Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

SPOŁECZNE I ZDROWOTNE UWARUNKOWANIA STAROŚCI. STARZENIE SIĘ A STAROŚĆ STARZENIE SIĘ – normalny, długotrwały i nieodwracalny proces fizjologiczny, zachodzący.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "SPOŁECZNE I ZDROWOTNE UWARUNKOWANIA STAROŚCI. STARZENIE SIĘ A STAROŚĆ STARZENIE SIĘ – normalny, długotrwały i nieodwracalny proces fizjologiczny, zachodzący."— Zapis prezentacji:

1 SPOŁECZNE I ZDROWOTNE UWARUNKOWANIA STAROŚCI

2 STARZENIE SIĘ A STAROŚĆ STARZENIE SIĘ – normalny, długotrwały i nieodwracalny proces fizjologiczny, zachodzący w osobniczym rozwoju żywych organizmów, w tym także człowieka. Starzenie rozpoczyna się w wieku średnim i nasila z biegiem czasu. normalny, długotrwały i nieodwracalny proces fizjologiczny, zachodzący w osobniczym rozwoju żywych organizmów, w tym także człowieka. Starzenie rozpoczyna się w wieku średnim i nasila z biegiem czasu.

3 STARZENIE SIĘ A STAROŚĆ Starzenie – jest procesem dynamicznym, postępującym w czasie uszkodzeniem wszystkich funkcji organizmu, powodującym: Utratę adaptacyjnej odpowiedzi na stres – ograniczenie rezerwy homeostazy Utratę adaptacyjnej odpowiedzi na stres – ograniczenie rezerwy homeostazy Rosnące ryzyko chorób zależnych od wieku Rosnące ryzyko chorób zależnych od wieku

4 STARZENIE SIĘ A STAROŚĆ Starość – Jest to końcowy okres starzenia się, który nieodwołalnie kończy się śmiercią, jest to więc nie proces lecz stan

5 STAROŚĆ Wg. WHO wyróżnia się następujące okresy starości Starość wczesna: pomiędzy 60 a 74 rokiem życia Starość wczesna: pomiędzy 60 a 74 rokiem życia Starość późna: pomiędzy 75 a 89 rokiem życia Starość późna: pomiędzy 75 a 89 rokiem życia Starość bardzo późna – długowieczność: powyżej 90 roku życia Starość bardzo późna – długowieczność: powyżej 90 roku życia

6 CZY STAROŚĆ TO CHOROBA? Wg. Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób i Problemów Zdrowotnych ICD – 10 R54 – starość RXX – młodość??

7 CECHY PROCESU STARZENIA SIĘ CZŁOWIEKA POWSZECHNOŚĆ POWSZECHNOŚĆ PROGRESYWNOŚĆ PROGRESYWNOŚĆ DŁUGOTRWAŁOŚĆ DŁUGOTRWAŁOŚĆ WIELOWYMIAROWOŚĆ WIELOWYMIAROWOŚĆ WIELOPŁASCZYZNOWOŚĆ WIELOPŁASCZYZNOWOŚĆ MIERZALNOŚĆ MIERZALNOŚĆ INWOLUCYJNOŚĆ INWOLUCYJNOŚĆ WIELOPRZYCZYNOWOŚĆ WIELOPRZYCZYNOWOŚĆ ZWARTOŚĆ ONTOGENETYCZNA ZWARTOŚĆ ONTOGENETYCZNA PREWENCYJNOŚĆ PREWENCYJNOŚĆ

8 WIELOWYMIAROWOŚĆ STARZENIA STARZENIE SIĘ GATUNKU – historia dotychczasowego rozwoju gatunku STARZENIE SIĘ GATUNKU – historia dotychczasowego rozwoju gatunku STARZENIE OSOBNICZE – dotyczące poszczególnych osób STARZENIE OSOBNICZE – dotyczące poszczególnych osób STARZENIE POPULACYJNE (DEMOGRAFICZNE) – starzenie się danej populacji na danym obszarze i w określonym czasie STARZENIE POPULACYJNE (DEMOGRAFICZNE) – starzenie się danej populacji na danym obszarze i w określonym czasie

