Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pomoc społeczna Pojęcie – Cele - Zasady – Świadczenia pieniężne.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Pomoc społeczna Pojęcie – Cele - Zasady – Świadczenia pieniężne."— Zapis prezentacji:

1 Pomoc społeczna Pojęcie – Cele - Zasady – Świadczenia pieniężne

2 Pojęcie pomocy społecznej  Pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości.  Pomoc społeczną organizują organy administracji rządowej i samorządowej, współpracując w tym zakresie, na zasadzie partnerstwa, z organizacjami społecznymi i pozarządowymi, Kościołem Katolickim, innymi kościołami, związkami wyznaniowymi oraz osobami fizycznymi i prawnymi.

3 Podmioty świadczące pomoc społeczną  Publiczne i niepubliczne  Ograny publiczne to przede wszystkim jednostki samorządu terytorialnego.  Art. 16. UPS - Obowiązek zapewnienia realizacji zadań pomocy społecznej spoczywa na jednostkach samorządu terytorialnego oraz na organach administracji rządowej w zakresie ustalonym ustawą.  Zadania z zakresu pomocy społecznej nałożone na gminę mają charakter zadań własnych (obligatoryjnych lub fakultatywnych oraz zadań zleconych) – art. 17 ust. 1 i 2 oraz 18 UPS

4 Gminny/Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej  Właściwość miejscowa rozpatrywania sprawy (art. 101 UPS). Zasada ogólna - miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie.  Art. 110 UPS - Zadania pomocy społecznej w gminach wykonują jednostki organizacyjne - ośrodki pomocy społecznej.  Wójt (burmistrz, prezydent miasta) udziela kierownikowi ośrodka pomocy społecznej upoważnienia do wydawania decyzji administracyjnych w indywidualnych sprawach z zakresu pomocy społecznej należących do właściwości gminy.  Upoważnienie może być także udzielone innej osobie na wniosek kierownika ośrodka pomocy społecznej.

5 Cele pomocy społecznej  Generalnym celem pomocy społecznej jest zaspokojenie potrzeb świadczeniobiorców zapewniających im godne warunku życia.  Zasadnicze z punktu widzenia Konstytucji kryterium poszanowania godności wskazuje również ustawa np. w:  Art.3 ust. 1 – pomoc społeczna umożliwia życie świadczeniobiorcom w warunkach odpowiadających godności człowieka  Art ust. 2 – pracownik socjalny w wykonywaniu swoich zadań szanuje godność świadczeniobiorcy  Art. 45 ust. 3 - w pracy socjalnej wykorzystuje się właściwe tej działalności metody i techniki, stosowane z poszanowaniem godności osoby i jej prawa do samostanowienia;

6 Cele pomocy społecznej  Ustawodawca wskazuje powody udzielania pomocy społecznej w art. 7. Czynności organów i pracowników socjalnych powinny być zbieżne z powyższymi powodami – celami.  Niektóre cele podawane przez doktrynę:  Wspieranie osób i rodzin w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb;  Umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenia trudnych sytuacji życiowych, których nie są w stanie pokonać, wykorzystując własne zasoby, możliwości i uprawnienia.  Doprowadzenie do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem

7 Zasada indywidualizacji  Indywidualizacja udzielonej pomocy jest cechą charakterystyczną dla „techniki opiekuńczej” co odróżnia ją od „ubezpieczenia społecznego”.  Nie została ona sformułowana w konkretnym przepisie ustawy o pomocy społecznej, lecz wynika z wielu jej przepisów.  Art. 3 ust. 3 - Rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy.  Art. 11 ust. 1 - W przypadku stwierdzenia przez pracownika socjalnego marnotrawienia przyznanych świadczeń, ich celowego niszczenia lub korzystania w sposób niezgodny z przeznaczeniem bądź marnotrawienia własnych zasobów finansowych może nastąpić ograniczenie świadczeń, odmowa ich przyznania albo przyznanie pomocy w formie świadczenia niepieniężnego.  Art. 106 ust. 4 - Decyzję administracyjną o przyznaniu lub odmowie przyznania świadczenia, z wyjątkiem decyzji o odmowie przyznania biletu kredytowanego oraz decyzji w sprawach cudzoziemców, o których mowa w art. 5a, wydaje się po przeprowadzeniu rodzinnego wywiadu środowiskowego.

