Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

GOLKOWICE. Golkowice to duża wieś, oddalona od centrum Krakowa o 12 km, granicząca z nim od strony południowej. Położona na Pogórzu Wielickim, na dwóch.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "GOLKOWICE. Golkowice to duża wieś, oddalona od centrum Krakowa o 12 km, granicząca z nim od strony południowej. Położona na Pogórzu Wielickim, na dwóch."— Zapis prezentacji:

1 GOLKOWICE

2 Golkowice to duża wieś, oddalona od centrum Krakowa o 12 km, granicząca z nim od strony południowej. Położona na Pogórzu Wielickim, na dwóch wzniesieniach rozdzielonych południkowo rzeką Wilgą. Od zachodu graniczy z osiedlem Zbydniowice, od północy z osiedlami Rajsko i Soboniowice, od wschodu z wsią Grabówki, od południa ze wsiami Podstolice i Ochojno. Sama wieś podzielona jest od wieków na przysiółki: Sosnowiec, Pastwiska, Podlesie, Środek, Gąsiory, Pasternik i Lasowice, otoczona z każdej strony sześcioma zabytkowymi kapliczkami. Wieś Golkowice swoją historią sięga przełomu XI i XII wieku. Położona jest na północnych terenach Pogórza Karpackiego na Wyżynie Wielickiej. Usytuowana na dwóch wzniesieniach przedzielonych rzeką Wilgą. W tamtych wiekach rozciągała się tu wielka puszcza.

3 Legenda o Golkowicach Jeden z książąt krakowskich nadał kawał tej ziemi zasłużonemu wojowi, którym był góral. Góral ów razem ze swoim ojcem został wzięty do niewoli przez wojów czeskich, którzy wówczas napadli na ziemie polskie. Góralom tym udało się przejść na stronę polską i zasłużyli się w walce z Czechami. Ojciec zginął, a syn został raniony. Wzięty z pola walki i zapytany co mu jest odpowiedział, że ‘nić- ko.’ Za męstwo, książę dał mu ziemię, która urzekła go swoim pięknem. Odpoczywając kiedyś,ów książę, w tej puszczy, nad rzeką, słyszał śpiew ptaków; między innymi wilgi, taką też nazwę nadał rzece Wilga. Potomkowie owego górala żyją w Golkowicach do dziś. W księgach na przełomie XVIII/ XIX wieku w zapisie ‘góral’, jeden z zapisujących zgubił ‘l’ i tak powstało nazwisko ‘Góra’, a przydomek nadany góralowi pozostał do dziś ‘Nić- ko’.Ów góral ściągnął innych osadników, którzy karczowali puszczę, oraz założył osadę. Teren tej osady to obecnie środek wsi. Do dziś dnia miejsce to w Golkowicach nazywane jest ‘Wsią’.

4 Golkowice były wsią książęcą do XIV wieku. Na przełomie XIV i XV wieku Golkowice stały się własnością klasztoru Benedyktynów w Tyńcu. Wolni kmiecie dawali daniny na rzecz klasztoru w Tyńcu i parafii w Wieliczce, do której należeli. Zajmowali się rolnictwem, myślistwem i hodowlą. Na rozniesieniu nad wsią powstał dwór, w którym mieszkał zarządca dbający o interesy klasztoru. Do puszczy otaczającej Golkowice, przyjeżdżali książęta i księża na polowania. Na południowym stoku, Biskupi krakowscy wybudowali folwark zwany do dziś ‘Biskupie’. Po kasacji klasztorów w 1817 roku wieś wraz z folwarkiem ‘Biskupie’ przeszła na własność biskupów tarnowskich, a od roku 1880 biskupów krakowskich. Przez Golkowice przechodziły wojska Poniatowskiego w roku 1809 i 1813 oraz powstańcy Demboroskiego w 1846 roku. W 1846 r. miała miejsce rabacja chłopska tzw. ‘rzeź galicyjska’. Bandy grabią dwory i mordują ludzi. W Golkowicach tylko grabią dwór, ponieważ zarządca dworu- Kwieciński ucieka do Krakowa. Dwór przestał istnieć kilkadziesiąt lat później. Oprócz wymienionej parafii w Wieliczce, Golkowice należały do parafii ‘Św. Jakuba’ i ‘Bożego Ciała’ w Krakowie. Później do Kosocic i Wróblowic.

