Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pielęgnowanie w schorzeniach piersi mgr M. Kowalska.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Pielęgnowanie w schorzeniach piersi mgr M. Kowalska."— Zapis prezentacji:

1 Pielęgnowanie w schorzeniach piersi mgr M. Kowalska

2 Gruczoł piersiowy Zbudowany jest z tkanki gruczołowej, przewodowej, łącznej i tłuszczowej. Składa się z płacików, które są otoczone tkanką włóknistą, połączone między sobą systemem przewodów, a oddzielone tkanką tłuszczową. Odpływ chłonki z sutka odbywa się głównie do pachy, a niewielka jej ilość odpływa do węzłów piersiowych wewnętrznych

3 Gruczoł piersiowy Wiele kobiet posiada drobne guzki wokół brodawki, zwane guzkami Montgomery'ego. Jest to odmiana gruczołów potowych. Nie są one przejawem choroby, często ulegają powiększeniu podczas ciąży i karmienia. Mogą także lekko obrzmiewać i stawać się wrażliwe na dotyk podczas stosunków seksualnych, jest to objaw prawidłowy.

4 Ryzyko zachorowania Wiek, choroba jest bardzo rzadka u kobiet poniżej 35 roku życia, a większość zachorowań przypada na wiek powyżej 50 roku życia Wcześniejsze zachorowanie na raka piersi Zachorowania na raka piersi w rodzinie (babka, matka, siostra lub córka) Zmiany w piersi, rozpoznane jako atypowy rozrost lub rak zrazikowy in situ

5 Ryzyko zachorowania Zaburzenia genetyczne (głównie w genach BRCA1 i BRCA2) Kobiety, które odziedziczyły uszkodzoną kopię tego genu, mają zwiększone prawdopodobieństwo zachorowania na raka sutka jajnika, jajowodu, otrzewnej, okrężnicy. Estrogeny (żeński hormon płciowy), przedłużona ekspozycja na działanie tego hormonu z powodu wczesnej pierwszej i późnej ostatniej miesiączki

6 Ryzyko zachorowania Radioterapia, w szczególności przed 30 rokiem życia Alkohol, palenie papierosów Rasa, rak piersi występuje częściej u kobiet rasy białej

7 Mastopatia wszelkiego typu zmiany w obrębie piersi podłożem są zaburzenia równowagi hormonalnej pomiędzy progesteronem i estrogenami jeżeli jajniki produkują za dużo estrogenów, w piersiach tworzą się zgrubienia i drobne guzki. dotyczy jednej piersi lub obu. objawy mastopatii - obrzmienie, ból, twardość oraz gruczolistość

8 Najczęściej występujące zmiany Włókniakogruczolak zbudowane z tkanki włóknistej i gruczołowej rozwijają się w obrębie zrazika zazwyczaj powstają pomiędzy r.ż są niebolesne, twarde w dotyku i łatwo przesuwają się przy ucisku do 25 r.ż zazwyczaj nie wymagają leczenia, natomiast po 25 r.ż należy usunąć je chirurgicznie

9 Najczęściej występujące zmiany Torbiele występują w ciągu ostatnich 10 lat okresu rozrodczego, przed menopauzą często pojawiają się wtedy mnogie torbiele w obu piersiach torbiele są wypełnione dużą ilością płynu dlatego należy je nakłuć i odciągnąć płyn

10 Najczęściej występujące zmiany Galaktocele rodzaj torbieli piersi, powstaje w czasie ciąży objawia się jako gładki, tkliwy przy dotyku guzek o niewielkim kształcie. powstanie jej związane jest z zablokowaniem jednego z przewodów wyprowadzających i wypełnieniem przewodu mlekiem znika samoistnie po zaprzestaniu karmienia piersią.