8 Art. 3 ust. 3 – adekwatność środków pomocy do potrzeby świadczeniobiorcy  Rodzaj świadczenia (zasiłek stały, celowy, usługa opiekuńcza etc.)  Forma pomocy (pieniężna / niepieniężna)  Rozmiar świadczenia  Środki prawne zapewniające realizację tej zasady:  Udzielenie pomocy społecznej w postępowaniu administracyjnym, a więc konieczność zbadania okoliczności sprawy przez organ  Przeprowadzenie wywiadu środowiskowego

9 Wywiad środowiskowy  Rodzaje wywiadów:  osób ubiegających się o przyznanie świadczeń z pomocy społecznej oraz dziecka kierowanego do placówki opiekuńczo- wychowawczej  osób zgłaszających gotowość do pełnienia funkcji rodziny zastępczej  rodziny zastępczej ubiegającej się o przyznanie pomocy pieniężnej na częściowe pokrycie kosztów utrzymania dziecka  oceny sytuacji opiekuńczo-wychowawczej dziecka umieszczonego w rodzinie zastępczej  osób ubiegających się o pomoc pieniężną na usamodzielnienie, pomoc pieniężną na kontynuowanie nauki  osób, które maja status cudzoziemca

10 Wywiad środowiskowy  Regulacja prawna wywiadu środowiskowego – art. 107 UPS  W przypadku ubiegania się o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej po raz kolejny, a także gdy nastąpiła zmiana danych zawartych w wywiadzie, sporządza się aktualizację wywiadu.  W przypadku osób korzystających ze stałych form pomocy aktualizację sporządza się nie rzadziej niż co 6 miesięcy, mimo braku zmiany danych.

11 Brak czynnego udziału w wywiadzie  Uznajemy, że świadczeniobiorca nie jest już zainteresowany uzyskaniem pomocy (w pomocy społecznej obowiązuje zasada wnioskowości)  Organ wstrzymuje się od wydania decyzji, gdyż nie może przeprowadzić czynności procesowej wymaganej dla prawidłowej oceny merytorycznej wniosku  Art. 106a ust. 3 UPS - W przypadku gdy z osobą, o której mowa w ust. 1, nie można przeprowadzić rodzinnego wywiadu środowiskowego i mimo prawidłowo dostarczonego wezwania do stawienia się w ośrodku pomocy społecznej celem złożenia wyjaśnień osoba nie stawiła się w wyznaczonym terminie, stwierdza się, w drodze decyzji administracyjnej, wygaśnięcie decyzji przyznającej świadczenie.

12 Indywidualizacja – marnotrawienie pomocy  W przypadku stwierdzenia przez pracownika socjalnego marnotrawienia przyznanych świadczeń, ich celowego niszczenia lub korzystania w sposób niezgodny z przeznaczeniem bądź marnotrawienia własnych zasobów finansowych może nastąpić ograniczenie świadczeń, odmowa ich przyznania albo przyznanie pomocy w formie świadczenia niepieniężnego.  Zasiłek celowy dla zaspokojenia potrzeb bytowych w formie pieniężnej (np. na opał) jest zastępowany formą rzeczową (węglem).  Marnotrawienie środków nie znaczy, że pomoc się nie należy – więc nie można uchylić decyzji, należy zmienić formę pomocy.

13 Zagrożenia wynikające z indywidualizacji pomocy  Arbitralność decyzji organu – większość świadczeń przyznawana jest w drodze uznania administracyjnego  Zapewniając „elastyczność” pomocy musimy dać organowi szeroką swobodę decydowania o formie, wymiarze pomocy.  Prawidłowe zindywidualizowanie pomocy zależy od właściwej relacji pracownik opieki społecznej – świadczeniobiorca.  Instrument ochrony świadczeniobiorcy – art. 24 KPA (wyłączenie od rozpatrywania sprawy), art. 127 KPA (odwołanie – uwzględniając ograniczenie przy uznaniu administracyjnym)

14 Zasada subsydiarności  Zasada naczelna – ma swoje źródło w preambule do Konstytucji (ustanawiamy Konstytucję RP jako prawa podstawowe dla państwa oparte na (...) zasadzie pomocniczości umacniającej uprawnienia obywateli i ich wspólnot”)  Art. 2 ust. 1 UPS - Pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości.

15 Zasada subsydiarności  Art. 3 ust. 2 UPS - Zadaniem pomocy społecznej jest zapobieganie sytuacjom, o których mowa w art. 2 ust. 1, przez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem.  Art W przypadku stwierdzonych przez pracownika socjalnego dysproporcji między udokumentowaną wysokością dochodu a sytuacją majątkową osoby lub rodziny, wskazującą, że osoba ta lub rodzina jest w stanie przezwyciężyć trudną sytuację życiową, wykorzystując własne zasoby majątkowe, w szczególności w przypadku posiadania znacznych zasobów finansowych, wartościowych przedmiotów majątkowych lub nieruchomości, można odmówić przyznania świadczenia.