9 Wielopłaszczyznowość procesu starzenia PŁASZCZYZNA BIOLOGICZNA: obejmuje podstawowe atrybuty organizmów żywych – zdolność do adaptacji, rozwoju, rozmnażania się itp. PŁASZCZYZNA BIOLOGICZNA: obejmuje podstawowe atrybuty organizmów żywych – zdolność do adaptacji, rozwoju, rozmnażania się itp. PŁASZCZYZNA PSYCHOLOGICZNA – obejmuje zmiany postrzegania świata, filozofii życiowej, zachowania, uczuć PŁASZCZYZNA PSYCHOLOGICZNA – obejmuje zmiany postrzegania świata, filozofii życiowej, zachowania, uczuć

10 Wielopłaszczyznowość procesu starzenia PŁASZCZYZNA SPOŁECZNA – obejmuje kontakty międzyludzkie, pozycję społeczną i zawodową, związki rodzinne itp. PŁASZCZYZNA SPOŁECZNA – obejmuje kontakty międzyludzkie, pozycję społeczną i zawodową, związki rodzinne itp. PŁASZCZYZNA SOCJALNA – obejmuje zmiany statusu materialnego, zaspokajania potrzeb, dostępu do usług, rozrywki itp. PŁASZCZYZNA SOCJALNA – obejmuje zmiany statusu materialnego, zaspokajania potrzeb, dostępu do usług, rozrywki itp.

11 Mierzalność procesu starzenia - utrudnienia Wiek kalendarzowy – duże różnice w stopniu zaawansowania procesu starzenia u osób w tym samym wieku Wiek kalendarzowy – duże różnice w stopniu zaawansowania procesu starzenia u osób w tym samym wieku Wiek biologiczny – brak łatwego do sprawdzenia i jednoznacznego parametru np. stopień uwodnienia tkanek Wiek biologiczny – brak łatwego do sprawdzenia i jednoznacznego parametru np. stopień uwodnienia tkanek

12 Mierzalność procesu starzenia - utrudnienia Wiek subiektywny („mam tyle lat na ile się czuję”) – w znacznym stopniu niemiarodajny, zależny od czynników psychologicznych, socjalnych, aktywności itp. Wiek subiektywny („mam tyle lat na ile się czuję”) – w znacznym stopniu niemiarodajny, zależny od czynników psychologicznych, socjalnych, aktywności itp. Wiek sprawnościowy – mierzony parmetrami wydolnościowymi w stosunku do fizjologicznej normy dla danego wieku Wiek sprawnościowy – mierzony parmetrami wydolnościowymi w stosunku do fizjologicznej normy dla danego wieku

13 Rodzaje starzenia Starzenie pomyślne – wolne od chorób, z długo zachowaną sprawnością fizyczną i intelektualną Starzenie pomyślne – wolne od chorób, z długo zachowaną sprawnością fizyczną i intelektualną Starzenie niepomyślne – wczesny początek występowania chorób i spadku sprawności, długi okres uzależnienia od opiekunów Starzenie niepomyślne – wczesny początek występowania chorób i spadku sprawności, długi okres uzależnienia od opiekunów

14 Starzenie pomyślne Leni Riefenstahl

15 Starzenie niepomyślne

16 Zmienność populacji osób w wieku podeszłym 60-70% - osoby zdrowe lub o niewielkiej 60-70% - osoby zdrowe lub o niewielkiej ciężkości schorzeń, samodzielne ciężkości schorzeń, samodzielne 20-30% - osoby przewlekle chore z kilkoma 20-30% - osoby przewlekle chore z kilkoma chorobami przewlekłymi, niezależne, niekiedy chorobami przewlekłymi, niezależne, niekiedy wymagające hospitalizacji wymagające hospitalizacji 2-10% - osoby niedołężne, wiele schorzeń 2-10% - osoby niedołężne, wiele schorzeń przewlekłych, konieczność stałej opieki, często przewlekłych, konieczność stałej opieki, często instytucjonalizacja, nawracające hospitalizacje instytucjonalizacja, nawracające hospitalizacje

