alokacyjna – jest to rozmieszczenie i przemieszczenie towarów od producenta do klienta. równoważąca – ułatwia określić cenę dla danego przedmiotu tak, aby kupujący jak i sprzedający byli zadowoleni z transakcji. realizacji towarów – na rynku następuje społeczne potwierdzenie przydatności wytworzonych dóbr – stają się one towarami. regulacji produkcji – rynek pomaga określić rozmiary produkcji oraz jakość produkcji.

17 GOSPODARKA RYNKOWA - RYNEK Grupy zasobów na rynku: zasoby naturalne (Ziemia): surowce mineralne, przestrzeń, woda, energia słoneczna, zasoby ludzkie (praca) : umiejętności i kwalifikacje, dobór i świadczenia usług, zasoby kapitałowe (kapitał): rzeczowe – środki i przedmioty pracy, finansowe- środki pieniężne.

18 MECHANIZMY ZARZĄDZAJĄCE RYNKIEM Na działanie rynku składa się kilka ważnych zjawisk: popyt - ilość dobra, jaką nabywcy są w stanie zakupić przy różnych poziomach ceny, podaż - ilość dobra, jaką sprzedawcy są gotowi zaoferować przy różnym poziomie ceny. cena - ustala wartość produktu, rozwija zjawisko konkurencji i reguluje wymianę towarów i usług, - - pełni funkcję motywacyjną, informuje producentów ile dóbr i usług mogą sprzedać, a konsumentów ile mogą nabyć, - - umożliwia zachowanie równowagi rynkowej - sprawia, iż wielkość popytu jest równa wielkości podaży.

19 ALOKACJA NA RYNKACH Alokacja zasobów jest zależna od rodzaju struktury rynku, na którym dany zasób występuje. Rozróżniamy następujące struktury: rynek konkurencyjny –to rodzaj rynku na którym alokacja jest ustalana poprzez mechanizmy rynkowe, tj. popyt i podaż. Cena danego dobra jest ustalana przez przecięcie krzywych popytu i podaży, monopol różnicujący ceny – monopolista posiadający dany zasób jest w stanie sprzedać go po różnych cenach, może do tego wykorzystać np. aukcje. monopol – monopolista określa cenę, która maksymalizuje jego zysk. Cena produktu jest zazwyczaj zdecydowania wyższa niż na rynku konkurencyjnym. Może on sztucznie regulować podaż i ograniczać dostępność danego zasobu, co prowadzi do nieefektywności rynku. rynek regulowany– cena jest odgórnie ustalana, np. przez rząd.

20 ALOKACJA NA RYNKACH Alokacja zasobów w gospodarce rozumiana jest przez wykaz lub wyczerpujący opis tego, co kto robi oraz kto co dostaje. Zakres możliwości alokacyjnych jest zależny od stanu techniki i wielkości zasobów w gospodarce. Ostateczna wartość alokacji zależna jest od gustów klienta, które decydują, jak ludzie oceniają to, co otrzymują.

21 GOSPODARKA RYNKOWA Gospodarka rynkowa charakterystyczna jest dla krajów rozwiniętego kapitalizmu takich jak: Stany Zjednoczone, Japonia, Kanada, Australia, Wielka Brytania, Niemcy, Francja, Szwajcaria.

22 GOSPODARKA PLANOWA Gospodarka planowa, gospodarka nakazowa, gospodarka nakazowo-rozdzielcza, to charakterystyczny dla socjalizmu model zarządzania gospodarką, w którym jedynym lub dominującym regulatorem produkcji i podziału jest system wzajemnie powiązanych planów gospodarczych (rocznych, wieloletnich i perspektywicznych), zawierających podejmowane na szczeblu centralnym bieżące i przyszłościowe decyzje gospodarcze.

23 GOSPODARKA PLANOWA Roczne narodowe plany gospodarcze, przygotowywane przez powołane do tego agendy rządowe i zatwierdzane przez parlament, mają charakter dyrektywny - określone w nich zadania, wraz z przyznanymi środkami na ich realizację są adresowane do konkretnych podmiotów gospodarczych, które też odpowiadają za ich realizację. Dyrektywne planowanie gospodarcze w skali makroekonomicznej jest możliwe dzięki wyłączności lub dominacji społecznej (państwowej lub spółdzielczej) własności materialnych czynników wytwórczych. Plany roczne są uszczegółowieniem planów wieloletnich, a te - perspektywicznych, wyznaczających długofalowe kierunki rozwoju.