11 Najczęściej występujące zmiany Ductectasia występuje u kobiet w okresie menopauzy w przewodzie mlecznym dochodzi do stanu zapalnego, wypełnia się on wydzieliną, z brodawki pojawia się gęsty, żółtawy wyciek w przypadku zmian przewlekłych może pojawić się zapalenie okołoprzewodowe występuje świąd,ból i zaczerwienienie objawy często ustępują samoistnie, zwykle podaje się antybiotyk

12 Najczęściej występujące zmiany Tłuszczaki zbudowane z tkanki tłuszczowej. ponieważ pierś w dużej mierze składa się z tkanki tłuszczowej, spotykane są tu często. są duże, miękkie, podskórnie położone guzy. tłuszczaki są niebolesne i niegroźne, ale usuwane są z powodów kosmetycznych

13 Najczęściej występujące zmiany Brodawczaki wewnątrzprzewodowe rozwija się wewnątrz przewodu mlecznego tuż za brodawką jest tak mały, że zwykle podczas badania klinicznego nie wykrywa się go zazwyczaj jedynym objawem jest żółty surowiczy lub podbarwiony krwią wyciek z brodawki sutkowej

14 Najczęściej występujące zmiany brodawczaki mogą rozwijać się w każdym wieku, ale najczęściej występują u kobiet starszych są niegroźne, ale zawsze powinny być usuwane, ponieważ w rzadkich przypadkach może rozwinąć się z nich nowotwór złośliwy

15 Najczęściej występujące zmiany Martwica tłuszczowa zmiana spowodowana jest urazem piersi prowadzi do powstania twardego, nieregularnego guza, a czasami także powiększenia węzłów chłonnych pachowych po tej samej stronie. jeśli guz nie zniknie samoistnie, należy przeprowadzić wszystkie badania diagnostyczne aby wykluczyć nowotwór złośliwy

16 Stany zapalne piersi Ostre zapalenie może powstać w następstwie urazu, zakażenia lub podrażnienia tkanki gruczołowej. Objawia się nadmiernym uciepleniem, zaczerwienieniem, bólem i obrzękiem. Doprowadzają do powstania ropni.

17 Miejsca przerzutów raka sutka Węzły chłonne 75 % Płuca + opłucna 70 % Wątroba 60 % Kości 60 % Mózg 15 % Inne narządy 10 %

18 Objawy zaawansowanego raka guz w piersi,ból zmiany wielkości i kształtu piersi wciągnięcie lub zniekształcenie brodawki zmiany skórne wokół brodawki krwawienie lub wydzielina z brodawki pomarszczenie skóry sutka guz w dole pachowym poszerzenie żył na skórze piersi

19 Objawy zaawansowanego raka znaczne rozmiary naciek na skórę owrzodzenie które wydziela przykrą woń obrzęk ramienia obrzęk chłonny (limfatyczny). objawy spowodowane przerzutami obecne w całym organizmie

20 Najczęściej występujące nowotwory złośliwe Przewodowy rak naciekający ten typ rozwija się z komórek wyścielających przewody mleczne stanowi ponad 90% raków piersi. najczęściej pierwszym objawem jest pojawienie się twardego guzka o nieco nierównych zarysach. występuje zaciąganie lub wciąganie skóry nad guzem

21 Najczęściej występujące nowotwory złośliwe Zaawansowany lokalny nawrót raka sutka w dole pachowym. Po przeciwnej stronie widoczny port naczyniowy.

22 Port naczyniowy Vascuport To podskórny, trwały dostęp do żylnych naczyń krwionośnych. Składa się z komory z silikonową membraną, oraz dołączonego cewnika prowadzącego zwykle do żyły głównej górnej.

23 Najczęściej występujące nowotwory złośliwe jeżeli rak rozwija się wzdłuż przewodów mlecznych, ulegają one skróceniu i wciągana jest brodawka sutkowa może także dochodzić do zajęcia rakiem węzłów chłonnych pachowych, naciekania skóry, mięśni położonych pod gruczołem, a nawet ściany klatki piersiowej.

24 Najczęściej występujące nowotwory złośliwe wyraźne naciekanie skóry w postaci drobnych zagłębień (objaw tzw. skórki pomarańczy) oraz pojawienie się owrzodzenia są objawami późnymi i źle rokującymi im mniejszy i mniej zaawansowany rak w momencie rozpoznania, tym szansę wyleczenia są większe

25 Najczęściej występujące nowotwory złośliwe Zrazikowy rak naciekający rozwija się ze zrazików (płacików) gruczołu piersiowego stanowi około 8% zachorowań zachowuje się tak jak rak przewodowy, z tym że często rozwija się jednocześnie w kilku miejscach (także w drugiej piersi - tzw. raki wieloogniskowe)

26 Najczęściej występujące nowotwory złośliwe Choroba Pageta brodawki lub rak Pageta czasami rak piersi, zwłaszcza u kobiet w średnim i starszym wieku, objawia się jako nie gojący się wyprysk w obrębie brodawki. początkowe zaczerwienienie skóry brodawki zmienia się w przewlekły wyprysk, a następnie w owrzodzenie i łatwo może zostać błędnie uznane za łagodne zmiany uczuleniowe.