17 STAROŚĆ W UJĘCIU DEMOGRAFICZNYM MLS – maximum life span Wynosi około 120 lat i zasadniczo nie zmienił się od tysięcy lat Zmienia się odsetek ludzi w wieku podeszłym z zatem również średnia długość życia

18 STAROŚĆ W UJĘCIU DEMOGRAFICZNYM SOLON 640 p.n.e – 560 p.n.e Średnia długość życia w tych czasach to 20 lat

19 STAROŚĆ W UJĘCIU DEMOGRAFICZNYM MICHAŁ ANIOŁ 1475 – 1564 Średnia długość życia w tych czasach to 25 lat

20 STAROŚĆ W UJĘCIU DEMOGRAFICZNYM Jeanne Calment 1875 – 1997 Średnia długość życia w okresie w którym żyła to 65 lat

21 STAROŚĆ W UJĘCIU DEMOGRAFICZNYM Społeczeństwo stare w ujęciu demograficznym to takie, w którym: odsetek ludzi w wieku powyżej 60 lat przekracza 12% lub odsetek ludzi w wieku 65 lat przekracza 7% odsetek ludzi w wieku 65 lat przekracza 7%

22 Zmiany demograficzne w Polsce Wg. GUS w 2010 roku liczba ludzi w wieku powyżej 65 lat wynosiła 5,1 mln (czyli 13,6% populacji) Prognoza na 2035 rok – 8,5 mln (czyli 23,8% populacji)

23 Zmiany demograficzne w Polsce Zjawisko „podwójnego starzenia się” – liczebność Polaków w wieku powyżej 75 lat wzrośnie z 0,8 mln aktualnie do 1,8 mln w 2030 roku Zjawisko „podwójnego starzenia się” – liczebność Polaków w wieku powyżej 75 lat wzrośnie z 0,8 mln aktualnie do 1,8 mln w 2030 roku W okresie od 2010 do 2020 roku przybędzie około 2 mln osób wieku emerytalnym (efekt wyżu demograficznego z lat 1950 – 1958) W okresie od 2010 do 2020 roku przybędzie około 2 mln osób wieku emerytalnym (efekt wyżu demograficznego z lat 1950 – 1958)

24 Zmiany demograficzne w Polsce Współczynnik obciążenia demograficznego Liczba osób w wieku poprodukcyjnym przypadająca na 100 osób w wieku produkcyjnym rok 100/24 czyli 4: rok 100/36 czyli 3: rok 100/40 czyli 2,5:1

25

26 Główne przyczyny starzenia demograficznego Wydłużenie przeciętnego czasu trwania życia – w Polsce kobiety 80,6 lat, mężczyźni 72,1 lat Wydłużenie przeciętnego czasu trwania życia – w Polsce kobiety 80,6 lat, mężczyźni 72,1 lat Spadek umieralności, zwłaszcza w młodszych grupach wiekowych Spadek umieralności, zwłaszcza w młodszych grupach wiekowych Postępy w medycynie Postępy w medycynie Spadek liczby urodzeń powodujący zmniejszanie się młodszej części społeczeństwa w stosunku do ogółu populacji Spadek liczby urodzeń powodujący zmniejszanie się młodszej części społeczeństwa w stosunku do ogółu populacji

