Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Wzorce oprogramowania. Wzorzec oprogramowania jest formą reprezentacji wiedzy i doświadczenia projektantów w postaci opisu często powtarzającego się problemu.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Wzorce oprogramowania. Wzorzec oprogramowania jest formą reprezentacji wiedzy i doświadczenia projektantów w postaci opisu często powtarzającego się problemu."— Zapis prezentacji:

1 Wzorce oprogramowania

2 Wzorzec oprogramowania jest formą reprezentacji wiedzy i doświadczenia projektantów w postaci opisu często powtarzającego się problemu występującego w tworzeniu oprogramowania oraz jego rozwiązania, które może zostać wielokrotnie wykorzystane w innych okolicznościach. Stosowane są różne formaty opisu wzorca oprogramowania, jednak większość z nich zawiera nazwę, opis problemu i jego kontekstu, założenia i ograniczenia stosowania, szkic rozwiązania, uzasadnienia projektowe oraz omówienie konsekwencji użycia tego rozwiązania. Wzorce odkrywane są w czasie budowy i eksploatacji systemów poprzez wychwycenie i rozwiązanie genetycznych problemów analizy projektowania i implementacji systemów. Warunkiem uznania danego rozwiązania jako wzorca jest jego sprawdzona stosowalność i powtarzalność.

3 Przykładowy szablon dokumentowania wzorców oprogramowania NazwaPowinna to być znacząca nazwa charakteryzująca problem i jego rozwiązanie (wzorzec) ProblemOpis problemu adresowanego przez wzorzec; jakie cele chce się osiągnąć w danym kontekście. KontekstSytuacja, w której dany problem i jego rozwiązanie mogą się powtarzać, opis określa sytuację w jakiej można zastosować wzorzec. OgraniczeniaOpis istotnych sił i ograniczeń projektowych; jak one zależą jeden od drugiego i jak wpływają na cel który chce się osiągnąć. RozwiązanieZawiera statyczne i dynamiczne elementy definiujące rozwiązanie. Opis obejmuje rysunki, diagramy, tekst, strukturę, odpowiedzialności i kolaborację; pokazuje jak problem jest rozwiązywany. Wyniki i konsekwencje Opis stanu lub konfiguracji systemu po zastosowaniu wzorca, zawierający konsekwencje jego stosowania oraz problemy jakie mogą powstać w nowym kontekście, jak również wyniki, koszty i zyski.

4 Wzorce oprogramowania Wzorce oprogramowania są zwykle klasyfikowane w kategoriach wzajemnie się uzupełniających wzorców analizy (analysis patterns), projektowych (design patterns), architektury (architekture patterns) oraz wzorców aplikacji (application framework). Wzorce analizy odnoszą się do reprezentowania, na poziomie opracowania modelu problemu, istniejącej wiedzy dziedzinowej związanej zwykle z problemem biznesowym, dla którego rozwiązania budowany jest system. Wzorce projektowe oparte są na koncepcji wielokrotnego wykorzystania gotowych, udokumentowanych rozwiązań często powtarzających się problemów projektowych głównie w kontekście podejścia obiektowego i związanych z tworzeniem obiektów, strukturalnymi zależnościami między nimi oraz zachowaniem. Wzorzec architektury aplikacji jest opisem ogólnej struktury systemu lub podsystemu, który jest właściwy dla problemów w danej dziedzinie zastosowań i wyjaśnia intencje projektowe dotyczące organizacji systemu. Podejście zorientowane na strukturę aplikacji oparte jest na tzw. wzorcu aplikacji definiującym prawie gotową konstrukcję systemu (podsystemu), w pewnej konkretnej dziedzinie zastosowań. Może to być generyczny szablon aplikacji, który jest następnie uzupełniany o detale charakterystyczne dla konkretnego zastosowania.

5 Wzorce analizy Wzorce analizy opisują modele dziedziny zastosowań, procesów biznesowych, które wielokrotnie powtarzają się jako wynik fazy analizy w procesie wytwarzania wielu systemów. Zawierają one pojęciową strukturę modelu biznesowego, zwykle niezwiązaną z konkretną dziedziną. Przykładowe rodzaje wzorców analizy związane są z modelowaniem struktur organizacyjnych, planowania, działania księgowości, prowadzenia obserwacji i pomiarów.