27 Najczęściej występujące nowotwory złośliwe w przypadku choroby Pageta objawy te powstają na skutek rozwijającego się pod brodawką raka. jest to choroba rzadka, ale każda kobieta z niejasnymi objawami w obrębie brodawki powinna mieć wykonane badanie mikroskopowe zmiany dla wykluczenia raka.

28 Najczęściej występujące nowotwory złośliwe Inne rzadkie złośliwe nowotwory piersi mięsak - nowotwór złośliwy rozwijający się z komórek tkanki łącznej (występującej np. w ścięgnach i chrząstkach) włókniako-mięsak - fibrosarcoma, składający się z tkanki łącznej i włóknistej odległe przerzuty czerniaka złośliwego skóry zaśniad graniasty złośliwy chorioncarcinoma

29 Rak sutka u mężczyzn stanowi ok. 1% zachorowań zespół Klinefera (choroba genetyczna) jest związany ze zwiększoną częstotliwością rozwoju raka sutka u mężczyzn podwyższony poziom stężenia estrogenów wpływa na powstanie raka

30 Samokontrola powinna być wykonywana przez kobiety od 20 roku życia do późnej starości należy ją wykonywać jeden raz w miesiącu, bezpośrednio po zakończeniu krwawienia miesięcznego, a po menopauzie w stałym dniu miesiąca (najlepiej pierwszego dnia każdego miesiąca)

31 Diagnostyka Mammografia badanie radiologiczne nie wystarcza na ostateczne ustalenie rozpoznanie u młodych kobiet daje dość wysoki odsetek wyników fałszywie ujemnych

32 Diagnostyka W wieku między 35 a 49 rokiem życia każda kobieta powinna wykonać co najmniej jedno badanie mammograficzne. W wieku lat mammografia powinna być wykonywana co dwa lata. W wieku lat raz w roku Powyżej 60 roku życia wykonywać według zaleceń lekarza, zwykle co 1,5 roku do 2 lat

33 Diagnostyka Biopsja cienkoigłowa BAC polega na nakłuciu guzka cienką igłą i aspiracji płynu do strzykawki gdy wynik nie jest jednoznaczny wykonuje się biopsję gruboigłową - polega na pobraniu fragmentu tkanki specjalną igłą, w znieczuleniu, przez nacięcie chirurgiczne

34 Diagnostyka Ultrasonografia polega na prześwietleniu ciała falami dźwiękowymi o wysokiej częstotliwości, pozwala na odróżnienie litego guzka od torbieli USG nie wykrywa dobrze małych zmian i nie jest to badanie używane do wykrywania wczesnych stadiów raka piersi

35 Diagnostyka Rezonans Magnetyczny (MRI) charakteryzuje się dużą czułością, można uniknąć niepotrzebnej biopsji MRI - dodatkowe badanie przesiewowe w grupie kobiet o wysokim ryzyku powstania raka piersi.

36 Diagnostyka po leczeniu raka Scyntygrafia kości Rano iv. środek promieniotwórczy Wypić co najmniej 1,5 litra nie gazowanego płynu Izotop musi się wchłania się do kości kilka godzin Badanie trwa 20 minut W dniu badania i 24 godziny po nim, nie wolno się zbliżać do kobiet w ciąży i małych dzieci. Pacjentka radioaktywna

37 Diagnostyka po leczeniu raka Rtg płuc morfologia bilirubina markery nowotworowe USG piersi i blizny USG brzucha

38 Przedoperacyjne leczenie systemowe (neoadjuwantowe) W przypadku nowotworu w III stopniu klinicznego zaawansowania oraz raka zapalnego powinno być przez około pół roku prowadzone leczenie systemowe w celu osiągnięcia remisji. Najczęściej stosowana jest chemioterapia sekwencyjna.