27 Społeczne aspekty starzenia Pogorszenie stanu zdrowia Pogorszenie stanu zdrowia Obniżenie statusu społecznego (przejście na emeryturę, utrata autorytetu) Obniżenie statusu społecznego (przejście na emeryturę, utrata autorytetu) Pogorszenie warunków ekonomicznych (spadek dochodów, wydatki na leki, opiekę, konieczność wspierania dzieci) Pogorszenie warunków ekonomicznych (spadek dochodów, wydatki na leki, opiekę, konieczność wspierania dzieci) Wzrost ryzyka narażenia osoby starszej na nadużycia materialne, przemoc, zaniedbania opiekuńcze Wzrost ryzyka narażenia osoby starszej na nadużycia materialne, przemoc, zaniedbania opiekuńcze

28 Społeczne aspekty starzenia Narażenie na wydarzenia losowe (wypadek, pożar, kradzież) Narażenie na wydarzenia losowe (wypadek, pożar, kradzież) Osamotnienie Osamotnienie „Zespoły utraty” – wdowieństwo, zespół pustego gniazda, śmierć przyjaciół „Zespoły utraty” – wdowieństwo, zespół pustego gniazda, śmierć przyjaciół Pełnienie roli opiekuna współmałżonka Pełnienie roli opiekuna współmałżonka

29 Społeczne aspekty starzenia Spadek autonomii – wzrost zależności od innych osób Spadek autonomii – wzrost zależności od innych osób Zamieszkanie w instytucji opiekuńczej Zamieszkanie w instytucji opiekuńczej Narastanie niesprawności w zakresie podstawowych czynności dnia codziennego – prac domowych, zakupów, przygotowywania posiłków, czynności higienicznych, finansów itp Narastanie niesprawności w zakresie podstawowych czynności dnia codziennego – prac domowych, zakupów, przygotowywania posiłków, czynności higienicznych, finansów itp

30 Formy opieki nad osobami starszymi Opieka w środowisku zamieszkania (wspierana przez podstawową opiekę zdrowotną, pomoc społeczną itp.) Opieka w środowisku zamieszkania (wspierana przez podstawową opiekę zdrowotną, pomoc społeczną itp.) Opieka instytucjonalna (DPS, ZPO, ZOL) Opieka instytucjonalna (DPS, ZPO, ZOL) Inne – domy prowadzone przez instytucje pozarządowe, prywatne domy opieki, domy seniora dla określonych grup zawodowych Inne – domy prowadzone przez instytucje pozarządowe, prywatne domy opieki, domy seniora dla określonych grup zawodowych

31 Problemy w opiece nad osobami starszymi W Polsce większy odsetek osób niesamodzielnych otrzymuje pomoc w placówkach zamkniętych niż w miejscu zamieszkania W Polsce większy odsetek osób niesamodzielnych otrzymuje pomoc w placówkach zamkniętych niż w miejscu zamieszkania Pomoc środowiskowa jest tańsza a dodatkowo pozostawienie osoby w domu pozytywnie wpływa na samopoczucie podopiecznego Pomoc środowiskowa jest tańsza a dodatkowo pozostawienie osoby w domu pozytywnie wpływa na samopoczucie podopiecznego Przyjęcie osoby starszej do placówki opiekuńczej oznacza w praktyce całkowite przejęcie odpowiedzialności za jego sytuację, znacznie większe wydatki oraz niewykorzystanie potencjału opiekuńczego rodziny Przyjęcie osoby starszej do placówki opiekuńczej oznacza w praktyce całkowite przejęcie odpowiedzialności za jego sytuację, znacznie większe wydatki oraz niewykorzystanie potencjału opiekuńczego rodziny

32 Medyczne aspekty starości Wielochorobowość Wielochorobowość Nietypowa symptomatyka Nietypowa symptomatyka Polipragmazja Polipragmazja Wielkie zespoły geriatryczne Wielkie zespoły geriatryczne Wzrost zapotrzebowania na różne formy opieki długoterminowej stacjonarnej i w domu chorego Wzrost zapotrzebowania na różne formy opieki długoterminowej stacjonarnej i w domu chorego

