Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Reforma nauki Parlament RP w dniu 30.04.2010 zakończył prace nad pakietem ustaw: 1) o Narodowym Centrum Badań i Rozwoju, 2) o Narodowym Centrum Nauki,

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Reforma nauki Parlament RP w dniu 30.04.2010 zakończył prace nad pakietem ustaw: 1) o Narodowym Centrum Badań i Rozwoju, 2) o Narodowym Centrum Nauki,"— Zapis prezentacji:

1 Reforma nauki Parlament RP w dniu zakończył prace nad pakietem ustaw: 1) o Narodowym Centrum Badań i Rozwoju, 2) o Narodowym Centrum Nauki, 3) o instytutach badawczych, 4) o Polskiej Akademii Nauk, 5) o zasadach finansowania nauki.

2 Sejm przyjął pakiet ustaw reformujących system nauki

3 Sejm przyjął pakiet ustaw reformujących system nauki Senat RP przyjął pakiet ustaw reformujących system nauki Tragiczna śmierć Prezydenta RP dr hab. Lecha Aleksandra Kaczyńskiego prof. UKSW Sejm przyjął poprawki Senatu Aktualny stan prac nad reformą nauki Wnioski: Ustawy zostały skierowane do podpisania przez Marszałka Bronisława Komorowskiego pełniącego obowiązki Prezydenta RP. Reforma wejdzie w życie

4 4 Opracowanie wykonane na zlecenie MNiSW (bez przetargu) przez: Ernst & Young Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową Koszt zł 151 stron Założenia do reformy szkolnictwa wyższego

5 5 Stan obecny polskich uczelni: - mała otwartość (kadra rekrutowana z własnych absolwentów - wielozatrudnienie kadry - przerost ilości studentów kierunków humanistycznych - mało studentów z innych krajów - niska skuteczność w pozyskiwaniu grantów UE

6 6 Średnia roczna ilość publikacji jest 5 razy mniejsza od ilości etatów pracowników naukowych (ok w 2008). Ilość cytowań publikacji polskich naukowców: 19 pozycja wśród 22 krajów UE 38 pozycja w grupie 68 krajów publikujących rocznie>1000 publikacji Ilość najczęściej cytowanych naukowców: 2 - Polska 7 - Węgry 24 – Hiszpania 31 – Dania 86 – Włochy 99 – Holandia 258 – Niemcy USA W 2006 r do Europejskiego Urzędu Patentowego zgłoszono ok.130 polskich patentów czyli: 2 x mniej niż słowackich 70 x mniej niż finlandzkich 127 x mniej niż szwajcarskich

7 7 - Wieloetatowość kadry dotyczy około 2/3 profesorów. - Spadek ilości doktoratów i profesur. - Spadek ilości otwieranych przewodów doktorskich mimo dużej ilości osób na studiach doktoranckich. - Niski odsetek doktoratów w naukach przyrodniczych i technicznych (Polska <20%, bogate kraje ok.50%). - Około 30% profesorów tytularnych ma ponad 70 lat. - Luka pokoleniowa w grupie latków spowodowana: - - niżem demograficznym - - emigracją - - przejściem po 1989 do biznesu i administracji. Uwaga: autorzy raportu przypuszczają, że przyczyną wielozatrudnienia kadry są niskie wynagrodzenia. My nie przypuszczamy, my to wiemy!

8 8 Światowe trendy: wzrost liczby studentów (>50% pupulacji w wieku lata) wzrost mobilności studentów wzrost ilości zagranicznych studentów wzrost mobilności kadry akademickiej (tworzenie Europejskiej Przestrzeni Badawczej) umiędzynarodowienie badań naukowych wzrost globalnej konkurencji w badaniach.