16 Zasada subsydiarności  Aspekt indywidualny (wobec świadczeniobiorcy)  Treścią tak rozumianej zasady jest, że pomoc społeczna nie powinna zastępować działań podejmowanych przez osoby w przezwyciężaniu trudnej sytuacji życiowej, a jedynie winna umożliwiać im przezwyciężenie tej sytuacji i doprowadzić je do życiowego usamodzielnienia.  Ponadto świadczenie z pomocy społecznej nie powinno stanowić stałego źródła utrzymania osoby ubiegającej się o jego przyznanie, zwłaszcza dla takiej, która posiada warunki do podjęcia zatrudnienia.

17 Pomoc społeczna to pomoc doraźna  wyrok NSA z 24 czerwca 1998 r., I SA 303/98  Tak ogólnie określony charakter pomocy społecznej oraz jej cel wskazuje, iż jest ona w zasadzie pomocą doraźną, a osoba bądź rodzina korzystająca z tej pomocy ma obowiązek wykorzystania własnych środków, możliwości i uprawnień do przezwyciężenia trudności, w których się znalazła.

18 Obowiązek zwrotu wydatków  Art. 96 ust. 2 UPS - Wydatki na usługi, pomoc rzeczową, zasiłki na ekonomiczne usamodzielnienie, zasiłki okresowe i zasiłki celowe przyznane pod warunkiem zwrotu podlegają zwrotowi w części lub całości, jeżeli dochód na osobę w rodzinie osoby zobowiązanej do zwrotu wydatków przekracza kwotę kryterium dochodowego.  Art. 96 ust. 1 UPS określa osoby zobowiązane do zwrotu wydatków z pomocy społecznej  Niektóre świadczenia opieki społecznej są odpłatne np. pobyt w domu opieki społecznej (art. 60 UPS)

19 Zasada subsydiarności – wnioskowość postępowania administracyjnego  Art. 102 ust. 1 UPS - Świadczenia z pomocy społecznej są udzielane na wniosek osoby zainteresowanej, jej przedstawiciela ustawowego albo innej osoby, za zgodą osoby zainteresowanej lub jej przedstawiciela ustawowego.  Art. 102 ust. 2 – organ może działać z urzędu.  Jeśli osoba ubiegająca się o jedno świadczenie nie spełnia wymogów formalnych do jego otrzymania, a spełnia wymogi do otrzymania innego świadczenia; wtedy organ administracji winien z urzędu wszcząć postępowanie w sprawie udzielenia stronie tego świadczenia - wyrok NSA z 19 listopada 1998 r., II SA/Gd 20/70, ONSA 1999, nr 3, poz. 105.

20 Zasada adekwatności potrzeb do celów i możliwości pomocy społecznej  Potrzeba zgłoszona przez osobę bądź rodzinę ubiegającą się o świadczenie musi być zgodna z celami przyjętymi w ustawie.  Potrzeba taka powinna zostać zaspokojona, natomiast nie oznacza to jeszcze, że faktycznie zostanie zaspokojona, ponieważ zaspokojenie takiej potrzeby uzależnione będzie od możliwości pomocy społecznej i od ewentualnego wystąpienia przesłanki negatywnej, która umożliwi organowi administracji wydanie decyzji odmownej.

21 wyrok NSA z 15 października 1998 r., I SA 722/98, Lex nr  w związku z ograniczeniami posiadanych środków organ administracji może w przypadku spełniania formalnych wymogów do otrzymania świadczenia odmówić jego przyznania lub ograniczyć jego wysokość.  Dotyczy to jednak tylko świadczeń przyznawanych w drodze uznania administracyjnego a nie tych mających charakter publicznego prawa podmiotowego.

22 I OSK 1560/10 - Wyrok NSA z (brak środków – przyznanie zasiłku)  Trafnie Sąd pierwszej instancji uznał, że decyzja odmawiająca skarżącemu przyznania zasiłku celowego wydana została przez organ bez przekroczenia granic uznaniowości. Organ skorzystał z przysługującemu mu prawa do oceny hierarchii zgłaszanych potrzeb w kontekście własnych środków finansowych i sytuacji wnioskującego o przyznanie pomocy. Jak wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie sądowoadministracyjnym uznanie administracyjne obejmuje prawo organu do oceny zgłaszanych potrzeb z uwzględnieniem środków finansowych pozostających w dyspozycji organu na dany rodzaj pomocy oraz ogólnej liczby osób ubiegających się o przyznanie pomocy. Organy administracji w zakresie pomocy społecznej dysponują środkami finansowymi, których wysokość jest ściśle określona i w tak wyznaczonych granicach muszą realizować cele przewidziane ustawą o pomocy społecznej, są zatem upoważnione do limitowania rozmiaru przyznawanych świadczeń.