39 Leczenie chirurgiczne w raku sutka Mastektomia radykalna, polega na całkowitym odjęciu sutka, usunięciu mięśni piersiowych i zawartości dołu pachowego, sposób leczenia został omal całkowicie zaniechany ze względu na występowanie istotnych powikłań i brak wydłużenia czasu przeżycia, doszczętna metoda Halsteda

40 Leczenie chirurgiczne w raku sutka Zmodyfikowana mastektomia radykalna polegająca na usunięciu całego sutka, zawartości dołu pachowego z/lub bez usunięcia mięśnia piersiowego mniejszego (jest to obecnie najczęściej stosowany sposób leczenia) metoda Pateya

41 Leczenie chirurgiczne w raku sutka Mastektomia prosta, bez usuwania zawartości dołu pachowego (lub z pobieraniem" węzłów chłonnych pachowych do oceny stopnia zaawansowania choroby Mastectomia simplex

42 Leczenie chirurgiczne w raku sutka Mastektomia segmentalna wycięcie guzka (do średnicy 3 cm) z usunięciem zawartości dołu pachowego i naświetlaniem pozostawionej tkanki sutka, obecnie sposób ten jest akceptowany i stosowany coraz częściej tumorektomia lub kwadrantektomia

43 Rekonstrukcja piersi Rekonstrukcję przy użyciu implantu - można wszczepić podczas tej samej operacji, po usunięciu guza - operacja jednoczasowa Czasami konieczne jest rozciągnięcie skóry, aby zrobić miejsce na implant. Wymaga to wszczepienia ekspandera Rekonstrukcja przy użyciu tkanek własnych które pobierane są najczęściej z mięśnia najszerszego grzbietu lub z mięśnia prostego brzucha

44 Rekonstrukcja piersi Kolejny etap to stworzenie ze skóry brodawki sutkowej, ciemniejszy kolor nadaje się w zabiegu mikropigmentacji, przypominającym tatuowanie Po operacji rekonstrukcji piersi trzeba używać gorsetu uciskowego Posiadanie implantu nie przeszkadza w diagnostyce Koszt implantu 3 tyś zł, nie podlega refundacji

45 Rekonstrukcja piersi Ekspandery z zastawką dystalną o powierzchni gładkiej lub teksturowanej

46 Napromienianie Stosuje się w uzasadnionych przypadkach po leczeniu chirurgicznym, aby zniszczyć wszystkie ewentualne komórki nowotworowe, znajdujące się jeszcze w okolicy operowanej. Napromienia się pierś i/lub ścianę klatki piersiowej, a także pachę i okolicę nadobojczykową,(zmieniona wrażliwość skóry)

47 Napromienianie Etapy radioterapii Badanie lekarskie Analiza wyników - morfologia, leukocyty Symulator Tatuaże (strzykawką) - wyznacza wysokość bolusa i powierzchnię napromieniania (flamastrem) - osłonka w modelarni

48 Napromienianie Brachyterapia (BT) Może być stosowana jako dopromienienie loży guza - brachyterapia pulsacyjna Coraz częściej rezygnuje się z napromieniania całej piersi na rzecz samodzielnej brachyterapii części piersi, w której umiejscowiony był guz. Jednym z efektów tego jest skrócenie całkowitego czasu leczenia do 4–5 dni.

49 Napromienianie niebezpieczeństwa Dochodzi bowiem do scieńczenia skóry, łatwiejszego jej pękania, zbliznowacenia złuszczania skóry na sucho złuszczania na wilgotno noszenie możliwie najbardziej przewiewnych ubrań z materiałów naturalnych (bawełna, jedwab), a nie sztucznych.

50 Napromienianie niebezpieczeństwa Unikać mycia skóry w terenie napromienianym przez okres trwania radioterapii i do 4-6 tygodni po jej zakończeniu nasłonecznienia i urazów skóry w polu napromienianym, także w wiele miesięcy czy lat po zakończeniu leczenia. skórę delikatnie natłuścić (zimą też) oraz osłonić czapką, kapeluszem z szerokim rondem czy ubraniem.

51 Napromienianie niebezpieczeństwa golenia skóry okolic napromienianych z powodu możliwości urazu i infekcji, dozwolone jest ewentualne używanie maszynek elektrycznych.. używania waty do pielęgnacji skóry napromienianej, zwłaszcza gdy utrzymuje się jeszcze odczyn popromienny. krochmalenia odzieży.