5 „Kukiełki” Niegdyś WIELKĄ atrakcją Golkowic były,,kukiełki'', czyli specyficzne bułeczki o niepowtarzalnym smaku. Rozsmakował się w nich nawet sam cesarz! Upieczono dla niego kukiełkę ze 150 kilogramów mąki, w zamian za to nadał on Golkowiczanom przywileje. Dziś choć receptura nie jest powszechnie znana, to idzie zakosztować tych regionalnych smakołyków. Jak państwo przyjadą to dam adresy kilku gospodyń domowych, które sporządzą tą istnie cesarską strawę!

6 Kontakt z naturą. Jeśli chodzi o walory przyrodnicze, to matka naturą była wyjątkowo łaskawa dla naszej miejscowości…Golkowice dzięki swojemu genialnemu położeniu, są świetnym miejscem na wypoczynek, nie tak daleko od wielkiej metropolii, ale wystarczająco daleko by uciec przed jej zgiełkiem, spalinami i pośpiechem. W malowniczych zagajnikach i lasach pełnych od grzybów,błogo biegają sarenki, którym wdzięcznie,,przygrywają'' Pliszki i Wilgi. Często też przy dobrej widoczności, z Golkowickich wzgórz, możemy podziwiać Tatry, Klasztor Benedyktynów czy Sanktuarium w Łagiewnikach. Jakby tego było mało urokowi całemu miejscu dodaje rzeka Wilga, z malowniczymi strumykami i rozgałęzieniami.

7 Wiejskie obyczaje we współczesnych realiach! Przechodząc do tradycji, to warto zatrzymać się na tych związanych ze świętami katolickimi. Co roku w okresie Świąt Bożego Narodzenia dzieci kolędują mieszkańcom chodząc z szopką, z dębem w "stary rok" oraz z gwiazdą w święto Trzej Króli. Z racji tego, że mamy niedaleko do Krakowa, szopki są utrzymane w klimacie tych sławnych na cały świat- krakowskich. U nas oprócz pojedynczych osóbek, nieśmiało pukających do domów i cicho śpiewających „Wśród nocnej ciszy…”, są też zorganizowane grupy, które chcą umilić mieszkańcom czas, i zarobić na przyjemny cel. M.in. w tym roku uczniowie jeden z klas Gimnazjum w Golkowicach postanowili zrobić tzw. „Żywą szopkę”. Przebrani, z instrumentami w dłoniach chcieli wyśpiewać sobie klasową wycieczkę. Ich śladem poszło Towarzystwo Sportowe Wilga Golkowice. Z opinii mieszkańców wiemy, że podobały im się te rozrywki. Zwłaszcza, że grupy były wcześniej odpowiednio przygotowane, a dzieci zachwycały się strojami Maryi, diabełka, aniołka czy…osła.

8 Spyrki- tradycja tłustoczwartkowa. Polega na tym, że dzieci i młodzież przebiera się za jakieś postacie, często śmieszne, komiczne, i puka do drzwi sąsiadów, po słodycze. Dawnej wyglądało to trochę inaczej: chłopcy ubierali się w sukienki i chodzili z koszyczkiem prosząc o słodkości. Z czasem zwyczaj przejęły również dziewczęta, tradycja trochę się zmieniła, lecz nazwa pozostała ta sama.

9 Dzieje Golkowic w XX wieku Na początku XX wieku wybudowano szkołę, która już została rozebrana. Potem wybudowano nową szkołę w czasie kiedy budowano 1000 szkół na 1000-lecie Polski. Na przełomie lat 1950/60 wybudowano remizę strażacką. Golkowiczanie brali czynny udział w I wojnie światowej, wojnie 1920r, kiedy Piłsudski poszedł na bolszewików i II wojnie światowej. W czasie okupacji został utworzony oddział Armii Krajowej. Miał on za cel ochronę radiostacji ‘Wisła’ dysponującej dwoma nadajnikami. Baza tej radiostacji była w Golkowicach. Radiostacja przekazywała wiadomości do rządu, do Londynu. Po wojnie represjonowano żołnierzy AK i Członków PSZ Mikołajczyka. Golkowice są jedną z niewielu miejscowości, które podczas tych represji nie ucierpiały. Byli w Golkowicach ludzie różnych orientacji politycznych, ale nigdy nikt na nikogo nie doniósł.