9 9 Światowe trendy c.d.: wzrost akceptacji odpłatnych studiów, (komentarz: liczne protesty studentów w krajach UE tego nie potwierdzają) zmniejszenie finansowania szkolnictwa wyższego z budżetu państwa, wzrost znaczenia mechanizmów rynkowych w zarządzaniu uczelniami, personalizacja zarządzania uczelniami, odejście od samorządowych wyborów władz uczelni na rzecz powoływania ich przez Rady Powiernicze

10 10 Europejska Przestrzeń Badawcza (ERA) (kluczowy element Strategii Lizbońskiej) Zasady funkcjonowania: przepływ wykwalifikowanej kadry pomiędzy instytucjami, dziedzinami naukowymi, sektorami gospodarki i krajami, zintegrowana infrastruktura naukowo-badawcza, skoordynowane programy i priorytety naukowo-badawcze. Niebezpieczeństwa wg E & Y: Sięganiu do mechanizmów rynkowych w badaniach naukowych towarzyszy tzw. zmienna geometrii czego efektem może być koncentracja badań naukowych w najbardziej rozwijających się krajach i regionach zwiększająca dysproporcje pomiędzy poszczególnymi krajami.

11 11 W Polsce należy podnieść jakość: - kształcenia - badań naukowych - relacji z gospodarką Za pomocą zwiększenia: - różnorodności - otwartości - mobilności kadry i studentów - konkurencji - efektywności - przejrzystości Różnorodność poprzez stworzenie 4 rodzajów uczelni: - kolegia akademickie (licencjat) - uczelnie zawodowe (studia I i II stopnia) - uczelnie akademickie (studia I, II i III stopnia; działalność badawcza ) - uczelnie badawcze (wybitna działalność badawcza)

12 12 Otwartość poprzez: - Partnerstwo na Rzecz Transferu Wiedzy (przepływ wiedzy do gospodarki) - zwiększenie środków na stypendia socjalne (Uwaga: stypendia socjalne mają być wypłacane w ramach systemu pomocy społecznej a nie przez uczelnie) - likwidację stypendiów za wyniki w nauce (Komentarz: to dość kuriozalne podejście do zwiększenia otwartości szkół wyższych)

13 13 Mobilność poprzez: Możliwość zatrudnienia doktora (profesora) na uczelni macierzystej dopiero po 2 (3) latach pracy w innym ośrodku. Stworzenie Krajowej Agencji Wymiany Akademickiej, która ma: - wspierać przyjazdy studentów i postdoków do Polski, - przyznawać granty dla zagranicznych profesorów na przyjazd do Polski, - promować za granicą Polskę jako miejsce studiów. Konkurencja poprzez: Zniesienie dotacji na działalność statutową Kontraktowanie działalności dydaktycznej (konkurs ofert uczelni publicznych i niepublicznych) Finansowanie badań grantami. Przyznawanie dotacji stabilizacyjnej na utrzymanie infrastruktury badawczej.

14 14 Efektywność poprzez: Wprowadzenie semestru wakacyjnego Przekazanie ministrowi uprawnień do: - tworzenia, likwidacji i konsolidacji uczelni publicznych, - elastycznego gospodarowania środkami z budżetu państwa przeznaczonymi na finansowanie działalności dydaktycznej i naukowo-badawczej. Przejrzystość poprzez: Powołanie przez ministra dla każdej uczelni publicznej Rady Powierniczej, która ma: - nadać statut uczelni, - powołać władze wykonawcze uczelni (rektora, kanclerza) w drodze konkursu. Wprowadzenie ogólnopolskiego systemu rekrutacji studentów (Komentarz: nawet w PRL nie było centralnego naboru na studia). Wymóg ogłaszania konkursów na stanowisko profesora.

15 15 Przewidywane skutki zmian demograficznych w Polsce: spadek liczby osób w wieku lata o ok. 1,5 miliona, spadek liczby studentów o tys (30-40%), starzejące się społeczeństwo ma inne potrzeby niż finansowanie uczelni, spadek popytu na kształcenie wyższe, wzrost popytu na pracowników fizycznych (obsługa starzejącego się społeczeństwa ), redukcja kadry naukowo-badawczej o 23-26% (przy zachowaniu 18,2 studenta/nauczyciela akademickiego).