24 GOSPODARKA PLANOWA Gospodarka planowa eliminuje oddziaływanie rynku na procesy gospodarcze: dokonuje się na nim obrót tylko dobrami konsumpcyjnymi, a i w tym zakresie jest on sterowany przez państwo, które decyduje o ich podaży, cenach, a w pewnym stopniu także i popycie poprzez regulację dochodów gospodarstw domowych. Kilkudziesięcioletnia historia istnienia gospodarki planowej w kilku krajach na świecie wykazała jej nieefektywność w porównaniu z alternatywnym regulatorem, jakim jest rynek.

25 GOSPODARKA PLANOWA ZALETY I WADY GOSPODARKI PLANOWEJ W założeniach gospodarka planowa: umożliwia zaprojektowanie przejścia do pełnego zatrudnienia, pozwala na osiąganie zamierzonych celów w skali państwa, pozwala na większą stabilność sytuacji gospodarczej poprzez eliminację wielu spontanicznych efektów rynkowych, pozwala na realizację celów dalekosiężnych, a nie tylko bieżących, pozwala na wyznaczenie w miarę stałej i stabilnej inflacji, kontrolowanej przez państwo i uniezależnienie się od skoków cenowych.

26 GOSPODARKA PLANOWA W praktyce w żadnym kraju gospodarka planowa nie funkcjonowała zgodnie z założeniami. W praktyce ujawniały się następujące jej wady: niezdolność do precyzyjnego zmierzenia wszystkich czynników popytowych prowadzi do uśredniania, przybliżeń lub błędnych założeń w prognozach, błędne prognozy prowadzą do złego planowania produkcji i marnowania zasobów, planowanie jest narażone na naciski polityczne lub ideologiczne, prowadzi często do usztywnienia polityki gospodarczej, jest trudna do realizacji w państwie demokratycznym, często powoduje niedobór towarów na rynku i w rezultacie ich reglamentację,

27 GOSPODARKA PLANOWA Gospodarka planowa charakterystyczna jest dla krajów realnego socjalizmu: do niedawna były to kraje Europy Środkowej i Wschodniej np.: Polska, Węgry, Kuba Koreańska Republika Ludowo-Demokratyczna.

28 INTERWENCJONIZM PAŃSTWOWY Interwencjonizm państwowy – to polityka aktywnego oddziaływania państwa na przebieg procesów gospodarczych. Przeciwieństwo liberalizmu gospodarczego. Zwolennicy interwencjonizmu wskazują na trzy główne jego cele: ograniczenie bezrobocia do poziomu uznanego za niezbędny, a nawet korzystny dla gospodarki, pobudzenie popytu globalnego, którego niedostateczny poziom uznaje się za jedną z przyczyn wahań koniunkturalnych, podniesienie tempa wzrostu gospodarczego.

29 INTERWENCJONIZM PAŃSTWOWY Do głównych narzędzi pozwalających realizować politykę interwencjonizmu należą: podejmowanie przez państwo przedsięwzięć inwestycyjnych pozwalających zwiększyć zatrudnienie bez wzrostu podaży dóbr i usług (np. roboty publiczne), dotacje do nierentownych przedsiębiorstw lub ich nacjonalizacja, protekcjonizm w zakresie handlu zagranicznego, polityka monetarna, polityka fiskalna,

30 INTERWENCJONIZM PAŃSTWOWY Zakres i wykorzystanie tych narzędzi zależy od potrzeb gospodarki, wynikających przede wszystkim ze stopnia jej rozwoju oraz aktualnego stanu koniunktury. Polityka interwencjonizmu państwowego stwarza zagrożenie inflacją wynikające ze zwiększonych wydatków budżetu państwa – deficyt budżetowy. Źródłem jej finansowania jest najczęściej dług publiczny.

31 LIBERALIZM GOSPODARCZY Liberalizm gospodarczy (ekonomiczny) – pogląd, który odrzuca wszelkie ograniczenia, które krępują wolny rozwój gospodarczy i wolną konkurencję na rynku, promując państwo-minimum tzn. państwo ograniczające swoją działalność do zapewnienia bezpieczeństwa wewnętrznego, zewnętrznego oraz zajmowania się sprawami, którymi nie jest w stanie zająć się prywatny kapitał. Warto zauważyć, że wszystkie środki, które posiada państwo, aby wypełniać funkcje, z którymi – prywatny kapitał "nie jest w stanie sobie poradzić" pochodzą właśnie z prywatnego kapitału.

