Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Sławomir Łodziński Zakład Socjologii Ogólnej Instytut Socjologii UW Nowoczesność i późna nowoczesność (WDS 2008/2009 nr 28)

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Sławomir Łodziński Zakład Socjologii Ogólnej Instytut Socjologii UW Nowoczesność i późna nowoczesność (WDS 2008/2009 nr 28)"— Zapis prezentacji:

1 Sławomir Łodziński Zakład Socjologii Ogólnej Instytut Socjologii UW Nowoczesność i późna nowoczesność (WDS 2008/2009 nr 28)

2 Nowoczesność i późna nowoczesność (WDS 2008/2009 nr 28) 1. Przykład – czy Polacy są nowocześni? (CBOS, listopad 2008): wskaźniki nowoczesności (osobistej nowoczesności): –telefon komórkowy, konto w banku, bytność za granicą, korzystanie z internetu, posługiwanie się kartą płatnicza przy zakupach, znajomość języka obcego, korzystanie z zagranicznych mediów, praca zarobkowa za granicą, uczestnictwo w zagranicznych kursach, studia zagraniczne lub stypendia; –zróżnicowanie tych umiejętności ze względu na płeć, wiek, wykształcenie i miejsce zamieszkania. zróżnicowanie nowoczesności – 4 grupy respondentów w społeczeństwie polskim: nienowocześni, o niskim stopniu nowoczesności, o średnim stopniu nowoczesności i wysokim stopniu nowoczesności.

3 Nowoczesność i późna nowoczesność (WDS 2008/2009 nr 28) 2. Pojęcie tradycji w socjologii: czas w społeczeństwie - społeczeństwo jako fenomen trans-czasowy, jest ono konstytuowane w czasie; powiązanie teraźniejszości z przeszłością jako podstawa istnienia tradycji, co pozwala na wyjaśnienie zachowanie ciągłości w zmianach oraz zmian w tej ciągłości; tradycja wiąże się z trwałym istnieniem przeszłości w teraźniejszości, a kluczową kwestią dla tradycji jest zawsze nastawienie współczesnych wobec obiektów i idei pochodzących z przeszłości. konstruowanie tradycji (tradycja wymyślona) - po co?, gdyż: –symbolizuje spójność wspólnoty; –legitymizuje status i władzę; –socjalizuje do określonych wartości, norm. –nowa tradycja – czy jest to tylko popularność tradycji?

4 N owoczesność i późna nowoczesność (WDS 2008/2009 nr 28) 3. Nowoczesność jako główny temat socjologii: socjologia jako naukowa samoświadomość nowoczesności – inaczej socjologia jako projekt kultury nowoczesnej; nowoczesność – rozumienie (w klasycznej socjologii): –historyczne – nowoczesność jest związana z konkretnym czasem i miejscem: pojawia się od wieku XVI do XIX; wpływ - rewolucji francuskiej i amerykańskiej; znaczenie rewolucji przemysłowej (Wielka Brytania). –analityczne – jakie cechy związane są z nowoczesnością oraz jakie ich kombinacje? - przykłady: Weberowska opozycja dwóch typów społeczeństw (społeczeństwo tradycyjne versus kapitalistyczne); zmienne porządkujące T. Parsonsa (społeczeństwo tradycyjne versus nowoczesne).

5 Nowoczesność i późna nowoczesność (WDS 2008/2009 nr 28) 4. Aspekty (cechy) nowoczesności (nowoczesność jako przeciwieństwo tradycji i tradycjonalizmu): indywidualizm (triumf jednostki) – jednostka zajmuje centralne miejsce w społeczeństwie, obok społeczeństwa, narodu i państwa; zróżnicowanie społeczne (dyferencjacja i złożoność), dotyczy głównie sfery pracy, ale także coraz bardziej sfery konsumpcji oraz szans życiowych; racjonalność - w działaniu organizacji i instytucji publicznych dominuje kalkulacja i bezosobowość (biurokratyzacja Webera); ekonomizm – zdominowanie życia społecznego przez ekonomiczną aktywność, jej cele i kryteria efektywnościowe; ekspansywność nowoczesności (rozszerzanie jej zasięgu geograficznego i społecznego w głąb) – nowoczesność jest ze swej natury globalizująca (A. Giddens).