16 16 Przewidywane kłopoty z finansowaniem: Obecnie finansowanie pochodzi z budżetu państwa zgodnie z ustawami i rozporządzeniami. Aktualna sytuacja finansów państwa wymaga pilnego ograniczenia wydatków publicznych i podwyższenia podatków. Spadek liczby studentów zmniejszy wpływy z czesnego. Utrudniony będzie dostęp do środków UE po 2013 r.: - zmniejszenie dopływu środków z UE, - zmiany w sposobie gospodarowania środkami na 8 Program Ramowy.

17 17 Uczelnie niepubliczne są: - liczne (195 w 2000) Uwaga: autorzy raportu nie posiadają aktualnych danych - małe (50% oferuje < 4 kierunki) W żadnym innym kraju OECD nie ma tak silnie rozwiniętego sektora niepublicznego i tak rozdrobnionego. W 2020 spodziewana liczba kandydatów na studia będzie mniejsza od liczby miejsc w uczelniach publicznych. Wniosek: walka o studentów pomiędzy uczelniami publicznymi i niepublicznymi będzie zajadła.

18 18 BIAŁYSTOK BIELSKO BIAŁA BOCHNIA BRWINÓW BRZEG BRZESKO BYDGOSZCZ BYTOM CHEŁM CHOJNICE CHORZÓW CHRZANÓW CIECHANÓW CZĘSTOCHOWA DĄBROWA GÓRNICZA DZIERŻONIÓW ELBLĄG FALENTY GDAŃSK GDYNIA GIŻYCKO GLIWICE GNIEZNO GORZÓW WIELKOPOLSKI GRUDZIĄDZ JAROCIN JASŁO JELENIA GÓRA JÓZEFÓW JUNOSZYN KOSTRZYN NAD ODRĄ KATOWICE KĘTY KIELCE KONIN KOSZALIN KRAKÓW KUTNO KWIDZYN LEGIONOWO LEGNICA LESZNO LIDZBARK WARMIŃSKI LUBIN LUBLIN ŁOMIANKI ŁOMŻA ŁOWICZ ŁÓDŹ ŁUKÓW MIELEC MIŃSK MAZOWIECKI MYSŁOWICE NADARZYN NOWA RUDA NOWY SĄCZ OLECKO OLSZTYN OPOLE OSTROŁĘKA OSTROWIEC ŚWIĘTOKRZYSKI OTWOCK PABIANICE PIOTRKÓW TRYBUNALSKI PIŁA PIŃCZÓW PŁOCK PODKOWA LEŚNA POLKOWICE POZNAŃ PRUSZKÓW PRZEMYŚL PUCK PUŁAWY PUŁTUSK RADOM ROPCZYCE RUDA ŚLĄSKA RYKI RZESZÓW SANDOMIERZ SIEDLCE SIEMIATYCZE SIERADZ SKIERNIEWICE SŁUPSK SOCHACZEW SOPOT SOSNOWIEC STALOWA WOLA STARGARD SZCZECIŃSKI STAROGARD GDAŃSKI SUCHA BESKIDZKA SUPRAŚL SUWAŁKI SZCZECIN ŚRODA WIELKOPOLSKA ŚWIDNICA ŚWIECIE TARNÓW TORUŃ TUCHOLA TYCHY TYCZYN USTROŃ WAŁBRZYCH WARSZAWA WEJHEROWO WŁOCŁAWEK WOŁOMIN WROCŁAW ZAMOŚĆ ZAWIERCIE ZIELONA GÓRA ŻARY ŻYRARDÓW ŻYWIEC WYKAZ UCZELNI NIEPUBLICZNYCH (dane MNiSW) wykaz sporządzono w układzie alfabetycznym według miast – siedzib (117 miast).