32 PROTEKCJONIZM Protekcjonizm – to polityka ochrony produkcji i handlu krajowego przed konkurencją zagraniczną, głównie za pomocą ceł nakładanych na przywożone towary oraz koncesji i zakazów. W stosunku do rynku krajowego głównym narzędziem tej polityki są cła przywozowe i cła eksportowe oraz subsydia. Ochrona produkcji krajowej może również dotyczyć rynków eksportowych, narzędziem ochrony są w tym przypadku premie eksportowe. Niektóre kraje wykorzystują pozacelne formy protekcjonizmu, takie jak przepisy sanitarno-zdrowotne, przepisy o ochronie środowiska naturalnego w odniesieniu do towarów importowanych na ich terytorium.

33 PROTEKCJONIZM Protekcjonizm często prowadził do wojny celnej, np.: pomiędzy Francją i Włochami (1887 – 1898), pomiędzy Francją i Szwajcarią ( ), pomiędzy Niemcami a Rosją (1893) oraz ostatnia najbardziej odczuwalna dla Europy - pomiędzy Ameryką a państwami Europejskimi,(1930)

34 PROTEKCJONIZM – WADY I ZALETY Protekcjonizm posiada zarówno wady jak i zalety, jest systemem bardzo skutecznym, chociaż nie do końca czystym. wpływa na zatrudnienie, które stanowczo wzrasta gdyż nie napływające z zagranicy towary powodują wzrost krajowej produkcji na szeroką skalę, pobudza gospodarkę w pozytywnym tego słowa znaczeniu. powoduje wzrost cen towarów co nie jest oczekiwaną sytuacją ze strony konsumentów, a jak najbardziej wskazaną dla producentów. ogranicza napływanie masowych ilości towarów z zagranicy, dając możliwość firmom i przedsiębiorstwom do prężnego działania na rynku krajowym bez zbędnej konkurencji.

35 PRODUKT KRAJOWY BRUTTO Produkt krajowy brutto (PKB) stanowi sumę wartości wszystkich finalnych towarów i usług wyprodukowanych na terenie kraju w ciągu określonego czasu (zazwyczaj w roku). Do PKB nie zalicza się towarów i usług pośrednich, zużywanych w procesie dalszej produkcji. Jeśli podzielimy tę wartość przez liczbę mieszkańców kraju, uzyskamy PKB na głowę. Powszechnie uważa się, że jest to najlepsza istniejąca miara poziomu rozwoju gospodarczego.

36 PRODUKT KRAJOWY BRUTTO PKB stanowi kluczową wielkość wyliczaną w ramach Systemu Rachunków Narodowych. Można go analizować z dwóch punktów widzenia: z jednej strony, PKB jest miarą produkcji, czyli sumą wartości dodanej wytworzonej przez wszystkie podmioty gospodarcze działające na terenie kraju, powiększonej o podatki pośrednie nałożone na produkty i pomniejszone o dotacje dopłacone do produktów. z drugiej strony, rachunek PKB pokazuje również ostateczny podział wytworzonej produkcji pomiędzy różne rodzaje popytu, a więc jej ostateczne zużycie.

37 PRODUKT KRAJOWY BRUTTO Zazwyczaj poziom PKB z okresu na okres zwiększa się dzięki temu, że społeczeństwo dysponuje lepszymi maszynami i urządzeniami, większą wiedzą i doświadczeniem, lepszą organizacją pracy, a dzięki rozwojowi demograficznemu często również większą liczba pracowników. Zjawisko to określamy mianem wzrostu gospodarczego.

38 PRODUKT KRAJOWY BRUTTO NAJWIĘKSZE GOSPODARKI ŚWIATA L.p.PaństwoPKB (mld USD) Unia Europejska Stany Zjednoczone Japonia Chiny Niemcy Francja Wielka Brytania Włochy Brazylia Hiszpania Kanada Rosja Indie Meksyk1 017

39 PRODUKT KRAJOWY BRUTTO – ŚWIAT 2009

40 NAJWIĘKSZE GOSPODARKI ŚWIATA

41 PKB PER CAPITA PKB per capita (łac. per capita na głowę) – jeden z najczęściej stosowanych na świecie wskaźników zamożności obywateli danego państwa. Oblicza się go, dzieląc wartość PKB (produktu krajowego brutto) tego państwa przez liczbę jego mieszkańców. Pojęcie PKB per capita pojawiło się na świecie ze względu na niemiarodajność dochodu narodowego państw przy porównywaniu poziomu dobrobytu jego obywateli. PKB nie uwzględnia kwot amortyzacyjnych, więc wzrost PKB nie przekłada się automatycznie na wzrost stopy życiowej.