33 Medyczne aspekty starości Niesprawność osób ≥ 65 r.ż. w USA: Niesprawność osób ≥ 65 r.ż. w USA: 11% mężczyzn 11% mężczyzn 19% kobiet 19% kobiet Ponad 80% niesprawnych wymaga pomocy przynajmniej raz dziennie Ponad 80% niesprawnych wymaga pomocy przynajmniej raz dziennie Osoby ≥ 65 r.ż. hospitalizowane 3 x częściej Osoby ≥ 65 r.ż. hospitalizowane 3 x częściej Pochłaniają 50% kosztów związanych z hospitalizacjami Pochłaniają 50% kosztów związanych z hospitalizacjami Około 1/3 wypisywana w gorszym stanie funkcjonalnym w zakresie ADL niż przed przyjęciem Około 1/3 wypisywana w gorszym stanie funkcjonalnym w zakresie ADL niż przed przyjęciem W najstarszej grupie wiekowej maleją koszty związane z opieką ostrą, rosną z długoterminową i ambulatoryjną W najstarszej grupie wiekowej maleją koszty związane z opieką ostrą, rosną z długoterminową i ambulatoryjną

34 Medyczne aspekty starości Wraz z wiekiem wzrasta ilość schorzeń Wraz z wiekiem wzrasta ilość schorzeń powodujących niepełnosprawność powodujących niepełnosprawność Najczęstsze schorzenia będące przyczyną niepełnosprawności: Najczęstsze schorzenia będące przyczyną niepełnosprawności: - Układu krążenia – 54% - Układu krążenia – 54% - Narządu ruchu – 51,6% - Narządu ruchu – 51,6% - Neurologiczne – 21,5% - Neurologiczne – 21,5% - Narządu wzroku – 20,6% - Narządu wzroku – 20,6%

35 Czynniki biologiczne przyspieszające proces starzenia Uwarunkowania genetyczne Uwarunkowania genetyczne Płeć Płeć Brak aktywności fizycznej Brak aktywności fizycznej Nieprawidłowe odżywianie - otyłość, Nieprawidłowe odżywianie - otyłość, niedożywienie ilościowe i jakościowe niedożywienie ilościowe i jakościowe Używki (alkohol w ilościach przekraczających Używki (alkohol w ilościach przekraczających dopuszczalne normy, papierosy- zawsze!) dopuszczalne normy, papierosy- zawsze!) Choroby (wielochorobowość i wielolekowość) Choroby (wielochorobowość i wielolekowość) Niesprawność, skutki przebytych chorób Niesprawność, skutki przebytych chorób i urazów i urazów

36 Czynniki przyspieszające proces starzenia Czynniki genetczne odpowiadają za przedłużenie średniego czasu życia w około % Czynniki genetczne odpowiadają za przedłużenie średniego czasu życia w około % Styl życia odpowiada za przedłużenie średniego czasu życia w około 50% Styl życia odpowiada za przedłużenie średniego czasu życia w około 50% Stąd ogromna rola szeroko rozumianej promocji zdrowia w tym zakresie !!!

37

38 Częstość stanów chorobowych wśród osób starszych Układu sercowo-naczyniowego – 75% Układu sercowo-naczyniowego – 75% Układu ruchu – 68% Układu ruchu – 68% Układu oddechowego – 46% Układu oddechowego – 46% Układu trawiennego – 34% Układu trawiennego – 34% Zespoły otępienne – 15% Zespoły otępienne – 15%

39 Wielkie problemy geriatryczne Majaczenie, otępienie depresja Majaczenie, otępienie depresja Omdlenia Omdlenia Upadki i zaburzenia chodu Upadki i zaburzenia chodu Odleżyny Odleżyny Nietrzymanie moczu i stolca Nietrzymanie moczu i stolca Upośledzenie wzroku i słuchu Upośledzenie wzroku i słuchu