19 19 Wyższa Szkoła Liderów Społecznych i Mediów ul. Pszczelińska 99, Brwinów tel./fax (022) ; kierunek: politologia (I) Akademia Polonijna ul. Pułaskiego 4/6, Częstochowa tel. (0-34) , /226, fax kierunek: ekonomia (II), filologia (II), administracja (I), zarządzanie (I), pielęgniarstwo (I); filozofia (I), biotechnologia (I) Filia w Gliwicach - kierunek: ekonomia (I), filologia (I) Wyższa Szkoła Planowania Strategicznego ul. Kościelna 2, Dąbrowa Górnicza tel. (0-32) kierunek: politologia (I), pielęgniarstwo (I), fizjoterapia (I), położnictwo (I), ratownictwo medyczne (I), logistyka (I), kosmetologia (I), zdrowie publiczne (I) Wyższa Szkoła Nauk Społecznych ul. Olchowa 8, Lublin tel.(0-81) kierunek: socjologia (I), kosmetologia (I), dietetyka (I), ratownictwo medyczne (I), techniki dentystyczne (I), taniec (I) Śląska Wyższa Szkoła Zarządzania im. Gen. Jerzego Ziętka ul. Krasińskiego 2, Katowice tel. (0-32) , , fax kierunek: zarządzanie (II); informatyka (I); pedagogika (I); europeistyka (I); ochrona dóbr kultury (I); ochrona środowiska (I), pielęgniarstwo (I), ekonomia (I) Wydział Zamiejscowy w Tychach kierunek: pielęgniarstwo (I) Wydział Zamiejscowy w Żarkach kierunek: ekonomia (I) Powiślańska Szkoła Wyższa ul. 11 listopada 13, Kwidzyn tel./fax (0-55) , kierunek: pielęgniarstwo (I), politologia (I), ekonomia (I), informatyka i ekonometria (I), zarządzanie (I), ratownictwo medyczne (I) Polsko - Czeska Wyższa Szkoła Biznesu i Sportu "Collegium Glacense" ul. Kłodzka 16, Nowa Ruda tel , kierunek: zarządzanie (I), wychowanie fizyczne (I), pielęgniarstwo (I) Wyższa Szkoła Nauk Stosowanych ul. Królowej Jadwigi 18, Ruda Śląska tel./fax (0-32) kierunek: zarządzanie (I), położnictwo (I), pielęgniarstwo (I) Wyższa Szkoła Humanistyczno-Ekonomiczna ul. Piwna 3, Włocławek tel. (0-54) , fax kierunek: pedagogika (II); historia (II); administracja (I); ekonomia (I); filologia polska (I); filozofia (I) ochrona środowiska (I); informatyka (I); pielęgniarstwo (II); wychowanie fizyczne (I); socjologia (I) położnictwo (I); europeistyka (I) Wybrane niepubliczne szkoły wyższe o ciekawym programie nauczania Komentarz: uwagę zwraca ogromne zróżnicowanie kierunków oferowanych przez te szkoły

20 20 WSAP powstała w 1996 roku z inicjatywy Fundacji Rozwoju Demokracji Lokalnej. Jest wyższą uczelnią niepubliczną, non-profit. źródło danych: Studia l stopnia (licencjackie - 3-letnie) Studia lI stopnia (magisterskie - 2-letnie) Wyższa Szkoła Administracji Publicznej im. St. Staszica to uczelnia dla zdolnych, ambitnych i odważnych. Kształci się w niej 5466 studentów, którzy wiedzą czego chcą od życia i nie boją się zmieniać dzisiejszą rzeczywistość. Nasi absolwenci, a mamy ich już prawie 7000, to profesjonaliści gotowi do podejmowania wyzwań i praktycznie przygotowani do pracy w polskiej i międzynarodowej administracji publicznej, polityce, nauce, kulturze, gospodarce. Szacunkowy minimalny przychód WSAP : 3 x 3800 x 7000 = zł

21 21 Komentarz: obecne kierownictwo MNiSW wspomaga studentów szkół niepublicznych.