42 PRODUKT KRAJOWY BRUTTO PER CAPITA - ŚWIAT

43 PAŃSTWA O NAJWYŻSZYM PKB PER CAPITA l.p.PaństwoPKB per capita ( 2010) USD 1. Katar Luksemburg Singapur Norwegia Brunei Zjednoczone Emiraty Arabskie Stany Zjednoczone Hongkong Szwajcaria Holandia Australia Austria Kanada Irlandia Szwecja38.031

44 PAŃSTWA O NAJWYŻSZYM PKB PER CAPITA Polska w tej klasyfikacji zajmuje - 44 miejsce z dochodem USD, wyprzedzając 139 państw między innymi: Węgry, Estonię, Chorwację, Litwę, Argentynę i Rosję.

45 PROCES PRZECHODZENIA OD GOSPODARKI CENTRALNIE PLANOWANEJ DO GOSPODARKI RYNKOWEJ W POLSCE Kryzys sfery gospodarczej na przełomie lat 70 i 80 ubiegłego stulecia przyczynił się do zmiany systemu gospodarczego. Przyczyny kryzysu: spadek produkcji, dochodu narodowego, wydajności i dyscypliny pracy obniżenie stopnia wykorzystania majątku produkcyjnego, rozkład rynku wewnętrznego, załamanie się eksportu i importu, gwałtowny wzrost zadłużenia zagranicznego.

46 PROCES PRZECHODZENIA OD GOSPODARKI CENTRALNIE PLANOWANEJ DO GOSPODARKI RYNKOWEJ W POLSCE Plan Balcerowicza Program gospodarczy 1989 roku miał dwa cele: stabilizacje gospodarki; transformacje systemu społeczno-gospodarczego.

47 DZIAŁANIA PODJĘTE W RAMACH PLANU BALCEROWICZA uwolnienie cen; wprowadzenie wewnętrznej wymienialności złotego; rygorystyczna polityka budżetowa; zaostrzona polityka pieniężna; zwiększenie samodzielności przedsiębiorstw państwowych; liberalizacja handlu zagranicznego; prywatyzacja przedsiębiorstw państwowych; procesy demonopolizacji gospodarki; stworzenie podstaw rynku kapitałowego (w tym giełdy)

48 STAN AKTUALNY SYSTEMU GOSPODARCZEGO W POLSCE Gospodarka Polski – jest gospodarką mieszaną. W dużym stopniu przeszła transformację z centralnie kierowanej (socjalistycznej) w gospodarkę rynkową (kapitalistyczną) po decyzjach gospodarczych w 1988 roku i zmianach politycznych, które miały miejsce rok później. Prywatyzacja małych i średnich przedsiębiorstw państwowych i nowe liberalne prawo do zakładania przedsiębiorstw ruszyło budowę prywatnego sektora gospodarki, który jest głównym motorem gospodarczym w Polsce. Restrukturyzacja i prywatyzacja poszczególnych sektorów gospodarki odbywa się w wolnym tempie, mimo tego realizowane są zagraniczne inwestycje w energię i stal.

49 GOSPODARKA POLSKI Pod względem wielkości PKB, Polska jest szóstą gospodarką Unii Europejskiej i 20. gospodarką świata. Produkt krajowy na głowę mieszkańca według obliczeń MFW w 2009 to nominalnie dolarów, a po zmierzeniu z parytetem siły nabywczej dolarów wyniósł 61% średniej unijnej. Tempo wzrostu gospodarczego stawia Polskę wśród najszybciej rozwijających się krajów Europy – w 2009 PKB wzrósł o 1,7%, co było jedynym dodatnim wynikiem w UE (średnia –4,1%) Wzrost PKB per capita w Polsce w latach 1992–2002 należał według OECD do najwyższych na świecie i wyniósł 216%, z poziomu 4994 dolarów w 1992 do dolarów w 2002 według parytetu siły nabywczej. Sektor usług odpowiada za wytworzenie 67,3% całego PKB, przemysł 28,1%, rolnictwo 4,6%.

50 WZROST PKB W POLSCE

51 Charakterystyka wybranych systemów gospodarczych świata.

52 Korea Południowa Flaga godło Seul

53 KOREA POŁUDNIOWA Państwo w Azji Wschodniej, w południowej części Półwyspu Koreańskiego. Graniczy z Koreą Północną. Powierzchnia 98,5 tys. km 2. Stolica Seul.