23 Zasada współdziałania  Art. 4. Osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej są obowiązane do współdziałania w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej.  przez współdziałanie należy rozumieć podejmowanie wszelkich dostępnych danej osobie bądź rodzinie działań zmierzających do poprawy trudnej sytuacji życiowej oraz niepodejmowanie czynności, które mogą przyczynić się do pogorszenia ich i tak trudnej sytuacji bytowej, jak również jej ugruntowania np.:  Marnotrawienie środków pomocy  Ich celowe niszczenie (np. odzieży)  Wykorzystywanie niezgodnie z przeznaczeniem

24 Współdziałanie w przezwyciężeniu trudnej sytuacji czy współdziałanie z organem w postępowaniu administracyjnym.  Brak aktywności strony w wyjaśnieniu jej trudnej sytuacji osobistej i majątkowej może być elementem rzutującym na treść rozstrzygnięcia wówczas, gdy przepis prawa tak stanowi.  Brak złożonego oświadczenia o wysokości dochodu i majątku  Uniemożliwienie przeprowadzenia wywiadu środowiskowego.

25 Kontrakt socjalny jako szczególna forma współdziałania w poprawie sytuacji bytowej  Art. 108 UPS - W celu określenia sposobu współdziałania w rozwiązywaniu problemów osoby lub rodziny znajdujących się w trudnej sytuacji życiowej pracownik socjalny zatrudniony w ośrodku pomocy społecznej lub w powiatowym centrum pomocy rodzinie może zawrzeć kontrakt socjalny z tą osobą lub rodziną, w celu wzmocnienia aktywności i samodzielności życiowej, zawodowej lub przeciwdziałania wykluczeniu społecznemu.  Kontrakt socjalny to pisemna umowa zawarta z osobą ubiegającą się o pomoc, określająca uprawnienia i zobowiązania stron umowy, w ramach wspólnie podejmowanych działań zmierzających do przezwyciężenia trudnej sytuacji życiowej osoby lub rodziny.  Kontrakt wykorzystuje się np. przy pracy społecznej, zasiłkach celowych etc.

26 Zasada finansowania pomocy społecznej ze środków publicznych  Omawiana zasada pozwala na odróżnienie pomocy społecznej od innych instytucji zabezpieczenia społecznego, a zwłaszcza ubezpieczeń społecznych, dla których charakterystyczne jest gromadzenie środków przez samych zainteresowanych.  Z omawianą zasadą wiąże się problematyka przekazywania zadań z zakresu pomocy społecznej podmiotom niepublicznym. Przekazanie wskazanym podmiotom zadań z pomocy społecznej wiąże się z przekazaniem niezbędnych środków na ich realizację.

27 Rodzaje świadczeń ze względu na ich charakter prawny Świadczenia z pomocy społecznej posiadają status publicznego prawa podmiotowego posiadają status publicznego prawa podmiotowego, jednakże organ działa w ramach uznania administracyjnego, nie posiadają statusu publicznego prawa podmiotowego, lecz są zadaniem obowiązkowym gminy, a przyznawane są w ramach uznania Przyznawane w ramach uznania administracyjnego

28 Świadczenia o charakterze publicznego prawa podmiotowego  Świadczenie takie przysługuje osobie lub rodzinie spełniającej wymogi do jego otrzymania, a jego wysokość jest ściśle określona normą prawną. Jedynym ograniczeniem w przyznaniu tego świadczenia może być wystąpienie przesłanki negatywnej uzasadniającej odmowę przyznania bądź uchylenie już przyznanego świadczenia. Wystąpienie przesłanki negatywnej musi zostać wykazane w ramach stosownego postępowania dowodowego.  Przykładem tego typu świadczenia jest zasiłek stały.

29 Świadczenia mają status publicznego prawa podmiotowego, jednakże organ działa w ramach uznania administracyjnego.  Świadczenie to przysługuje osobie spełniającej wymogi do jego otrzymania, jednakże organ administracji określa w ramach uznania administracyjnego jakąś jego część, np. wysokość w przypadku zasiłku okresowego, czy też skorzystanie z danego świadczenia uzależnione będzie od możliwości pomocy społecznej – umieszczenie w domu pomocy społecznej. W przypadku tego rodzaju świadczenia także może wystąpić przesłanka negatywna uzasadniająca odmowę przyznania.