22 22

23 23 Życiorys Ukończyła studia prawnicze na Uniwersytecie Warszawskim. Jest profesorem Uniwersytetu w Białymstoku, od 2003 profesorem tytularnym prawa administracyjnego i nauki administracji publicznej. Do 2007 była drugim rektorem Wyższej Szkoły Administracji Publicznej im. Stanisława Staszica w Białymstoku, od 1 września 2007 zajmuje stanowisko prezydenta tej uczelni. Od lutego 1978 do grudnia 1981 należała do PZPR. W 1980 zapisała się do NSZZ "Solidarność". Od 2004 działa w Platformie Obywatelskiej. Od 20 lipca 2004 do 15 listopada 2007 sprawowała mandat posła do Parlamentu Europejskiego, została wybrana z listy PO w okręgu obejmującym województwa podlaskie i warmińsko-mazurskie. W PE była członkiem m.in. Komisji Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych oraz delegacji do spraw stosunków z Białorusią. 16 listopada 2007 została powołana na urząd ministra nauki i szkolnictwa wyższego w rządzie Donalda Tuska.

24 24 Dom 180 m 2 – własność niepełnoletniej córki (akt not. 1996) Mieszkanie 77,3 m 2 + garaż (akt not. 2001) Mieszkanie 33,4 m 2 (akt not. 1992) Mieszkanie 54 m 2 + garaż – darowizna na rzecz niepełnoletniej córki (akt not. 2001) Działka budowlana 1520 m 2 Samochód BMW 750 rok prod Samochód Volvo S60 rok. prod Środki pieniężne: ,00 PLN ,00 USD ,00 EUR Oświadczenie minister B. Kudryckiej o stanie majątkowym (z dnia uzupełnione )

25 25 Pytanie: Czy przewidziano jakieś zabezpieczenia przed wejściem do Rady Powierniczej interesariuszy mogących działać na szkodę uczelni publicznej (np. zainteresowanych przejęciem nieruchomości uczelni)? Uwaga: Zadziwiające, że tylko takie zagrożenie widzą twórcy opracowania. Proponowane zmiany c.d. raportu

26 26 Pytanie: czy centralny nabór na studia nie będzie ograniczał autonomii uczelni w doborze studentów na odpowiednim dla danego kierunku poziomie przygotowania (dotyczy zwłaszcza nauk ścisłych)

27 27 Uwaga: autorzy raportu nie wiedzą, że docentów nie ma już na uczelniach od wielu lat. Docenci są obecnie wyłącznie w instytutach badawczych, badawczo-rozwojowych oraz w PAN.

28 28 Uwaga: radykalne ograniczenie wielozatrudnienia można też uzyskać poprzez odpowiednie wynagradzanie. Nikt dobrowolnie nie chce pracować po godzin dziennie. Administracyjne ograniczenia, nakazy i zakazy były w PRL. Uwaga: należałoby użyć określenia wynagrodzenia nie gwarantujące zaspokojenia podstawowych potrzeb bytowych.

29 29 Zniesienie dotacji na działalność statutową Przyznawanie dotacji stabilizacyjnej na utrzymanie infrastruktury badawczej Kontraktowanie działalności dydaktycznej (konkurs ofert uczelni publicznych i niepublicznych) Finansowanie badań grantami Likwidacja stypendiów naukowych Podsumowanie proponowanych zmian finansowania uczelni publicznych:

30 30 Konieczne zmiany w prawie: 1.Prawo o szkolnictwie wyższym (zmiana) 2.Ustawa o pożyczkach i kredytach studenckich oraz pomocy socjalnej (nowa) 3.Prawo pracy (zmiana) 4.Ustawa o rachunkowości (zmiana)