6 Nowoczesność i późna nowoczesność (WDS 2008/2009 nr 28) 5. Osobowość nowoczesna (charakterystyki): –otwartość na nowe doświadczenia, innowacje i zmiany; –gotowość do wyrabiania sobie własnych opinii na wiele tematów oraz akceptacja różnorodności przekonań (pozytywna tego ocena); –nastawienie bardziej na teraźniejszość i przyszłość niż na przeszłość, przestrzeganie harmonogramów, punktualność; –skuteczność i planowanie (antycypowanie i organizowanie przyszłych działań zorientowanych na zakładane cele) ; –przekonanie o przewidywalności życia społecznego (reguł gospodarczych, polityki rządu itp.), co daje możliwość kalkulowania i planowania działań; –ocena ludzi według zasług (poczucie sprawiedliwości); –nastawienie na edukację szkolnej i kształcenie formalne; –szacunek dla drugiej osoby oraz empatia.

7 Nowoczesność i późna nowoczesność (WDS 2008/2009 nr 28) 6. Krytyka nowoczesności - wiek XIX jako era triumfującej nowoczesności, ale i jej ostra krytyka. Główne tematy to: alienacja - nie tylko w dziedzinie pracy, ale w również w innych dziedzinach życia (polityka, edukacja, kultura itp.); anomia - postępujący rozkład norm i wartości, sprzyja zagubieniu i rozwojowi przestępczości (dewiacjom); dezintegrujące skutki społeczeństwa masowego (rozkład wspólnoty) – negatywne skutki uprzemysłowienia, urbanizacji i demokratyzacji na poziomie makro i mikro; ekologia – bariery wzrostu i potrzeba rozwoju zrównoważonego (kontrolowanego) ze względu na środowisko naturalne; nierówności światowe (globalne) – teorie zależności i systemu światowego, podział: Północ wobec Południa; skala wojen i militaryzacji społeczeństw (skala, brutalizacja i destrukcyjność wojen w epoce nowoczesnej).

8 Nowoczesność i późna nowoczesność (WDS 2008/2009 nr 28) 7. Nowoczesność jako wielki temat klasycznej socjologii (przykłady): wiedzieć, przewidywać, kontrolować: –kontrola rzeczywistości jako temat A. Comtea. formacje społeczno-ekonomiczne i wyzysk klasowy: –nierówności społeczne jako temat K. Marksa. więź mechaniczna i organiczna: –organizacja życia społecznego w mieście/ urbanizm jako temat E. Durkheima. wspólnota i zrzeszenie: –samotny tłum jako temat F. Tonniesa. biurokratyzacja życia społecznego (żelazna klatka racjonalności): –nowoczesna polityka i administracja jako temat M. Webera.

9 Nowoczesność i późna nowoczesność (WDS 2008/2009 nr 28) 8. Nowoczesna teoria nowoczesności - Anthony Giddens: instytucjonalne wymiary nowoczesności: –nadzór (kontrola informacji i kontrola społeczeństwa); –władza militarna (kontrola środków przemocy w kontekście industrializacji wojny); –industrializm (transformacja przyrody: rozwój wytworzonego); –kapitalizm (akumulacja kapitału w kontekście konkurencyjnych rynków: towarowego i pracy) właściwości (meta-instytucjonalne) nowoczesności: –rozdzielenie czasu i przestrzeni (uzewnętrzniania relacji społecznych poza konkretnym czasem i przestrzenią); –mechanizmy wykorzeniające (oddzielają interakcje od specyficznych własności miejsca – środki symboliczne i systemy eksperckie); –refleksyjność instytucjonalna (uregulowane wykorzystanie wiedzy o życiu społecznym jako element jego organizacji i zmian).