6 Przykład wzorca analizy NazwaRezerwacja - użycie Problem W wielu systemach występuje problem rezerwacji i użycia jednostek na przykład: pokoi w hotelu, książek w bibliotece, kursów na uczelni, samochodów w wypożyczalni lub miejsc w teatrze, samolocie itp. Klient żąda rezerwacji jednostki określonego typu, aby ją potem użyć w określonym przedziale czasu. Następnie jednostka jest zwracana i może być ponownie użyta. Liczba jednostek jest ograniczona i grupowana w kategorie. Ograniczenia Model analizy musi reprezentować wymagania i nie może zawierać szczegółów implementacyjnych. Powinien opisywać większość sytuacji związanych z rezerwacją i użyciem jednostki. Rozwiązanie Rozwiązanie oparte jest na realizacji następujących przypadków użycia: Rezerwacja, Odwołanie rezerwacji, Użycie zarezerwowanej jednostki, Zwrot jednostki. Model klas przedstawiony na diagramie odpowiada realizacji wymienionych przypadków użycia. Rozróżniono typ jednostki od konkretnej jednostki przydzielanej w momencie jej użycia. Powiązanie między rezerwacją a użyciem wskazuje, że dane o użyciu odnoszą się do wcześniejszych rezerwacji.

7 Przykład wzorca analizy - cd NazwaRezerwacja - użycie Wyniki i konsekwencje Wzorzec może być zastosowany do modelowania aplikacji rezerwacji i wypożyczeń książek, wideo, łódek, pokojów, nabywania biletów itp. Ta wariantowość wskazuje, że wzorzec ujmuje podstawowe aspekty problemu. Jest ogólny, prosty i zrozumiały. Jednakże nie pokrywa wszystkich informacji dla poszczególnych przypadków wystąpień tego ogólnego wzorca, np. przy opóźnieniu zwracania książek często wysyła się upomnienie i/lub nalicza się karę, rezerwacja miejsca na przedstawienie lub w samolocie nie wymaga podawania przedziału dat. Pominięte są opisy sytuacji, gdy nie ma dostępnych jednostek na dany okres, sposoby preferencji klientów, aspekty płatności itp.

8 Diagram klas wzorca Rezerwacji-Użycia

9 Wzorce projektowe Problemy projektowe najczęściej związane są z wymaganiami niefunkcjonalnymi budowanego systemu, takimi jak wiarygodność, pielęgnowalność, efektywność. Zwykle definiowane cele projektowanego systemu odnoszą się do wybranych aspektów jakościowych produktu/projektu oraz możliwości nadążania za zmianami i rozszerzalności systemu. Projektant musi więc ustalić jakie parametry jakościowe są krytyczne dla projektu, a następnie wybrać rozwiązanie projektowe, które pomagają w zapewnieniu pożądanych cech. Pod uwagę należy wziąć między innymi takie czynniki jak: stopień wzajemnej zależności komponentów, wydajność, zdolność do ponownego wykorzystania, elastyczność, pielęgnowalność. Wymienione parametry pozostają często w sprzeczności; przykładowo elastyczność często jest w konflikcie z wydajnością, czy ze zrozumiałością. Popularność wzorców projektowych jest oparta na nadziei ponownego wykorzystania rozwiązań specyficznych wspomnianych problemów projektowych dla różnych dziedzin aplikacyjnych. Rozwiązania są przedstawiane w postaci modelu klas i obiektów, związków, odpowiedzialności i współpracy. Mogą one być dalej przystosowane i zaimplementowane tak, aby rozwiązywały problemy w ich szczególnych kontekstach.

10 Przykład wzorca projektowego NazwaMVC (Model, View, Controller) – Model, Widok, Sterownik Problem Jest wiele typów klientów z różnymi wymaganiami dotyczącymi widoku danych aplikacji. Klienci muszą mieć możliwość modyfikacji danych. Modyfikacje typu klienta oraz sposoby dostępu nie powinny wpływać na pozostałe komponenty. Należy umożliwić rozdzielenie interfejsu użytkownika, przetwarzania danych oraz prezentacji wyników. Kontekst Sytuacja występuje często w projektowaniu środowisk prezentacji danych oraz systemów rozproszonych. Ograniczenia Zmiany interfejsu użytkownika powinny być możliwe w czasie działania systemu, potrzebny jest mechanizm propagacji zmian pomiędzy interfejsem użytkownika a modelem, wymagane jest istnienie wielu różnych widoków modelu. Rozwiązanie Wzorzec MVC dzieli aplikacje na trzy obszary: modelu, widoku, i sterownika (rys). Model hermetyzuje istotne dane i funkcjonalność aplikacji. Model jest niezależny od specyficznej dla użytkownika prezentacji lub zachowań na wejściu. Widok może otrzymywać dane z modelu i decydować jak wyświetlać informacje użytkownikowi. Każdy widok jest związany ze swoim sterownikiem. Użytkownik ma interakcje z systemem tylko poprzez sterownik, który otrzymuje zdarzenia odpowiadające działaniom użytkownika. Zdarzenia są przekształcane na żądanie usług modelu lub widoku. Rozdzielenie modelu od widoku i sterownika pozwala na jednoczesne istnienie wielu widoków tego samego modelu. Jeśli użytkownik zmienia model poprzez sterownik związany z jednym z widoków, wszystkie widoki zależne od zmienianych danych powinny odzwierciedlać tę zmianę. Dlatego model powiadamia o zmianie wszystkie widoki, ilekroć jego dane zostaną zmienione. Widoki na podstawie nowych danych aktualizują wyświetlaną informację.