54 KOREA POŁUDNIOWA - HISTORIA W V-IV w. p.n.e. na terytorium Korei istniało starożytne państwo Dzoson, pokonane przez chińską dynastię Han w 108 p.n.e. W I w. p.n.e. w toku walk z Chinami powstały 3 państwa: Kogurio, Pekdze i Silla. Ich istnienie zwano okresem Trzech Królestw, rozwijała się sztuka, literatura wywierając wpływ na kulturę japońską. W 918 Wang Gon założył nową dynastię Korio (od której pochodzi nazwa Korea, przyjęta na początku XX w). W 1945 do Korei wkroczyły od północy wojska radzieckie, a od południa amerykańskie. Granicą stref stał się równoleżnik 30°N. W 1948 Korea podzieliła się na Republikę Korei i Koreańską Republikę Ludowo-Demokratyczną. W 1950 KRL-D zaatakowała Republikę Korei wywołując 3-letnią wojnę koreańską. W 1953 ogłoszono zawieszenie broni. Od 1979 odbywają się okresowo rozmowy w sprawie zjednoczenia.

55 KOREA POŁUDNIOWA Korea Południowa jest republiką. Konstytucja państwa została uchwalona w roku Władza ustawodawcza należy do Zgromadzenia Narodowego liczącego 299 osób, wybieranych na 4-letnią kadencję. Głową państwa jest prezydent, wybierany w wyborach powszechnych. Władzę wykonawczą sprawuje rząd na czele z premierem powoływanym przez prezydenta. Posiada uprawnienie mianowania premiera (na wniosek parlamentu), który stoi na czele ciała wykonawczego – Rady Państwa.

56 CHARAKTERYSTYKA GOSPODARKI Korea Południowa ma nominalne PKB per capita na poziomie 18 tys. 341 dolarów, a po zmierzeniu parytetem siły nabywczej na poziomie 25 tys. dolarów. HDI wynosi 0.921, dając jej 26 miejsce na świecie. Dzisiaj PKB w przeliczeniu na 1 mieszkańca jest 9 razy wyższy niż w Indiach, 15 razy wyższy niż w Korei Północnej (licząc metodą parytetu siły nabywczej) i porównywalne z poziomem PKB w mniej rozwiniętych krajach Europy Zachodniej. W latach wzrost PKB wynosił stale 8.5% rocznie. Przy tym wydatki na wojsko pochłaniały cały czas ogromną część budżetu.

57 PKB PER CAPITA

58 GOSPODARKA KOREI POŁUDNIOWEJ Reformy, które doprowadziły do rozwoju gospodarczego Korei Południowej obejmowały: finansowanie inwestycji krajowymi środkami, pożyczanie pieniędzy z zagranicy tylko poprzez budżet, utrzymywanie stabilności wartości wona, początkową nacjonalizację banków komercyjnych, dla zaprzęgnięcia ich do rozwijania gospodarki, zasadniczo nie wpuszczanie do kraju inwestycji zagranicznych przyjmowanie z zagranicy tylko transferów technologii oraz wiedzy, zamiast substytucji importu forsowanie rozwijania eksportu (na początku okresu wzrostu eksport był 4,3 razy mniejszy niż import) ścisła polityka ograniczonej wymienialności wona: wymieniać walutę można było tylko na potrzeby bieżącego handlu zagranicznego, wysokie cła na import.

59 GOSPODARKA KOREI POŁUDNIOWEJ Ogólnie rząd, kosztem importu towarów konsumpcyjnych, promował import surowców i technologii oraz zachęcał do gromadzenia oszczędności i inwestowania. Specyfiką koreańskiej demokracji sterowanej było powstanie około 30 tzw. czeboli: gigantycznych rodzinnych korporacji wielobranżowych, prawdopodobnie powiązanych układami korupcyjnymi z rządzącymi. Obecnie ma miejsce postępująca liberalizacja i globalizacja gospodarki koreańskiej.

60 GOSPODARKA KOREI POŁUDNIOWEJ Dochód narodowy na 1 mieszkańca USD (2004). Inflacja: 3,6% (2004). Struktura zatrudnienia: usługi 73%, przemysł 19%, rolnictwo 8%. Korea jest krajem przemysłowo-rolniczym. Dominującą uprawą jest ryż, jęczmień, soję, tytoń, kukurydzę, bawełnę, owoce i warzywa. Duże znaczenie ma hodowla jedwabników. Wydobywa się węgiel kamienny, rudy żelaza, miedzi, cynku, wolframu, molibdenu, złoto, srebro i grafit.