10 Historyczne miejsca *Na Biskupiu (przysiółek) stoi pierwszy murowany dom w Golkowicach, w którym za czasów II wojny światowej, znajdowała się radiostacja Armii Krajowej „Wisła”. *Znajduje się tu 12 zabytkowych kapliczek, które zostały wybudowane w dawnych czasach. Wszystkie przetrwały do dziś i są pielęgnowane przez mieszkańców naszej wsi.

11 *W zagajniku, na granicy przysiółków Lasowice oraz Gąsiory, znajduje się zapomniany cmentarz choleryczny. Pochowani zostali tam ludzie, którzy zginęli podczas epidemii cholery. Na środku tego pagórka, pośród drzew, stoi jedna z zabytkowych kapliczek, zapomniana i zaniedbana. Tylko obecność tej figurki wskazuje na to, że pochowani są tam ludzie.

12 Golkowice – dziś! Zabudowa Golkowic to w większości domy jednorodzinne, budowane w różnych stylach XX wieku, zabudowa luźna. Wkracza powoli zabudowa szeregowa, deweloperzy budują pierwsze osiedla domów jednorodzinnych w zabudowie szeregowej. W ostatnich latach sprowadza się tutaj dużo ludzi, pochodzących z miast, aby odnaleźć ciszę i spokój jaką preferują nasi mieszkańcy.

13 Architektura Golkowic - budynki *Kaplica pw. "Matki Bożej Fatimskiej" - Wybudowana w 2000 roku, jako tymczasowy budynek sakralny parafii. Zburzona w 2010 roku, ponad rok później po poświęceniu nowego kościoła. Mimo to, mieszkańcy będą zawsze pamiętać ten mały drewniany budynek, w którym wiele osób przeżyło swoją pierwszą komunię czy małżeństwo. *Kościół pw. "Matki Bożej Fatimskiej"- Budowa kościoła zaczęła się po wybudowaniu kaplicy i trwała około 10 lat. Nadal wnętrze jest niewykończone, a prace wciąż trwają. *Cmentarz parafialny

14 *Strażnica OSP- Ważne miejsce kulturowe w naszej wsi, będące nie tylko siedzibą Ochotniczej Straży Pożarnej, ale również miejscem, w którym odbywają się wesela, jasełka, dożynki itp. *Szkoła Podstawowa- Gdy przez zły stan techniczny zburzono tzw. „starą szkołę”, wybudowano tą, która pełni rolę szkoły podstawowej do dziś. Nowa szkoła powstała podczas programu „Tysiąca szkół na tysiąclecie Polski”. W budynku szkoły podstawowej mieści się też oddział przedszkolny i zerówka. *Gimnazjum- Gimnazjum rozpoczęło swoją działalność z dniem r.Budynek gimnazjum dobudowano do już istniejącej szkoły podstawowej.

15 Naszą miejscowość zamieszkuje ponad 1800 mieszkańców, w tym ok. 500 osób to młodzież szkolna. Z uwagi na postępującą migrację ludności z miasta Krakowa, Golkowice bardzo dynamicznie się rozbudowują. Przybywa nowych mieszkańców, sprzyja temu doskonała infastruktura,dobre położenie w bliskim sąsiedztwie węzłów komunikacyjnych Krakowa.

16 Golkowice są wsią średniozamożną. Mieszkańcy utrzymują się głównie z pracy najemnej w przemyśle oraz handlu. Niewiele jest rodzin, które prowadzą własną działalność gospodarczą. Są to głównie warsztaty samochodowe, firmy budowlane i ciesielskie, rodzinne warsztaty szewskie, krawieckie, wyroby cukiernicze, pizzeria czy wyrób pantofli.

17 Miejscowość w ostatnich latach przyciąga wielu turystów. W ładną pogodę na dworze można spotkać ludzi, którzy spacerują po naszych okolicach i wydają się być zachwyceni urokami Golkowic. Również tutejsza młodzież wolny czas spędza aktywnie, uprawiając różnego rodzaju sporty. Wiele osób spędza miło czas jeżdżąc na rowerach, a niektórzy jeżdżą konno.


Pobierz ppt "GOLKOWICE. Golkowice to duża wieś, oddalona od centrum Krakowa o 12 km, granicząca z nim od strony południowej. Położona na Pogórzu Wielickim, na dwóch."

Podobne prezentacje


Reklamy Google