11 Przykład wzorca projektowego - cd NazwaMVC (Model, View, Controller) – Model, Widok, Sterownik Wyniki i konsekwencje Zwiększona pielęgnowalność i rozszerzalność systemu, możliwość uzyskania wielu widoków tego samego modelu. Zastosowanie nie tylko w interfejsie graficznym, ale także jako trójwarstwowa architektura aplikacji internetowych. Obserwatorzy są nieświadomi istnienia innych użytkowników, częsta zmiana modelu może powodować kosztowne uaktualnienia zainteresowanych tą zmianą.

12 Wzorce projektowe Stosowanie wzorców projektowych stwarza warunki, że otrzymana implementacja jest przejrzysta, wynikowy projekt staje się bardziej elastyczny i przygotowany do potencjalnych zmian, co z kolei powoduje, że rozbudowa systemu jest łatwiejsza.

13 Wzorzec projektowy Model, Widok, Sterownik

14 Wzorce architektoniczne Architektura oprogramowania systemu określa organizację systemu, jego elementy składowe i ich interfejsy oraz metody składania elementów w większe podsystemy. Architektura wymagana jest przy budowie złożonych systemów określając reguły postępowania przy projektowaniu i realizacji. Związana jest nie tylko z funkcjonalnością systemu, ale i z właściwościami takimi jak: efektywność, odporność, możliwość ponownego użycia, ograniczenia ekonomiczne i technologiczne oraz z estetyką. Jednym z najczęściej stosowanych wzorców architektonicznych jest model warstwowy (rys). Warstwy tworzą hierarchię – dana warstwa jest budowana na usługach warstwy leżącej bezpośrednio pod nią. Architektura warstwowa ułatwia elastyczność, modyfikowalność systemu oraz przenoszalność na inne platformy. W systemach automatyki sterowania i monitorowania procesami stosowany jest wzorzec architektury typu nadrzędny – podrzędny. System nadrzędny wydaje polecenie sterujące do podrzędnych jednostek przetwarzania (sterowników), które z kolei bezpośrednio sterują i monitorują wybrane procesy przemysłowe. System nadzoruje stan kontrolowanych procesów poprzez kierowanie zapytań do poszczególnych sterowników. Same sterowniki nie inicjują komunikacji.

15 Model warstwowej architektury oprogramowania Warstwa styku z użytkownikiem Warstwa logiki aplikacji Warstwa logiki środowiska Warstwa przechowywania danych użytkownik Warianty danego systemu aplikacyjnego Odrębne systemy aplikacyjne Komponenty dla inżynierów aplikacji Generyczne komponenty interfejsu użytkownika, interfejsy do baz danych, usługi systemu operacyjnego, komponenty pośredników itp. System operacyjny, baza danych, biblioteka klas

16 Wzorce aplikacji Wzorzec aplikacji jest częściowo ukończoną aplikacją z wyróżnionymi elementami, które dopasowane do specyficznych wymagań konkretnego systemu prowadzą do otrzymania w pełni funkcjonalnej aplikacji. Wzorzec dostarcza zbioru podstawowych, wspólnych usług z których może korzystać każda aplikacja z danej dziedziny. Tworzy zbiór pojęć za pomocą których może być wyrażony model rodziny aplikacji, głównie poprzez definicję architektury oprogramowania na bazie której każda aplikacja może być łatwo konstruowana. Dodatkowo oferują one zbiór abstrakcji pozwalających na dobrze umiejscowione modyfikacje komponentów lub zastosowanie komponentów z półki. Na rys przedstawiono kontekst sterowania wzorców aplikacji w konstrukcji systemów. Wzorce aplikacji mogą być organizowane wokół konkretnej dziedziny lub stanowi bardziej ogólną infrastrukturę umożliwiającą działanie aplikacji w podobny sposób lub na wspólnej platformie. Stosowanie wzorców aplikacji niesie ze sobą problemy związane z ich opracowaniem, używaniem i pielęgnacją. Problemy opracowania wzorca aplikacji są związane z zakresem dziedziny uwzględnionym we wzorcu, z dokumentacją wzorca, wstępną inwestycją w opracowanie modelu wzorca, metodami jego opracowania, testowania i udostępniania. Istotna jest odpowiedniość wzorca aplikacji do potrzeb danej klasy systemów uwzględniając także cechy architektury, wydajności, przenośności.

17 Kontekst wzorca aplikacji i architektury


Pobierz ppt "Wzorce oprogramowania. Wzorzec oprogramowania jest formą reprezentacji wiedzy i doświadczenia projektantów w postaci opisu często powtarzającego się problemu."

Podobne prezentacje


Reklamy Google