52 Napromienianie niebezpieczeństwa używania plastra samoprzylepnego stosowania na skórę napromienianą maści kosmetycznych, kremów, dezodorantów, perfum, wody toaletowej, itp. drapania, pocierania, tarcia, wyciskania, nagrzewania czy ochładzania skóry napromienianej - obszar ten należy traktować bardzo delikatnie.

53 Chemioterapia Chemioterapia powinna się rozpocząć do sześciu tygodni od daty leczenia operacyjnego, tak by ustąpiły następstwa interwencji chirurgicznej i chory był w dobrym stanie ogólnym. Leczenie polega na podaniu 3-4 cykli chemioterapii.

54 Chemioterapia Standard europejski Terapia sekwencyjna (z miesięcznymi przerwami) - cztery cykle adriamycyny z cyklofosfamidem - cztery cykle taxoteru.

55 Chemioterapia terapie celowane przeciwciałami monoklonalnymi uderzają dokładnie w komórki nowotworowe, nie uszkadzając przy tym komórek zdrowych Herceptyna (trastuzumab) - najnowsze badania wykazały, że w leczeniu pooperacyjnym (tzw. adiuwantowym) Herceptyna hamuje nawrót choroby z rzadko spotykaną w onkologii skutecznością

56 Chemioterapia Herceptyna - usuwa nadmiar białka HER2, przyczepia się na powierzchni komórek nowotworowych i blokuje ich namnażanie Wniosek do NFZ o refundację Cena 8 tyś. zł.kuracja miesięczna Dawkowanie 1x w tygodniu przez 1 rok

57 Chemioterapia Cis-platyna, chemioterapeutyk stosowany w onkologii od lat. leczono nim jednak do tej pory głównie raka jajnika, jąder, płuca, obszaru głowy i szyi. Natomiast genetycy z Pomorskiej Akademii Medycznej w Szczecinie udowodnili po badaniach na grupie Polek, że potrafi on pokonać raka piersi.

58 Chemioterapia - niebezpieczeństwa zaburzenia krzepliwości krwi - zęby leczymy 14 dni po chemioterapii, jeżeli usuwamy ząb przez 14 nie przyjmujemy chemii ani radioterapii, używać miękkiej szczoteczki do zębów, pasty fluorowanej, nie zawierającej dodatków ścierających szkliwo, szczoteczka taka powinna być zmieniona co 1 miesiąc, golić się maszynką elektryczną, nie żyletką,

59 Chemioterapia - niebezpieczeństwa Unikać przyjmowania Aspiryny - po chemioterapii spotykamy się ze zwyżką temperatury do ok. 38 stopni. Jeżeli taka temperatura utrzymuje się ponad 8 godzin, przeciwgorączkowo, doraźnie, zastosować Pyralgin, Apap, Paracetamol W razie skaleczenia należy dłużej niż zwykle stosować opaski lub opatrunki uciskowe

60 Chemioterapia - niebezpieczeństwa Podaniu chemioterapii towarzyszy spadek liczby niektórych elementów krwi obwodowej, w tym białych ciałek odpowiedzialnych za odporność po Endoksanie ma on miejsce ok dnia po Karboplatynie ok po Lomustynie ok Dlatego ujemne objawy mogą pojawiać się w różnym czasie i z różnym nasileniem u poszczególnych pacjentów.

61 Chemioterapia - niebezpieczeństwa Winkrystyna, Winblastyna, Windezyna, Nawelbina, Cis-Platyna, Taxol - objawy toksyczne bóle oraz drętwienia palców rąk i stóp (zwłaszcza opuszek), trudności z wykonywaniem czynności precyzyjnych zapinanie guzików, nawlekanie nitki na igłę, skłonność do zaparć, opadanie stopy (np. zawadzanie nią przy wchodzeniu na krawężnik). Objawy te zwykle samoistnie ustępują po zakończeniu chemioterapii.

62 Chemioterapia - niebezpieczeństwa Reakcje skórne w miejscu wkłucia i uogólnione, zwykle pojawiają się w kilka godzin po podaniu leków, ustępują w czasie od kilku godzin do kilku dni - pokrzywka, zmiany barwnikowe skóry,paznokci,zębów, zmiany skórne w okolicach łokci, kolan, łopatek i palców dłoni czasem prowadzące do powstania owrzodzeń, obrzęk naczyniowy, gorączka, spadek ciśnienia krwi

63 Chemioterapia - niebezpieczeństwa Przy leczeniu opisanych zmian skórnych polecane jest stosowanie roztworu złożonego z wody utlenionej i z 0,9% NaCl – do okładów co 4-6 godzin (płyn należy przygotować bezpośrednio przed użyciem). Ponadto miejsca te należy często wietrzyć i unikać ich zakażeń.