30 Świadczenia nie posiadają charakteru publicznego prawa podmiotowego, ale ich wypłacanie to zadanie obowiązkowe gminy  Tego typu świadczenia nie posiadają statusu publicznego prawa podmiotowego, jednakże realizowane są jako zadanie obowiązkowe gminy. Z tego wynika, że zadanie to winno być realizowane przed innymi zadaniami gminy, które nie mają charakteru obowiązkowego. W obowiązujących unormowaniach prawnych brak wskazania przesłanek, które pozwoliłyby na przyznanie tym zadaniom pierwszeństwa w realizacji, jednakże samo zamieszczenie w ustawie o samorządzie gminnym tego podziału wskazuje na silniejszą pozycję zadań o charakterze obowiązkowym. Przykładem tego typu świadczenia są zasiłki celowe.  Jeżeli organ administracji dysponuje odpowiednimi środkami, zobligowany jest zaspokoić zgłoszoną potrzebę, odmówić będzie mógł jedynie wówczas, gdy wystąpią wskazane powyżej przesłanki negatywne.

31 Świadczenia przyznawane w ramach uznania  W przypadku tego rodzaju świadczeń sytuacja prawna osoby ubiegającej się o jego przyznanie jest najsłabsza, ponieważ nie dysponuje on roszczeniem kierowanym do organu administracji o przyznanie danego świadczenia. Jest ono przyznawane w ramach uznania administracyjnego jako zadanie własne o charakterze nieobowiązkowym, a nadto odmowa może być spowodowana wystąpieniem wskazanej powyżej przesłanki negatywnej. Przykładem tego typu świadczeń są zasiłki celowe specjalne.

32 Podział świadczeń ze względu na formę Świadczenia Pieniężne Art. 36 pkt 1 UPS Niepieniężne Art. 36 pkt 2 UPS

33 Rodzaje świadczeń pieniężnych  zasiłek stały,  zasiłek okresowy,  zasiłek celowy i specjalny zasiłek celowy,  zasiłek i pożyczka na ekonomiczne usamodzielnienie  pomoc na usamodzielnienie oraz na kontynuowanie nauki,  świadczenie pieniężne na utrzymanie i pokrycie wydatków związanych z nauką języka polskiego dla cudzoziemców, którzy uzyskali w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy lub ochronę uzupełniającą,  wynagrodzenie należne opiekunowi z tytułu sprawowania opieki przyznane przez sąd

34 Prawidłowe cechy świadczeń pieniężnych  Świadczenia pieniężne z pomocy społecznej powinny spełniać następujące trzy kryteria:  Adekwatności - czyli być w odpowiedniej wysokości do możliwości zaspokojenia potrzeby, której deprywacja jest podstawą ubiegania się o pomoc  Możliwości zaspokojenia ze względu na posiadane przez pomoc społeczną środki;  Motywacyjności - czyli skłaniania do własnej aktywności na rzecz wyjścia z trudności

35 Podziały świadczeń pieniężnych  Okresowe (np. zasiłek okresowy)  Jednorazowe (np. zasiłek celowy)  Zwrotne (np. zasiłek okresowy)  Bezzwrotne (np. zasiłek stały)  Powiązane z kryterium dochodowym (np. zasiłek stały)  Niezależne od spełnienia kryterium (np. zasiłek celowy w związku ze zdarzeniem losowym)

36 Kryterium dochodowe z ustawy o pomocy społecznej  Prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 40, 41, 53a, 78 i 91, przysługuje:  osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 542 zł, zwanej dalej "kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej",  osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty 456 zł, zwanej dalej "kryterium dochodowym na osobę w rodzinie",  rodzinie, której dochód nie przekracza sumy kwot kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, zwanej dalej "kryterium dochodowym rodziny"

37 Pojęcie dochodu – w ogólności  Za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania. (art. 8 ust. 3).  Kryteria dochodowe podlegają weryfikacji co 3 lata, z uwzględnieniem wyniku badań progu interwencji socjalnej. Badania progu interwencji socjalnej dokonuje Instytut Pracy i Spraw Socjalnych.  Pojęcia: próg interwencji socjalnej, minimum socjalne i minimum egzystencji.

38 Świadczenia pieniężne wypłacane bez spełnienia kryterium dochodowego  Zgodnie z art. 8 UPS są to:  Pomoc cudzoziemcom w związku ze wspieraniem ich integracji (art. 91 i n. UPS).  Wynagrodzenie za sprawowanie opieki wypłacane przez sąd (art. 53a UPS)  Zasiłek celowy związany ze zdarzeniami losowymi (art. 40 UPS)  Specjalny zasiłek celowy (art. 41 UPS)  Zasiłek celowy zwrotny (art. 41 UPS)

39 Zasiłek stały  Zasiłek stały przysługuje:  pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej;  pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie.  W przypadku zbiegu uprawnień do zasiłku stałego i  renty socjalnej,  świadczenia pielęgnacyjnego lub dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka (świadczenia rodzinne)  utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania, zasiłek stały nie przysługuje.