40 Specyfika chorobowości w wieku podeszłym Schorzenia typowe dla wieku podeszłego (of ageing) np. otępienie, choroba zwyrodnieniowa stawów, osteoporoza, udar mózgu Schorzenia typowe dla wieku podeszłego (of ageing) np. otępienie, choroba zwyrodnieniowa stawów, osteoporoza, udar mózgu Schorzenia o odmiennym przebiegu w wieku podeszłym (in ageing) np. infekcje, cukrzyca, nowotwory Schorzenia o odmiennym przebiegu w wieku podeszłym (in ageing) np. infekcje, cukrzyca, nowotwory

41 ODRĘBNOŚCI CHOROWANIA W WIEKU PODESZŁYM BRAK OBJAWÓW BRAK OBJAWÓW OBJAWY NIETYPOWE: OBJAWY NIETYPOWE: - UPADKI, OGRANICZENIE SPRAWNŚCI - UPADKI, OGRANICZENIE SPRAWNŚCI - NIETRZYMANIE ZWIERACZY - NIETRZYMANIE ZWIERACZY - ZABURZENIA FUNKCJI - ZABURZENIA FUNKCJI POZNAWCZYCH, NASTROJU POZNAWCZYCH, NASTROJU OBJAWY NIESPECYFICZNE: OBJAWY NIESPECYFICZNE: - OSŁABIENIE, ZMĘCZENIE - OSŁABIENIE, ZMĘCZENIE - OMDLENIA - OMDLENIA

42 TRUDNOŚCI DIAGNOSTYCZNE BRAK TYPOWEGO OBRAZU CHOROBY, OBJAWÓW SPRCYFICZNYCH BRAK TYPOWEGO OBRAZU CHOROBY, OBJAWÓW SPRCYFICZNYCH WYWIAD SKĄPY, CZĘSTO MYLĄCY (NIEDOSŁUCH OTĘPIENIE) WYWIAD SKĄPY, CZĘSTO MYLĄCY (NIEDOSŁUCH OTĘPIENIE) POSTAWA CHOREGO: ZAPRZECZANIE CHOROBY („TO W TYM WIEKU NORMALNE”) LUB HIPOCHONDRIA („WSZYSTKO MNIE BOLI”) POSTAWA CHOREGO: ZAPRZECZANIE CHOROBY („TO W TYM WIEKU NORMALNE”) LUB HIPOCHONDRIA („WSZYSTKO MNIE BOLI”) NIECHĘĆ DO BADANIA, ZWŁASZCZA INWAZYJNEGO NIECHĘĆ DO BADANIA, ZWŁASZCZA INWAZYJNEGO KONIECZNOŚĆ RÓŻNICOWANIA ZMIAN CHOROBOWYCH I ZWIĄZANYCH Z FIZJOLOGICZNYM STARZENIEM KONIECZNOŚĆ RÓŻNICOWANIA ZMIAN CHOROBOWYCH I ZWIĄZANYCH Z FIZJOLOGICZNYM STARZENIEM OBECNOŚĆ SKUTKÓW PRZEBYTYCH SCHORZEŃ, URAZÓW, OPERACJI OBECNOŚĆ SKUTKÓW PRZEBYTYCH SCHORZEŃ, URAZÓW, OPERACJI OBJAWY JATROGENNE, POLIPRAGMAZJA OBJAWY JATROGENNE, POLIPRAGMAZJA

43 KONSEKWENCJE TRUDNOŚCI DIAGNOSTYCZNYCH OPÓŹNIENIE PRAWIDŁOEGO ROZPOZNANIA I WZROST ŚMIERTELNOŚCI OPÓŹNIENIE PRAWIDŁOEGO ROZPOZNANIA I WZROST ŚMIERTELNOŚCI ZMNIEJSZENIE SPRAWNOŚCI FUNKCJONALNEJ I SAMODZIELNOŚCI ZMNIEJSZENIE SPRAWNOŚCI FUNKCJONALNEJ I SAMODZIELNOŚCI OPÓŹNIENIE WDROŻENIA WŁAŚCIWEGO LECZENIA, POGORSZENIE ROKOWANIA OPÓŹNIENIE WDROŻENIA WŁAŚCIWEGO LECZENIA, POGORSZENIE ROKOWANIA