64 Chemioterapia - niebezpieczeństwa należy unikać opalania się szczególnie dbać o czystość i higienę ciała, częste i dokładne mycie rąk, unikanie zakażeń i przeziębień (nie powinno się przebywać wśród chorych, w dużych skupiskach ludzi, należy unikać przeciągów). staranne wytarcie okolicy odbytu po wypróżnieniu, zwłaszcza gdy występują żylaki odbytu

65 Leczenie hormonalne Polega na podawaniu leków hormonalnych (androgeny, estrogeny,kortykosteroidy, tamoksyfen) dobranych indywidualnie po wykonaniu badań wycinka guza. Inne leki są stosowane u kobiet po menopauzie, a inne u kobiet miesiączkujących Czasem leczenie hormonalne polega na wyłączeniu hormonów przez usunięcie nadnerczy i przysadki lub kastrację.

66 Model opieki pielęgniarskiej Problemy pielęgnacyjne

67 Przygotowanie do operacji Fizyczne Psychiczne Dietetyczne Farmakologiczne Profilaktyka p/zakrzepowa Zarezerwowanie karetki do przewiezienia guzka na badanie HP ??

68 Niepokój i lek z powodu rozpoznania choroby nowotworowej Rozmowa na temat możliwości leczenia i pielęgnacji Zgłoszenie do Klubu Amazonek Zaproponować rozmowę

69 Zaburzenia emocjonalne Poinformowanie o możliwości protezowania Ułatwienie kontaktu z wolontariuszką KA Omówienie możliwości zabiegów plastycznych Udzielenie wsparcia psychicznego Ułatwienie zrozumienia własnych emocji w związku z chorobą Przytoczyć przykłady z życia znanych osób które publicznie mówią o chorobie

70 Możliwość wystąpienia obrzęku limfatycznego Wyjaśnić istotę potencjalnego problemu Wysokie ułożenie kończyny z wykorzystaniem klina Obserwacja drenażu Przestrzeganie zasady nie wykonywania iniekcji i mierzenia RR Poinformowanie o ułożeniu wysokim kończyny w różnych sytuacjach życiowych

71 Możliwość wystąpienia obrzęku limfatycznego Poinformowanie o konieczności zrezygnowania z niektórych prac domowych Kierowca - zaświadczenie zwalniające z jazdy w pasach bezpieczeństwa Proponowanie luźnej odzieży Omówienie form rekreacji (jazda rowerem) Omówienie zasady masażu limfatycznego z pominięciem blizny i miejsc napromieniowanych

72 Możliwość wystąpienia obrzęku limfatycznego Stosowanie ucisku zewnętrznego za pomocą rękawa przeciwobrzękowego i pompy pneumatycznej Ćwiczenia kinezyterapeutyczne - ćwiczenia czynne i bierne, relaksacyjne Fizykoterapia - masaże wirowe, podwodne W fazie ostrej obrzęku zastosowanie elektrostymulacji wysokonapięciowej

73 Możliwość wystąpienia obrzęku limfatycznego Po zabiegach fizykalnych powinno się stosować także bandażowania, pamiętając o tym, że w obrzękach limfatycznych zalecane jest wielowarstwowe zakładanie bandaża (2 -3 warstwy).

74 Możliwość wystąpienia obrzęku limfatycznego Charakterystyka obrzęku 0 bez objawów klinicznych, obecne cechy patologii w postaci zaburzeń odpływu chłonki 1 obrzęk ciastowaty, odwracalny, miernie nasilony proces włóknienia 2 obrzęk brunatny, znacznie nasilone włóknienie, nieodwracalny, z cechami nadmiernego rogowacenia 3 słoniowacizna

75 Możliwość wystąpienia obrzęku limfatycznego Zasadniczym narzędziem używanym w limfologii jest pomiar objętości kończyn zwykłą miarą krawiecką na danej wysokości Na kończynie górnej pierwszy pomiar obwodu dokonywany jest 4 cm powyżej bruzdy nadgarstkowej a następnie co 4 cm. W przypadku, gdy obrzęk dotyczy tylko jednej kończyny druga służy nam jako kontrolna.. Różnica zawarta w przedziale do 10% jest różnicą fizjologiczną, kończyna dominująca jest większa.