40 Wysokość zasiłku stałego  Zasiłek stały ustala się w wysokości:  w przypadku osoby samotnie gospodarującej - różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 529 zł miesięcznie;  w przypadku osoby w rodzinie - różnicy między kryterium dochodowym na osobę w rodzinie a dochodem na osobę w rodzinie.  Kwota zasiłku stałego nie może być niższa niż 30 zł miesięcznie.  Zasiłek stały ma charakter bezzwrotny.

41 Zasiłek okresowy  Zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego:  osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej;  rodzinie, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego rodziny.  Czas na jaki zostanie przyznany zasiłek określa właściwy organ na podstawie okoliczności prawy.

42 Wysokość zasiłku okresowego  Zasiłek okresowy ustala się:  w przypadku osoby samotnie gospodarującej - do wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 529 zł miesięcznie;  w przypadku rodziny - do wysokości różnicy między kryterium dochodowym rodziny a dochodem tej rodziny.  Kwota zasiłku okresowego nie może być niższa niż 50 % różnicy między:  kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby;  kryterium dochodowym rodziny a dochodem tej rodziny.  Kwota zasiłku okresowego nie może być niższa niż 20 zł miesięcznie.  Zasiłek okresowy ma charakter zwrotny.

43 Zasiłki celowe Rodzaje zasiłków celowych W związku ze zdarzeniem losowym i klęską żywiołową (art. 40 UPS) Specjalny zasiłek celowy (art. 41 UPS) Zwrotny zasiłek celowy (art. 41 UPS) Na zaspokojenie niezbędnej potrzeby bytowej (art. 39 UPS) W celu realizacji kontraktu socjalnego (art. 39a UPS)

44 Art.. 39 UPS – co to jest potrzeba bytowa?  W wyroku NSA z dnia 28 maja 1999 r. (I SA 141/99, LEX, nr 47400), uznał on, że zasiłek celowy może być przyznany na pokrycie kosztów leczenia w niepublicznym zakładzie opieki zdrowotnej, jeżeli leczenie takie stanowi niezbędną potrzebę życiową ubiegającej się o pomoc osoby.  Natomiast w orzecznictwie sądu za niezbędną potrzebę bytową nie zostały uznane: spłata zaciągniętego kredytu i sfinansowanie udziału adwokata jako pełnomocnika przed sądem.  W innych orzeczeniach Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że konieczność pokrycia zaległości w opłatach za mieszkanie nie mieści się w pojęciu niezbędnej potrzeby bytowej, podobnie należy potraktować konieczność spłacenia długu, zakup biletu miesięcznego czy uiszczenie opłaty paszportowej.

45 Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 20 stycznia 2009 r. II SA/Ol 964/08  Istotą zasiłku celowego jest zaspokojenie konkretnej potrzeby bytowej umożliwiającej życie w warunkach odpowiadających godności człowieka, występującej u osoby czy rodziny ubiegającej się o jego przyznanie. Dlatego też organy orzekające w sprawie obowiązane są, ustalić czy zaspokojenie potrzeby bytowej, której sfinansowania żąda wnioskodawca, jest w świetle jego sytuacji życiowej rzeczywiście niezbędne. Organ powinien więc, wydając decyzję, ocenić całokształt sytuacji rodzinnej i majątkowej strony, mającej niewątpliwie wpływ na zakres zaspokojenia potrzeb. Dopiero po dokładnym ustaleniu, że występuje zgłoszona potrzeba, która nie może być zaspokojona, w tym w ramach własnych możliwości i z posiadanych środków, czyli wnioskowana pomoc jest niezbędna, organ może przyznać (ale nie musi) zasiłek celowy, biorąc pod uwagę okoliczności przemawiające za udzieleniem pomocy, jak i przeciw jej udzieleniu.

46 Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 14 stycznia 2009 r. II SA/Gd 797/08  Zasiłek celowy należy do fakultatywnych form pomocy społecznej, co oznacza, że w odróżnieniu od form obowiązkowych właściwy organ może, lecz nie musi go przyznać w przypadku ustalenia, że występują przesłanki wymienione w art. 39 ust. 1 u.p.s., a z przepisu tego nie wynika indywidualne roszczenie o przyznanie pomocy społecznej w formie w nim przewidzianej. Rozpatrując wniosek o przyznanie pomocy społecznej, organ winien brać pod uwagę zarówno cele pomocy społecznej określone w ustawie, jak i możliwości finansowe w zakresie udzielenia pomocy. Winien on uwzględnić sytuację ubiegającego się o przyznanie świadczenia, jego zaangażowanie w zakresie współdziałania w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, jak i zakres udzielonej mu ze środków publicznych pomocy.