31 31 W wykonanie opracowania zaangażowanych było 29 osób zł : 29 = ,69 zł/os

32 32 Podsumowanie zmian w szkolnictwie wyższym proponowanych przez E & Y Minister tworzy, przekształca i likwiduje szkoły publiczne (obecnie Sejm) Minister może elastycznie gospodarować budżetem (obecnie określają to ustawy) Wprowadzenie 4 kategorii szkół publicznych Minister powołuje Rady Nadzorcze a one Rektora i Kanclerza (obecnie władze są wybierane przez pracowników i studentów) Zniesienie dotacji na działalność statutową Kontrakty na działalność dydaktyczną (konkurowanie z prywatnymi szkołami) Badania finansowane tylko z grantów Konkursy na wszystkie stanowiska dydaktyczne i naukowe Utrudnione zatrudnianie w macierzystej uczelni Zakaz dodatkowej pracy dla kadry Wprowadzenie semestru wakacyjnego Brak ustawowego określenia pensum dydaktycznego Centralny nabór na studia Likwidacja stypendium za dobre wyniki

33 MNiSW przygotowało projekt ustawy o szkolnictwie wyższym projekt jest dostępny na stronie

34 34 Ocena jednostek naukowych Stan obecny Nie ma wyznaczania ile jednostek naukowych może być w danej kategorii Kategoryzacja jednostek ustalana na podstawie porównania z uśrednionym wynikiem w danej grupie jednorodnej

35 35 ROZPORZADZENIE MINISTRA NAUKI I SZKOLNICTWA WYŻSZEGO) z dnia r. zmieniające rozporządzenie w sprawie kryteriów i trybu przyznawania oraz rozliczania środków finansowych na działalność statutowa § 1. W rozporządzeniu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 17 października 2007 r. w sprawie kryteriów i trybu przyznawania oraz rozliczania środków finansowych na działalność statutowa (Dz. U. Nr 205, poz oraz z 2009 r. Nr 126, poz. 1044) wprowadza się następujące zmiany: b) w ust. 4 pkt 3 i 4 otrzymują brzmienie: 3) najważniejszych publikacji i monografii z okresu poddanego ocenie, których ważona liczba nie może być większa niż 3 N, gdzie N jest liczbą osób, dla których jednostka jest podstawowym miejscem pracy, zatrudnionych przy prowadzeniu badań naukowych lub prac badawczo-rozwojowych na podstawie stosunku pracy, 4) najważniejszych zastosowań praktycznych wyników badan naukowych i prac rozwojowych z okresu poddanego ocenie, których liczba nie może być większa niż 3 N. Nowe zasady oceniania i kategoryzacji

36 36 2) w § 5: a) ust. 6 otrzymuje brzmienie: 6. Jednostki naukowe zalicza się do poszczególnych kategorii na podstawie uzyskanej efektywności, z zachowaniem następujących zasad: 1)do kategorii pierwszej – zalicza się 10–30% jednostek posiadających najwyższą efektywność; 2) do kategorii drugiej – 20–30% kolejnych jednostek, przy czym liczba jednostek posiadających pierwszą i drugą kategorie nie może być wyższa niż 50% ogólnej liczby jednostek; 3) do kategorii trzeciej – 20–30% kolejnych jednostek, przy czym liczba jednostek posiadających pierwszą, drugą i trzecią kategorie nie może być wyższa niż 70% ogólnej liczby jednostek; 4) do kategorii czwartej – 20–30% kolejnych jednostek, przy czym liczba jednostek posiadających pierwszą, drugą, trzecią i czwartą kategorie nie może być wyższa niż 90% ogólnej liczby jednostek; 5) do kategorii piątej – pozostałe jednostki.

37 37 Kategoria stała się jednym z elementów oceny merytorycznej projektów zgłaszanych do konkursów w ramach programów operacyjnych. Zmienia się sposób ustalania kategorii jednostek naukowych w grupach jednostek jednorodnych i wprowadza się ograniczenie ich liczby w poszczególnych kategoriach, w granicach określonych procentowo. O przyznaniu określonej kategorii jednostce naukowej decyduje wysokość końcowego wskaźnika efektywności tej jednostki wobec jednostki naukowej z najwyższą efektywnością w każdej grupie jednorodnej. Zmienia się ponadto z 2 N na 3 N liczbę najważniejszych publikacji i monografii oraz najważniejszych zastosowań praktycznych, uwzględnianych w ocenie parametrycznej. Uzasadnienie MNiSW