76 Możliwość wystąpienia obrzęku limfatycznego Stopień nasilenia obrzęku pomocny jest przy ustaleniu terapii do 10% fizjologia % obrzęk niewielkiego stopnia % obrzęk umiarkowany % i powyżej obrzęk znacznego stopnia

77 Obrzęk limfatyczny Po mastektomii

78 Słoniowacizna masywna niedrożność węzłów chłonnych lub mniejszych naczyń limfatycznych wywoływana jest przez nicienia - filaria Bancrofta

79 Ból w okolicy rany pooperacyjnej Podanie leków p/bólowych Prowadzenie obserwacji bólu Asystowanie przy zmianie opatrunku

80 Trudności w gojeniu rany z powodu wydzielania limfy Aspirowanie zalegające limfy Zmiana opatrunku zależne od częstości jego przesiąkania Zmiana bielizny osobistej i pościelowej Stosowanie diety ułatwiającej proces gojenia Zapobieganie zakażeniu rany zgodnie z procedurą

81 Trudności w samoopiece Ograniczenia ruchomości w stawach obręczy barkowej i osłabieniu siły mięśniowej Ocena zakresu koniecznej pomocy Włączenie rodziny do pomocy ? Instruktaż ćwiczeń rehabilitacyjnych, oddechowych, ściskanie piłeczki, rozciąganie......

82 Możliwość powikłań Ze strony układu kostno-stawowego z powodu przyjmowania postawy maskującej skutki zabiegu - obniżenie barku, zaokrąglenie pleców Omówienie zestawu ćwiczeń rehabilitacyjnych Zachęcenie do prawidłowego protezowania, zwłaszcza pacjentek z dużym gruczołem piersiowym

83 ZASADY REFUNDACJI wniosek proteza piersi - chirurg lub onkolog peruka z włosów sztucznych - chirurg, onkolog, hematolog, dermatolog potwierdzić wniosek w N F Z wniosek na protezę piersi upoważnia każdą kobietę po mastektomii do skorzystania z refundacji raz na 2 lata, w przypadku peruk - raz na rok obecnie refundacja wynosi 250zł.

84 Możliwość zaburzeń seksualnych Reakcja partnera na utratę atrybutu kobiecości Udzielenie wsparcia psychicznego Rozmowa z partnerem, za zgodą pacjentki na temat obaw przed odrzuceniem Wytłumaczenie partnerowi zmiennego zachowania pacjentki Przygotowanie do obejrzenia blizny

85 Trudność w zmianie nawyków żywieniowych Omówienie diety w chorobie nowotworowej Faza chemioterapii - wymioty, nudności Faza radioterapii - zmieniony smak Suplementy diety Naturalne witaminy Preparaty ziołowe TAK Preparaty homeopatyczne NIE

86 Trudność w zmianie nawyków żywieniowych Herbata czerwona - usuwa z organizmu nadmiar tłuszczu (zagrożenie estrogenem) Herbata zielona - reguluje trawienie, działa przeciwutleniająco (dzięki flawonoidom) przez co zapobiega miażdżycy, chorobie niedokrwiennej i nowotworom Czosnek - stwierdzono, że leukocyty u osób, które jedzą czosnek o wiele skuteczniej atakują i niszczą komórki nowotworowe niż u tych, którzy czosnku unikają.

87 Trudność w zmianie nawyków żywieniowych Soja zwiera witaminy z grupy B, potas, żelazo, wapń i fosfor Brokuły, pomidory, marchew, pietruszka natka, czerwone wino, olej z wiesiołka dwuletniego, dodatkowe ilości wit. B6 Dużo mniej tłuszczu, soli, cukru, kawy, czarnej herbaty, alkoholu, tytoniu

88 Dieta po radioterapii herbata (kawa w małych ilościach), woda mineralna niegazowana, siemię lniane mleko sojowe, jedzenie bezglutenowe (np. chleb, ciasta), ryż, makaron sojowy, chrupki kukurydziane (drobne), kleiki ryżowe, kasza kukurydziana,

89 Dieta po radioterapii ziemniaki gotowane, puree gotowane, buraki, gotowana kukurydza, pomidory (bez skórki) po sparzeniu wrzątkiem, banany, pieczone jabłka, margaryna, oliwa, oleje roślinne, polędwica, szynka, drób, polędwice z drobiu, wołowina, cielęcina, ryby - pokarmy duszone i mielone, mogą być z dodatkiem mąki kukurydzianej,

90 Dieta po radioterapii jajka na miękko, półtwardo, jajecznica bez dodatków (z samych jajek), rosół, barszcz czerwony, zupy jarzynowe przetarte.

