Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Michał Białek. Intuicja – co to?  Każdemu zdarza się intuicyjnie wiedzieć jak wrócic do domu, czuje, że trzeba postawić na czerwone albo że odpowiedź.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Michał Białek. Intuicja – co to?  Każdemu zdarza się intuicyjnie wiedzieć jak wrócic do domu, czuje, że trzeba postawić na czerwone albo że odpowiedź."— Zapis prezentacji:

1 Michał Białek

2 Intuicja – co to?  Każdemu zdarza się intuicyjnie wiedzieć jak wrócic do domu, czuje, że trzeba postawić na czerwone albo że odpowiedź „C” w teście jest właściwa.....  Ale skąd?

3 Intuicja – wiedza?  To szybka, nieswiadoma mozliwość odniesienia sie do posiadanej wiedzy, mimo, że nie zdajemy sobie sprawy z tego, że tę wiedzę mamy.

4 Intuicja logiczna? Istnieją doniesienia, że wyczuwamy też intuicyjnie, że wnioskowania sa nieprawomocne. Gdyby nie to, skąd wiedzielibysmy, że nasze szybkie wnioskowanie nie jest poprawne? A przeciez ne używamy logiki na codzień, jest zbyt męcząca.

5 Modułowa koncepcja umysłu  Umysł to zestaw narzędzi, które kiedys nam się w przeszłości ewolucyjnej do czegoś nadawały.  Umysł nie pracuje uniwersalnie, a właśnie urzywa odpowiednich narzędzi.  Co, gdy nie ma odpowiednich narzędzi?

6 Łuria  Badania nad Kazachami pozbawionymi edukacji (lata 40-te XXw)

7 Co to jets prawda?  cecha wypowiadanych zdań określająca ich zgodność z rzeczywistością. W mowie potocznej oraz w logice tradycyjnej prawda to stwierdzenie czegoś, co miało faktycznie miejsce lub stwierdzenie niewystępowania czegoś, co faktycznie nie miało miejsca.

8 Prawdziwe a logicznie poprawne wnioskowanie  Teraz czym sie te terminy różnią?  Wnioskowanie poprawne jest prawdziwe niezależnie od prawdziwości terminów uzytych we wnioskowaniu. To znaczy że są zdania zawsze prawdziwe, niezależnie od terminów w nich uzytych!  Takie zdania to tautologie. Będziemy o nich mówic na kolejnych zajęciach.

9

10 Rozumowanie sylogistyczne  „wynalezione” przez Arystotelesa w IV wpne  Czy to wystarcza, żeby stały sie automatycznymi modułami?

11  Sylogizm – (greckie: syllogismos – wnioskowanie) schemat logiczny uprawniający do wnioskowania z dwóch zdań kategorycznych (przesłanek rozumowania), posiadających tylko jeden termin wspólny M, trzeciego zdania kategorycznego- wniosku, nie zawierającego tego terminu.  Np.: każde M jest P  każde S jest M więc  każde S jest P 

12  Za klasyczny uchodzi sylogizm Arystotelesa:   Każdy człowiek jest śmiertelny.  M - P przesłanka większa  Sokrates jest człowiekiem.  S- M przesłanka mniejsza  A więc: Sokrates jest śmiertelny.  więc S – P wniosek

13  Nie należy zapomnieć, że w sylogizmie chodzi o koherencję rozumowania, natomiast prawdziwość treści nie może być brana pod uwagę.  Sylogizm ukazuje samą istotę rozumowania, to znaczy, pokazuje, jaka jest struktura wnioskowania i jako taki pomija prawdziwość treści zawartej w przesłankach (a tym samym i we wnioskach).