44 NIETYPOWY PRZEBIEG ZESPOŁÓW CHOROBOWYCH DEPRESJA BEZ SMUTKU DEPRESJA BEZ SMUTKU INFEKCJA BEZ LEUKOCYTOZY, GORĄCZKI, TACHYKARDII INFEKCJA BEZ LEUKOCYTOZY, GORĄCZKI, TACHYKARDII UTAJONE CHOROBY CHIRURGICZNE JAMY BRZUSZNEJ UTAJONE CHOROBY CHIRURGICZNE JAMY BRZUSZNEJ ZAWAŁ SERCA BEZ BÓLU W KLATCE PIERSIOWEJ ZAWAŁ SERCA BEZ BÓLU W KLATCE PIERSIOWEJ NIEWYDOLNOŚĆ SERCA BEZ DUSZNOŚCI NIEWYDOLNOŚĆ SERCA BEZ DUSZNOŚCI APATYCZNA NADCZYNNOŚĆ TARCZYCY APATYCZNA NADCZYNNOŚĆ TARCZYCY

45 OBJAWY INFEKCJI ZAPALENIE PŁUC: U 25 – 30% bez gorączki lub z obniżoną temperaturą ciała U 25 – 30% bez gorączki lub z obniżoną temperaturą ciała Rzadko klasyczne objawy z kaszlem, dreszczami, bólem opłucnowym Rzadko klasyczne objawy z kaszlem, dreszczami, bólem opłucnowym Często spadek apetytu, majaczenie, upadki, zaostrzenie choroby przewlekłej Często spadek apetytu, majaczenie, upadki, zaostrzenie choroby przewlekłej Często tachypnoe Często tachypnoe Obraz rtg i zmiany osłuchowe mogą być prawidłowe aż do h po nawodnieniu Obraz rtg i zmiany osłuchowe mogą być prawidłowe aż do h po nawodnieniu

46 Zespół słabości kruchości (Frailty syndrome) Zaawansowany wiek z trudnością utrzymania homeostazy w odpowiedzi na stres, brak Zaawansowany wiek z trudnością utrzymania homeostazy w odpowiedzi na stres, brak fizjologicznych rezerw, życie na granicy niewyrównania fizjologicznych rezerw, życie na granicy niewyrównania Niewydolność wielonarządowa Niewydolność wielonarządowa Zmniejszona zdolność do wykonywania aktywności dnia codziennego Zmniejszona zdolność do wykonywania aktywności dnia codziennego Niestabilność zmieniająca się w czasie Niestabilność zmieniająca się w czasie Niezdolność do odtworzenia sprawności po ostrej chorobie Niezdolność do odtworzenia sprawności po ostrej chorobie Niski wydatek energetyczny, obniżona masa i siła mięśni, ograniczona mobilność Niski wydatek energetyczny, obniżona masa i siła mięśni, ograniczona mobilność

47 Zespół słabości kruchości (Frailty syndrome) Nie jest jednoznacznie zdefiniowany jedna z klasyfikacji bierze pod uwagę obecność trzech z 5 nieprawidłowości: niezamierzony ubytek wagi niezamierzony ubytek wagi wolna szybkość chodu wolna szybkość chodu niski poziom aktywności fizycznej, niski poziom aktywności fizycznej, subiektywne uczucie wyczerpania subiektywne uczucie wyczerpania słaba siła uścisku słaba siła uścisku Frailty syndrome jest jak pornografia – trudno o jednoznaczną definicję ale jak się na to patrzy od razu wiadomo o co chodzi !!