91 Pokarmy niedozwolone groch, fasola, kapusta, pieprz, przyprawy ziołowe, marynaty, czosnek, cebula, ocet, potrawy (np. mięsa) smażone, pieczone, wędzone. napoje gazowane

92 Suplementy diety Odżywki Prosobee (proszek), Nutramigen (proszek), Nutridrink (napój), Nutrison (proszek lub płyn do żywienia przez zgłębnik w kilku odmianach: Standard, Energy Plus i Fibre), Peptison (płyn do żywienia przez zgłębnik), Pepti 2000 Variant (proszek)

93 Brak apetytu wprowadzić zasadę jeść mniej, ale częściej jeść pokarmy wysokokaloryczne. pobudzać apetyt np. aktywnością fizyczną lub lekami Citropepsin, Peritol w ciągu dnia używać dodatków o wyraźnym smaku herbata miętowa, pastylki Mentos, pastylki z eukaliptusa, można także jeść pokrojonego w kostkę i schłodzonego ananasa

94 Ryzyko infekcji po chemioterapii Ograniczenie kontaktu z osobami chorymi Obserwacja błon śluzowych jamy ustnej, gardła, kaszlu Płukanie jamy ustnej środkami aseptycznymi Kontrola morfologii, leukocytozy Farmakoterapia

95 Zaburzenia miesiączkowania W wyniku stresu, chemioterapii Wcześniejsza menopauza

96 Możliwość nudności i wymiotów Podanie leków p/wymiotnych Higiena w czasie wymiotów Płukanie jamy ustnej np. rumiankiem Nawodnienie

97 Możliwość wypadania włosów Leki często powodujące łysienie Adriamycyna, Taxol, Bleomycyna, Aktynomycyna-D, Endoxan, Ifosfamid, Windezyna; Leki powodujące łysienie okazjonalnie (stopień łysienia zależy tu od dawki leku) 5-Fluorouracyl, Mitoksantron, Wepezyd, Metotreksat, Winkrystyna, Winblastyna, Karmustyna

98 Możliwość wypadania włosów Leki powodujące łysienie rzadko: Cis-Platyna, Dakarbazyna, Mitomycyna-C, Lomustina, Arabinozyd Cytozyny, Prokarbazyna, Melfalan, 6-Merkaptopuryna, 6-Tioguanina. gentamycyna, streptomycyna, antykoagulanty (heparyna), leki przeciwdrgawkowych (fenobarbital, fenytoina), hormony (testosteron, estrogeny), levodopa, propranolol, vitamina A w dawce ponad jedn./dzień, chlorpromazyna, hydrochlorotiazyd

99 Możliwość wypadania włosów Naturalne zabiegi wzmacniające włosy Kompresy z nafty kosmetycznej Skrócić włosy Nie stosować lakierów, farb, suszarki Wniosek na perukę przed rozpoczęciem chemioterapii

100 Możliwość zaburzeń ze strony układu pokarmowego Skutki uboczne chemioterapii - zaparcia, biegunki Wprowadzenie zmian dietetycznych Leki

101 Możliwość skutków ubocznych napromieniowania Unikanie słońca Natłuszczanie kremami dla skóry wrażliwej Delikatna higiena Obserwacja stanu Leki na zlecenie lekarza

102 Opieka paliatywna Celem jest poprawa jakości życia, w drugiej kolejności wydłużenie jego trwania. P/bólowa P/zapalna Łagodzenie reakcji popromiennych Walka z odleżynami Pielęgnacja wrzodziejących guzów nowotworowych Chirurgiczne wycięcie przerzutów (metastatektomia)


Pobierz ppt "Pielęgnowanie w schorzeniach piersi mgr M. Kowalska."

Podobne prezentacje


Reklamy Google