10 Nowoczesność i późna nowoczesność (WDS 2008/2009 nr 28) 9. Kontynuacja - późna nowoczesność (Anthony Giddens żyjemy w fazie radykalizacji nowoczesności), a jej cechy to: zaufanie (problem abstrakcyjnych systemów wiedzy) i ryzyko (jest ono nowe jakościowo) a jego cechy to uniwersalizacja, globalizacja, instytucjonalizacja oraz zwrotny charakter; zmiany świadomości ryzyka (wrażliwość i poczucie niedostatków wiedzy). nie przejrzystość nowoczesności (niepewny i płynny jej charakter): –błędy konstrukcyjne i operatorów oraz nieuchronność żywiołowych skutków; –refleksyjność wiedzy społecznej – społeczne skutki ciągłego namysłu nad życiem społecznym; –zwiększona rola indywidualnych wyborów tam, gdzie były one regulowane dotychczas tradycją. postawy wobec późnej nowoczesności: pragmatyczna akceptacja, konsekwentny optymizm, cyniczny pesymizm, radykalne przeciwstawienie się.

11 Nowoczesność i późna nowoczesność (WDS 2008/2009 nr 28) 10. Po-nowoczesność, późna nowoczesność, druga nowoczesność: społeczeństwo postindustrialne (Daniel Bell i Alain Touraine): –gospodarka usług i społeczeństwo klasy usługowej; –wiedza i rozwój technologiczny. nowe wspólnoty (ruch ekologiczny), posthistoria i postcywilizacja; społeczeństwo ryzyka: –U. Beck – druga nowoczesność, która oznacza globalizację instytucji nowoczesnych oraz wyzwolenie się z tradycji i obyczaju; –tam, gdzie post-moderniści widzą chaos, tam jest ryzyko i niepewność; –jednostka w społeczeństwie ryzyka i rola nowych ruchów społecznych. gospodarka sieci (społeczeństwo sieciowe): –M. Castells – rola nowoczesnych technologii w przekształcaniu współczesnego świata (galaktyka internetu); –otwartość kształtowania swoich tożsamości.

12 Nowoczesność i późna nowoczesność (WDS 2008/2009 nr 28) 11. Zygmunt Bauman – koncepcja płynnej nowoczesności (późnej nowoczesności): jest to kontynuacja i jednocześnie przeciwstawienie się nowoczesności; procesualna natura społeczeństwa; tożsamość jednostki w czasach płynnej nowoczesności - poczucie fragmentaryczności i epizodyczności; brak zaufania do wielkich projektów rozwojowych; niebezpieczeństwa po-nowoczesności: –autonomizacja seksu; –kryminalizacja biedy; –re-stratyfikacja społeczna.

13 Nowoczesność i późna nowoczesność (WDS 2008/2009 nr 28) 12. Wieloraka nowoczesność S. Eisenstadt: rozumienie modernizacji/nowoczesności – jako projektu kulturowego (analizowanej jak wielkie religie przez M. Webera): –akcent na sferę kultury symbolicznej; –różnorodność projektów modernizacyjnych w historii i na świecie; –rola ideologów i intelektualistów w kształtowaniu tych projektów. porównawcza analiza wielkich cywilizacji (axial civilizations): –badanie napięć między globalizującym wpływem cywilizacji zachodniej a tradycjami lokalnymi. koncepcja wielu modernizacji: –nowoczesność ulega przetworzeniu w wyniku reakcji lokalnych elit; –wytwarzają się liczne odmienne scenariusze nowoczesności (nowoczesności zwielokrotnione).


Pobierz ppt "Sławomir Łodziński Zakład Socjologii Ogólnej Instytut Socjologii UW Nowoczesność i późna nowoczesność (WDS 2008/2009 nr 28)"

Podobne prezentacje


Reklamy Google