61 GOSPODARKA KOREI POŁUDNIOWEJ Najstarsze tradycje ma przemysł włókienniczy, dobrze rozwinięty jest przemysł spożywczy, elektroniczny, samochodowy, chemiczny, hutnictwo metali. Kia – koreańska marka

62 GOSPODARKA KOREI POŁUDNIOWEJ Handel zagraniczny: Korea eksportuje nowoczesne technologie (bezprzewodowa komunikacja, półprzewodniki), produkty motoryzacyjne, statki, stal, tekstylia i produkty petrochemiczne; importuje głównie maszyny, paliwa mineralne, wyroby gotowe. Głównymi partnerami handlowymi są Stany Zjednoczone, Japonia i Chiny. W 2004 obroty z zagranicą wyniosły – eksport: 250,6 mld USD, import: 214,2 mld USD. Zadłużenie zagraniczne w 2004: 160 mld USD.

63 KOREA PÓŁNOCNA Godło Korei Północnej Flaga Położenie geograficzne

64 KOREA PÓŁNOCNA Korea Północna (Koreańska Republika Ludowo-Demokratyczna, w skrócie KRLD) – komunistyczne państwo totalitarne w Azji Wschodniej, powstałe w północnej części Półwyspu Koreańskiego po II wojnie światowej, na terenach zajętych przez Armię Czerwoną. Oficjalnie, według konstytucji, Korea Północna jest republiką socjalistyczną. Korea Północna jest państwem o ustroju jednopartyjnym, rządzonym przez Demokratyczny Front na rzecz Zjednoczenia Ojczyzny z Partią Pracy Korei na czele. Totalitarna władza w Korei Północnej sprawowana jest w oparciu o stworzone przez Kim Ir Sena idee dżucze, zakładające niezależność państwa w budowie socjalizmu. Formalnie idee dżucze stały się państwową ideologią KRLD po wpisaniu ich do konstytucji w 1972 roku, jednak po raz pierwszy zostały wyłożone przez Kim Ir Sena już pod koniec roku Protokolarne funkcje głowy państwa pełni Kim Yong Nam, przewodniczący parlamentu. Syn Kim Ir Sena, Kim Dzong Il pełnił do swej śmierci - 17 grudnia 2011 Biorąc pod uwagę odsetek obywateli w czynnej służbie wojskowej, Korea Północna jest najbardziej zmilitaryzowanym państwem świata. KRLD prowadzi również badania nad rozwojem broni atomowej i program eksploracji kosmosu.

65 GOSPODARKA KOREI PÓŁNOCNEJ Gospodarka Korei Północnej ma najgorszy na świecie Wskaźnik Wolności. Opiera się na autarkicznej doktrynie Dżucze, stworzonej przez Kim Ir Sena. Dżucze dosłownie znaczy "samodzielność". Ideologia ta została po raz pierwszy sformułowana przez Kim Ir Sena 28 grudnia 1955 roku, w przemówieniu zatytułowanym O wykorzenieniu dogmatyzmu i formalizmu i ustanowieniu Dżucze w pracy ideologicznej. Gospodarka Korei Północnej, oparta o doktrynę Dżucze i system centralnego planowania, jest podporządkowana produkcji wojskowej, wytwarzającej także broń chemiczną. Na produkcję wojskową przeznaczane jest około 25% PKB a 20% mężczyzn w wieku lat pozostaje w czynnej służbie wojskowej. W przeszłości na produkcję wojskową Korea przeznaczała powyżej 30% PKB.

66 GOSPODARKA KOREI PÓŁNOCNEJ W latach przyrost PKB Korei Północnej oscylował między wartościami -3% i 3,7%. W latach spadł odpowiednio o 0,9% i 0,5%. PKB Korei Północnej (30 trylionów wonów) jest około 40x mniejsze od PKB Korei Południowej (1173 trylionów wonów). Rozwój gospodarczy utrzymuje się na poziomie 1-3% rocznie od Wzrost PKB ,3%3,7%1,2%1,8%2,2%1,0%1,6%1,8%3,7%

67 GOSPODARKA KOREI PÓŁNOCNEJ Spośród pięciu państw o ustroju komunistycznym, jakie istnieją na świecie, jedynie w Korei Północnej i na Kubie państwowe zakłady przemysłowe wytwarzają przeważającą ilość obecnych na tamtejszym rynku dóbr. Struktura gospodarki składa się z: 47,8% przemysłu, 31,5% usług 20,7% rolnictwa (stan na 2010 rok)

68 GOSPODARKA KOREI PÓŁNOCNEJ Rząd Korei Północnej prowadzi politykę izolacji – odmawia uczestniczenia w międzynarodowym handlu i publikowania danych ekonomicznych, limitując w ten sposób ilość dostępnych na ten temat informacji. Dane ekonomiczne takie jak bilans handlowy KRLD są szacowane przez zagraniczne ośrodki na podstawie liczb publikowanych przez państwa, z którymi Korea Północna prowadzi wymianę gospodarczą.