47 Art. 40 UPS – co to jest zdarzenie losowe?  Uchwała Składu Pięciu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 1998 r. OPK 39/97  Powódź jest zdarzeniem losowym w rozumieniu art. 10 ust. 2 pkt 3a i art. 32 ust. 3 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej również w przypadku, gdy rozmiar powodzi kwalifikuje ją do uznania za klęskę żywiołową.

48 Zasiłki celowe – różny rodzaj zadań gminy  część zasiłków celowych jest zadaniem własnym gminy o charakterze obowiązkowym (zasiłek celowy oraz zasiłek celowy w zw. ze zdarzeniem losowym),  z kolei zasiłek celowy przyznawany osobie czy rodzinie, które poniosły straty w wyniku klęski żywiołowej lub ekologicznej, jest zadaniem zleconym z zakresu administracji rządowej,  a zasiłek celowy specjalny jest zadaniem własnym gminy o charakterze nieobowiązkowym.

49 Zasiłek celowy w formie biletu kredytowanego (forma niepieniężna)  Bilet kredytowany jest zasiłkiem celowym, którego wydanie nie wymaga decyzji administracyjnej.  Jednak w przypadku odmowy przyznania biletu kredytowanego ustawa wymaga wydania decyzji administracyjnej, ale wydawanej bez konieczności przeprowadzenia wywiadu środowiskowego.  Np. Bilet na przejazdy komunikacją zbiorową  Kupon żywieniowy  Kupon na odzież, węgiel etc.

50 Zasiłek celowy – wysokość świadczenia  Wyrok NSA z dnia 12 stycznia 1994 r. (I SA 1649/93)  Przepisy ustawy o pomocy społecznej określające okoliczności, w których może być przyznany zasiłek celowy, ani też inne przepisy dotyczące udzielania pomocy ze środków opieki społecznej nie określają wysokości zasiłku celowego i nie podają kryteriów ustalania tej wysokości.  Wyznacznikami ustalania wysokości zasiłku celowego są - z jednej strony - sytuacja materialna wnioskodawcy i cel, na który zasiłek jest przyznawany, a z drugiej strony - możliwości finansowe organów pomocy społecznej.

51 Zasiłki celowe – zwrot świadczenia  W zależności od podstawy przyznania zasiłku mogą one mieć charakter zwroty albo niezwrotny.  Zasiłek celowy na zaspokojenie potrzeb bytowych jest bezzwrotny.  Zasiłek celowy w związku ze zdarzeniem losowym, klęską żywiołową lub ekologiczną może być zwrotny lub bezzwrotny  Zasiłek celowy dla osoby nie spełniającej kryterium dochodowego może być zwrotny (art. 41 pkt 2)

52 Statystyki w udzielaniu zasiłków w MOPS we Wrocławiu

53 Kwoty zasiłków w 2011 MOPS we Wrocławiu

54 Kwoty zasiłków finansowych przez budżet w 2011 r. MOPS we Wrocławiu

55 Zasiłek i pożyczka na ekonomiczne usamodzielnienie (art. 43 UPS)  Art Osobie albo rodzinie gmina może przyznać pomoc w formie pieniężnej lub rzeczowej, w celu ekonomicznego usamodzielnienia.  2. Pomoc w formie pieniężnej w celu ekonomicznego usamodzielnienia może być przyznana w formie jednorazowego zasiłku celowego lub nieoprocentowanej pożyczki.  3. Warunki udzielenia i spłaty pożyczki oraz jej zabezpieczenie określa się w umowie z gminą.  4. Pożyczka może być umorzona w całości lub w części, jeżeli przyczyni się to do szybszego osiągnięcia celów pomocy społecznej.  5. Pomoc w formie rzeczowej w celu ekonomicznego usamodzielnienia następuje przez udostępnienie maszyn i narzędzi pracy stwarzających możliwość zorganizowania własnego warsztatu pracy oraz urządzeń ułatwiających pracę niepełnosprawnym.  6. Przedmioty, o których mowa w ust. 5, są udostępniane na podstawie umowy użyczenia.  7. Podstawą odmowy przyznania albo ograniczenia rozmiarów pomocy na ekonomiczne usamodzielnienie może być uchylanie się przez osobę lub rodzinę ubiegającą się o pomoc od podjęcia odpowiedniej pracy albo poddania się przeszkoleniu zawodowemu.  8. Pomoc w celu ekonomicznego usamodzielnienia nie przysługuje, jeżeli osoba lub rodzina ubiegająca się otrzymała już pomoc na ten cel z innego źródła.  9. W sprawach, o których mowa w ust. 1-8, gmina współdziała z powiatowym urzędem pracy.  10. Rada gminy, w drodze uchwały, określa wysokość oraz szczegółowe warunki i tryb przyznawania i zwrotu zasiłku celowego na ekonomiczne usamodzielnienie.  Oczywiście są to świadczenia zwrotne.