14 Skonstruuj sylogizm, który dowodzi  Każdy kij ma dwa końce.  Dwa jest liczbą parzystą.  Logika jest najciekawszym z przedmiotów w tym semestrze  Pingwiny nocują na księżycu

15

16 Walory sylogizmów  S a P  zdanie ogólne twierdzące  każde S jest P   a  afirmo – twierdzę (afirmare – twierdzić)   S e P  zdanie ogólne przeczące  żadne S nie jest P   e  nego – przeczę 

17 Walory sylogizmów  Zdania szczegółowe – odnoszą się do części zakresu znaczeniowego S i P   S i P  zdanie szczegółowe twierdzące  pewne S jest (są) P  afirmo   S o P  zdanie szczegółowe przeczące  Pewne S nie jest P  nego

18 Zapisz poprawnie strukture nastepujących zdań:  Każdy ksiądz jest mężczyzną.  Krzysztof jest księdzem.  Krzysztof jest mężczyzną.  Każda pszczółka jest owadem.  Maja jest pszczółką.  Maja jest owadem.  Pani Ela jest człowiekiem.  Pani Ela jest nauczycielem.  Nauczyciel jest człowiekiem.  Bronisław Komorowski rządzi państwem.  Prezydent rządzi państwem.  Prezydentem państwa jest Bronisław Komorowski.

19 4 figury sylogizmów Figura IFigura IIFigura IIIFigura IV M P S M S P P M S M S P M P M S S P P M M S S P

20 Walory w figurach Figura IFigura IIFigura IIIFigura IV M  P S  M S  P P  M S  M S  P M  P M  S S  P P  M M  S S  P

21  Ile istnieje zatem figur sylogistycznych?  Ile walorów?  Ile trybów dla wszystkich wnioskowań sylogistycznych?  Część z nich jest „słusznych”

22 Tryby słuszne  BARBARA, CELARENT, DARII, FERIO należą do pierwszej (figury)  CESARE, CAMESTRES, FESTINO, BAROCO do drugiej  Trzecia zawiera DARAPTI, DISAMIS, DATISI, FELAPTON, BOCARDO, FERISON  Czwarta ponadto dołącza BRAMANTIP, CAMENES, DIMARIS, FESAPO, FRESISON.   BARBARA, CELARENT, DARII, FERIO  CESARE, CAMESTRES, FESTINO, BAROCO  DARAPTI, DISAMIS, DATISI, FELAPTON, BOCARDO, FERISON  BRAMANTIP, CAMENES, DIMARIS, FESAPO, FRESISON

23 Tryby słuszne  Podaj przykład dla każdej figury w dwóch dowolnych trybach

24 Tryby podrzędne  Tryby podrzędne powstają z trybów głównych, które mają konkluzję ogólną (a, e) przez jej osłabienie, tj. zastąpienie danej konkluzji odpowiednią konkluzją szczegółowa: a  i; e  o   Figura I  BARBARA  BARBARI; CELARENT  CELARONT  Figura II  CESARE  CESARO; CAMESTRES  CAMESTROS  Figura IV  CAMENES  CAMENOS

25  Po co stosować tryby podrzędne, skoro ogóle są prawdziwe i niosą za soba więcej informacji?

26 Metoda Venna  I krok  Na schemat Venna dla sylogizmów nanosimy dane z przesłanek sprawdzanego sylogizmu.  1) Dla zdań ogólnych: z całego zakresu subiectum wykreślamy tę część pola (zakresu nazwy), o której dane zdanie kategoryczne orzeka, że jest puste, to znaczy., że nie istnieją w niej desygnaty nazwy (subiectum).  2) Dla zdań szczegółowych: stawiamy znak + w tej części pola, która zawiera desygnaty, o których istnieniu dane zdanie stwierdza.  II krok  Porównujemy naniesione dane z przesłanek z danymi wniosku.