69 GOSPODARKA KOREI PÓŁNOCNEJ Centralnie planowana gospodarka prowadzi oficjalnie darmową dystrybucję racji żywnościowych, mieszkań, ochrony zdrowia i szkolnictwa. System podatkowy został zniesiony w 1974roku. W praktyce funkcjonuje jako gospodarka niedoboru, zaś dostęp do podstawowych dóbr jest ograniczony przez przywileje klasy rządzącej oraz powszechną korupcję. Według FAO Korea Północna zajmuje; 10 miejsce na świecie pod względem produkcji świeżych owoców 19 miejsce pod względem produkcji jabłek (stan na rok 2005).

70 GOSPODARKA KOREI PÓŁNOCNEJ Korea Północna posiada znaczne zasoby surowców mineralnych. Na świecie jest 18. największym producentem żelaza i cynku, 22. miejsce pod względem posiadanych złóż węgla, 15. największym producentem fluorytu, 12. producentem miedzi i soli w Azji. Inne duże zasoby naturalne używane w produkcji to: ołów, wolfram, grafit, magnezyt, złoto, piryty, fluoryt i energia wodna.

71 GOSPODARKA KOREI PÓŁNOCNEJ Przyczynami stagnacji gospodarki KRLD są przede wszystkim centralne planowanie i wszechobecny terror polityczny. Seria klęsk ekologicznych, postępująca korupcja, a także upadek bloku socjalistycznego w Europie Centralnej i Wschodniej, ze Związkiem Radzieckim na czele, pogorszyły i tak złą sytuację. Rolnictwo jest w złym stanie, dystrybucja żywności skierowana jest do wojska. Korea Północna jest jedynym z krajów Dalekiego Wschodu, który nie przeżył cudu gospodarczego.

72 TURYSTYKA KOREI PÓŁNOCNEJ Korea Północna jest krajem trudno dostępnym dla turystów i niewielka ich liczba odwiedza ten kraj. Większość turystów to obywatele Chin, Rosji i Japonii. Dla obywateli polskich wymagana jest wiza, którą zazwyczaj otrzymują. Żadna osoba nie może podróżować samodzielnie po kraju. Wymagany jest oficjalny koreański "przewodnik", który zna język ojczysty turysty. Do stycznia 2010 roku obywatele USA mogli przekraczać granicę Korei Północnej wyłącznie po to, by jako widzowie wziąć udział w corocznym festiwalu Arirang. Restrykcje te zniesiono i obecnie Amerykanie mogą wjeżdżać do KRLD przez cały rok.

73 CHIŃSKA REPUBLIKA LUDOWA Położenie geograficzne flaga godło Chiny widziane z kosmosu

74 CHIŃSKA REPUBLIKA LUDOWA Chińska Republika Ludowa – państwo w Azji wschodniej, obejmujące historyczne Chiny (bez Tajwanu) oraz Tybet i inne ziemie w Azji Środkowej zamieszkane w sumie przez 56 grup etnicznych. Chiny to najludniejsze państwo świata o populacji przekraczającej 1,3 mld osób. Pod względem powierzchni jest 3. na świecie, a pod względem wielkości gospodarki 2. (zarówno pod względem PKB nominalnego jak i PKB realnego) po USA.

75 CHIŃSKA REPUBLIKA LUDOWA Chiny to także jeden z najstarszych ośrodków cywilizacyjnych świata, o odrębnej i bogatej tradycji muzycznej, teatralnej, literackiej, filozoficznej oraz historycznej, a także naukowej. Po zakończeniu rewolucji kulturalnej chińska kultura stopniowo się odradza, chociaż zdaniem krytyków szkody wyrządzone za rządów Mao Zedonga są zbyt wielkie, aby możliwe było jej pełne odrodzenie. Bezprecedensowe w dzisiejszych Chinach jest również obecne otwarcie tego kraju na świat.