56 Finansowanie składek na ubezpieczenia społeczne (art. 42 UPS)  Za osobę, która zrezygnuje z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania bezpośredniej, osobistej opieki nad długotrwale lub ciężko chorym członkiem rodziny oraz wspólnie niezamieszkującymi matką, ojcem lub rodzeństwem, ośrodek pomocy społecznej opłaca składkę na ubezpieczenia emerytalne i rentowe od kwoty kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, jeżeli dochód na osobę w rodzinie osoby opiekującej się nie przekracza 150 % kwoty kryterium dochodowego na osobę w rodzinie i osoba opiekująca się nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z innych tytułów lub nie otrzymuje emerytury albo renty. Dotyczy to również osób, które w związku z koniecznością sprawowania opieki pozostają na bezpłatnym urlopie.  Konieczność sprawowania bezpośredniej, osobistej opieki nad osobami stwierdza lekarz ubezpieczenia zdrowotnego w zaświadczeniu wydanym nie wcześniej niż na 14 dni przed złożeniem wniosku o przyznanie świadczenia.  Składka na ubezpieczenia emerytalne i rentowe nie przysługuje osobie, która:  w dniu złożenia wniosku o przyznanie świadczenia ukończyła 50 lat i nie posiada okresu ubezpieczenia (składkowego i nieskładkowego) wynoszącego co najmniej 10 lat;  posiada okres ubezpieczenia (składkowy i nieskładkowy) wynoszący 20 lat w przypadku kobiet i 25 lat w przypadku mężczyzn.

57 Świadczenia pieniężne na utrzymanie i pokrycie wydatków związanych z nauką języka polskiego dla uchodźców  Dział II, rozdział 5 ustawy o pomocy społecznej  Jest to jedyne świadczenie pomocy społecznej, którego zakres podmiotowy jest bardzo sprecyzowany, a mianowicie przysługuje cudzoziemcowi dysponującemu statusem uchodźcy. Świadczeniem tym objęta jest także rodzina wnioskodawcy, ale tylko wówczas, gdy także dysponuje statusem uchodźcy. Świadczenie to można zaliczyć do świadczeń o charakterze okresowym, ponieważ jest realizowane nie dłużej niż 12 miesięcy.  Art. 92 ust. 1 UPS - Pomocy dla cudzoziemca udziela się w okresie nie dłuższym niż 12 miesięcy i obejmuje ona:  świadczenia pieniężne w wysokości od 446 zł do zł miesięcznie na osobę przeznaczone na:  utrzymanie, w szczególności na pokrycie wydatków na żywność, odzież, obuwie, środki higieny osobistej oraz opłaty mieszkaniowe,  pokrycie wydatków związanych z nauką języka polskiego

58 Świadczenia wypłacane w celu usamodzielnienia się pensjonariusza domu dziecka etc.  Nowa ustawa!  Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. Nr 149, poz. 887)  Art Osobie opuszczającej, po osiągnięciu pełnoletności, rodzinę zastępczą, rodzinny dom dziecka, placówkę opiekuńczo-wychowawczą lub regionalną placówkę opiekuńczo-terapeutyczną, zwanej dalej "osobą usamodzielnianą", w przypadku gdy umieszczenie w pieczy zastępczej nastąpiło na podstawie orzeczenia sądu:  przyznaje się pomoc na:  kontynuowanie nauki,  usamodzielnienie,  zagospodarowanie;  udziela się pomocy w uzyskaniu:  odpowiednich warunków mieszkaniowych,  zatrudnienia.  Przez osobę usamodzielnianą rozumie się również osobę, której pobyt w rodzinnej pieczy zastępczej ustał na skutek śmierci osób tworzących rodzinę zastępczą lub osoby prowadzącej rodzinny dom dziecka, w okresie 6 miesięcy przed osiągnięciem przez osobę usamodzielnianą pełnoletności.


Pobierz ppt "Pomoc społeczna Pojęcie – Cele - Zasady – Świadczenia pieniężne."

Podobne prezentacje


Reklamy Google