27 Metoda Venna

28

29  Wyznaczyć terminy z sylogizmu (S, P, M).  Schematycznie przedstawić zdania kategoryczne w kolejności (jedno zdanie pod drugim). Postarać się aby trzecie zdanie składało się z terminów S i P i żeby w przesłankach użyto terminu M. Następnie oddzielić 2 zdanie od 3 poziomą kreską. Pierwsze dwa zdania stanowią przesłanki, a ostatnie to wniosek. (patrz punkt 3)  Przenieść przesłanki na diagram. Kolejność nie jest ważna (Wygodnym sposobem jest przeniesienie najpierw zdań typu: SaP i SeP, a potem SiP i SoP, gdyż rozwiązuje to problem,,pewności” plusów.).  Sprawdzić, czy konkluzja zgadza się z przesłankami, tzn. czy przesłanki nie stanowią przeszkód, dla spełnienia warunków wniosku.  Ocenić czy sylogizm jest poprawny, czy nie.

30 Metoda Venna  Przykład:  Niektórzy drwale są wysocy  Wszyscy drwale mają koszule w kratę  Niektórzy wysocy ludzie mają koszule w kratę

31 Opcen poprawnośc następujących wnioskowań.  Żaden mężczyzna nie nosi różowej koszuli.  Każdy prawnik to mężczyzna.  Niektórzy prawnicy nie noszą różowych koszul.  Wszyscy żebracy są cwani.  Niektórzy bezdomni nie są żebrakami.  Niektórzy bezdomni nie są cwani.  Każdy sędzia jest uczciwy  Żaden przestępca nie jest uczciwy  Żaden przestępca nie jest sędzią  Niektórzy mężczyźni są złośliwi.  Niektórzy złośliwi ludzie są politykami.  Niektórzy politycy są mężczyznami.

32 Opcen poprawnośc następujących wnioskowań.  Żaden pies nie jest kotem.  Żaden kot nie jest kanarkiem.  Zatem: Żaden kanarek nie jest psem.  Każdy ojciec jest mężczyzną  Niektórzy mężczyźni są wykładowcami  Zatem Niektórzy wykładowcy są ojcami  Każda kobieta jest człowiekiem  Niektóre osoby znajdujące się w tej auli są kobietami  Zatem Każda osoba znajdująca się w tej auli jest człowiekiem

33  Zbadano grupe pracowników. Okzało sie, że 2/5 z nich uprawia regularnie ćwiczenia. Gdy pytano ich o odżywianie się, 2/3 z nich powiedziało, że zawsze je śniadania. Z tych, którzy jedzą śniadania 9/25 uprawia ćwiczenia.  Jakie jest prawdopodobieństwo, że losowa osoba będzie jeść śniadania i regularnie ćwiczyć?  Nie będzie jadać śniadań, a będzie ćwiczyć?  Nie je śniadań ani nie ćwiczy?

34 Metoda Venna

35  Wszystkie ptaki są ssakami.  Wszystkie ssaki jedzą mleko.  Wszystko co je mleko jest zdrowe.  _______________  Wszystkie ptaki sa zdrowe

36 A teraz „na oko”  Żadne uzależniające rzeczy nie są tanie.  Niektóre papierosy nie są tanie.  Niektórz papierosy nie są rzeczami uzależniającymi.  Zadne papierosy nie są tanie.  Niektóre uzależniacze nie są tanie.  Niektóre uzależniające rzeczy nie sa papierosami.

37 Wyciągnij wniosek  Żaden ateista nie jest wierzący.  Wszyscy wierzący to chrześcijanie.  _________________  ?

38 Belief bias

39  Polega na tym, że wolimy nielogiczny ale prawdziwy wniosek, niz logiczny a nieprawdziwy.

40 Na kolejnych zajęciach  Inne błędy w rozumowaniu sylogistycznym  Ocena prawdziwości zdań  Śledzenie tautologii  Teorie wnioskowań: modele umysłowe oraz psychologika (teoria reguł)


Pobierz ppt "Michał Białek. Intuicja – co to?  Każdemu zdarza się intuicyjnie wiedzieć jak wrócic do domu, czuje, że trzeba postawić na czerwone albo że odpowiedź."

Podobne prezentacje


Reklamy Google