76 CHIŃSKA REPUBLIKA LUDOWA Gospodarka centralnie planowana Chin jest najdynamiczniej rozwijającą się na świecie. W II kwartale 2010 roku nominalny PKB Chin szacowano na 1,337 bln $, co daje drugie miejsce na świecie za USA, a przed Japonią (II kw ,288 bln $). Z najnowszych prognoz wynika, że do roku 2030 Chiny staną się światową potęgą gospodarczą nr 1 Uwzględniając PKB realny chińska gospodarka już od 2001 roku znajduje się na drugim miejscu, a od 2010 roku Chiny są największym konsumentem ropy naftowej.

77 CHIŃSKA REPUBLIKA LUDOWA Tak dynamiczny rozwój, który trwa od lat 80, jest efektem stworzenia korzystnych warunków dla inwestycji zagranicznych i transferu nowych technologii. Do tych warunków można zaliczyć: niskie koszty pracy, zakaz strajków dla pracowników, niskie podatki, brak ograniczeń w ochronie środowiska i obietnica dostępu do ogromnego rynku zbytu. Ważnym czynnikiem jest także tradycyjny szacunek wobec przedsiębiorczości i kult pracy, który w XX wieku przyczynił się do sukcesu krajów zaliczanych do chińskiego kręgu kulturowego, tj. jak Japonia, Korea Południowa, Singapur czy Tajwan.

78 GOSPODARKA CHIN Od roku 1990 Chiny systematycznie zwiększają swoje wpływy w świecie.

79 CHIŃSKA REPUBLIKA LUDOWA PKB (nominalny) 6,989 bln $ (2011) PKB (ważony PSN) 11,3 bln $ (2011) PKB (PSN) per capita $ (2011) Wzrost PKB 9,5% (2011) Struktura PKB: przemysł 47,1%, usługi 43,3%, rolnictwo 9,6% (2011) Inflacja 4,9%

80 PKB CHIN W STOSUNKU DO PAŃSTW ŚWIATA

81 CHIŃSKA REPUBLIKA LUDOWA Po przystąpieniu Chin do WTO rośnie rola inwestorów z Ameryki i Europy. W 2005 roku inwestycje zagraniczne wynosiły ponad 70 mld $ i głównie pochodziły z USA, Japonii i krajów Unii Europejskiej. Według krytyków, Chiny stworzyły gospodarkę opartą na wyzysku swoich obywateli i braku poszanowania dla środowiska naturalnego, w której główne profity są udziałem ludzi powiązanych z władzą. Dla przykładu w Chinach jest już 320 tys. osób, których majątek wynosi średnio 5 mln $. 90% z nich należy do partii rządzącej Z drugiej strony, chińskie przemiany przyczyniają się również do awansu ekonomicznego rzesz zwykłych obywateli, co mimo napięć społecznych pozwala się utrzymać partii rządzącej przy władzy.

82 CHIŃSKA REPUBLIKA LUDOWA GOSPODARKA Rozwój gospodarczy Chin wyraźnie wpłynął na liczbę osób żyjących poniżej granicy ubóstwa na świecie. Według badań Banku Światowego, liczba mieszkańców Chin żyjących za mniej niż 1$ dziennie zmalała z 730 milionów (73,5%) w 1981 do 97 milionów (7,4%) w Zmiany gospodarcze w Chinach odpowiadają za 85% zmniejszenia światowej populacji żyjącej poniżej granicy ubóstwa. Liczba mieszkańców żyjących za mniej niż 2$ dziennie zmalała w tym okresie w Chinach z 972 milionów do 394 milionów. Na świecie liczba ta pozostała na niezmienionym poziomie około 2,5 miliarda.

83 OPRACOWUJĄC TEMAT KORZYSTALIŚMY Z MATERIAŁÓW ZAMIESZCZONYCH NA STRONACH INTERNETOWYCH:

84 Publikacja jest współfinansowana przez Unię Europejską w ramach środków Europejskiego Funduszu Społecznego Prezentacja jest dystrybuowana bezpłatnie Projekt Z FIZYKĄ, MATEMATYKĄ I PRZEDSIĘBIORCZOŚCIĄ ZDOBYWAMY ŚWIAT !!! jest współfinansowany przez Unię Europejską w ramach środków Europejskiego Funduszu Społecznego Program Operacyjny Kapitał Ludzki CZŁOWIEK – NAJLEPSZA INWESTYCJA

85


Pobierz ppt "Publikacja jest współfinansowana przez Unię Europejską w ramach środków Europejskiego Funduszu Społecznego Prezentacja jest dystrybuowana bezpłatnie Projekt."

Podobne prezentacje


Reklamy Google