48 Zespół słabości / kruchości (Frailty syndrome) F.S jest czynnikiem prognostycznym złego rokowania i zgonu. F.S jest czynnikiem prognostycznym złego rokowania i zgonu. FS jest predyktorem m.in. hospitalizacji, upadków niepełnosprawności. FS jest predyktorem m.in. hospitalizacji, upadków niepełnosprawności. F.S koreluje z krótszym przeżyciem pacjentów (w badaniu na 5000 osób wykazano, że pacjenci powyżej 65 rż z F.S umierają 6 razy częściej w ciągu 3 lat i 3 razy częściej w ciągu 7 lat w porównaniu do chorych bez FS). F.S koreluje z krótszym przeżyciem pacjentów (w badaniu na 5000 osób wykazano, że pacjenci powyżej 65 rż z F.S umierają 6 razy częściej w ciągu 3 lat i 3 razy częściej w ciągu 7 lat w porównaniu do chorych bez FS).

49 Kompleksowa Ocena Geriatryczna Wielodyscyplinarny, wielowymiarowy proces diagnostyczny zmierzający do określenia możliwości i ograniczeń osób starych w sferze medycznej, psychospołecznej i czynnościowej przeprowadzany w celu stworzenia kompleksowego planu terapii i opieki stosowany do oceny: wydolności czynnościowej wydolności czynnościowej potrzeb zdrowotnych potrzeb zdrowotnych stanu psychicznego stanu psychicznego sytuacji socjalnej sytuacji socjalnejWykonanie: lekarz podstawowej opieki zdrowotnej lekarz podstawowej opieki zdrowotnej medyczne zespoły interdyscyplinarne (geriatra, pielęgniarka środowiskowa, pracownik socjalny, psycholog, specjalista rehabilitacji) medyczne zespoły interdyscyplinarne (geriatra, pielęgniarka środowiskowa, pracownik socjalny, psycholog, specjalista rehabilitacji)

50 Kompleksowa Ocena Geriatryczna – niektóre narzędzia diagnostyczne Skala Katza (ADL) – do oceny podstawowych czynności życiowych Skala Katza (ADL) – do oceny podstawowych czynności życiowych Skala Lawtona (IADL) – do oceny złożonych czynności życiowych Skala Lawtona (IADL) – do oceny złożonych czynności życiowych Skala Yesvage’a do oceny stanu emocjonalnego Skala Yesvage’a do oceny stanu emocjonalnego Skala Folsteina (MMSE) do oceny funkcji poznawczych Skala Folsteina (MMSE) do oceny funkcji poznawczych Skala Tinetti – do oceny zaburzeń równowagi Skala Tinetti – do oceny zaburzeń równowagi Skala MNA – do oceny stanu odżywienia Skala MNA – do oceny stanu odżywienia Skala Barthel – do oceny stopnia niesamodzielności Skala Barthel – do oceny stopnia niesamodzielności Skala Norton – do oceny ryzyka wystąpienia odleżyn Skala Norton – do oceny ryzyka wystąpienia odleżyn

51 Kompleksowa Ocena Geriatryczna – cele Określenie potrzeb osoby starszej Określenie potrzeb osoby starszej Ustalenie dostępnych możliwości i środków Ustalenie dostępnych możliwości i środków Opracowanie strategii postępowania i jej wdrożenie Opracowanie strategii postępowania i jej wdrożenie Ocena osiągniętych efektów i ewentualna modyfikacja postępowania Ocena osiągniętych efektów i ewentualna modyfikacja postępowania Czasem niewielka zmiana może przynieść niewspółmiernie wysoką korzyść !!!

52 DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ


Pobierz ppt "SPOŁECZNE I ZDROWOTNE UWARUNKOWANIA STAROŚCI. STARZENIE SIĘ A STAROŚĆ STARZENIE SIĘ – normalny, długotrwały i nieodwracalny proces fizjologiczny, zachodzący."

Podobne prezentacje


Reklamy Google