38 38 Projektowana nowelizacja podejmuje kontrowersyjną dotychczas sprawę przyznawania punktów za publikacje wieloautorskie i proponuje dzielenie Przysługujących punktów według procentowego udziału autorów z jednostki w trzech przedziałach. Oceniana jednostka otrzymuje punkty przewidziane dla danej publikacji w zależności od liczby autorów. Publikacja jest oceniana jako dorobek jednostki, jeśli autor (współautor, redaktor) podaje w publikacji tę jednostkę jako swoje podstawowe miejsce pracy (afiliacja w jednostce). W przypadku publikacji wieloautorskiej, waga, z jaką jednostce przyznawane są punkty za tę publikację, równa jest 1, jeśli co najmniej połowa autorów podaje w publikacji tę jednostkę jako swoje podstawowe miejsce pracy, ½ - jeśli 10-50% autorów wskazuje tę jednostkę jako swoje podstawowe miejsce pracy, ¼ - jeśli mniej niż 10% autorów wskazuje te jednostkę jako swoje podstawowe miejsce pracy. Suma wag nie może przekroczyć 3N. Uzasadnienie c.d.

39 39 Publikacje w najlepszych czasopismach: Nature Science mają po 30 punktów (lista MNiSW). Uwaga: na zatwierdzonej przez MNiSW liście czasopism nie ma publikacji za 40 punktów! Symulacja: Jeśli w jednym z tych czasopism będzie opublikowana wieloautorska praca np.: Jan Kowalski, AB, CD, EF, GH, IJ, KL, MN, OP, RS, TU, WZ, XY (13 autorów) rewolucjonizująca dotychczasową wiedzę i będącą efektem 2 lat wytężonej pracy, to instytucja zatrudniająca Jana Kowalskiego otrzyma za tę pracę 7,4 punktu. Jeśli Jan Kowalski sam lub z kolegami z macierzystej jednostki opublikuje średniej jakości pracę w czasopiśmie za 10 pkt., to jego instytucja otrzyma 10 punktów. Jan Kowalski z kolegami może w ciągu roku opublikować wiele takich prac i dostarczyć wiele punktów. Wniosek: jednostce naukowej nie będzie się opłacało zachęcanie pracowników do publikowania w najlepszych czasopismach.

40 40 PROJEKT U S T A W Y o zasadach finansowania nauki Rozdział 1 Przepisy ogólne Art Minister opracowuje Krajowy Program Badań po zasięgnięciu opinii Polskiej Akademii Nauk, Konferencji Rektorów Akademickich Szkół Polskich, Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego, Rady Głównej Instytutów Badawczych i organizacji samorządu gospodarczego. 2. Rada Ministrów ustanawia Krajowy Program Badań w drodze uchwały. 3. W Krajowym Programie Badań określa się strategiczne dla państwa kierunki badań naukowych i prac rozwojowych. 4. Strategicznym kierunkiem badań naukowych i prac rozwojowych jest przedsięwzięcie o szerokiej, interdyscyplinarnej problematyce, określające cele i założenia długoterminowej polityki naukowej, naukowo-technicznej i innowacyjnej państwa. Finansowanie 1

41 41 Art. 5. Środki finansowe na naukę przeznacza się na: 1) strategiczne programy badań naukowych i prac rozwojowych oraz inne zadania finansowane przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (dalej jako Centrum Rozwoju); 2) badania naukowe lub prace rozwojowe na rzecz obronnościi bezpieczeństwa państwa prowadzone w ramach strategicznych programów badań naukowych i prac rozwojowych oraz innych zadań, o których mowa w pkt 1; 3) badania podstawowe i inne zadania finansowane przez Narodowe Centrum Nauki (dalej jako Centrum Nauki); 4) działalność statutową jednostek naukowych; 5) inwestycje w zakresie dużej infrastruktury badawczej oraz na inwestycje budowlane służące badaniom naukowym lub pracom rozwojowym; 6) współpracę naukową z zagranicą; 7) zadania współfinansowane ze środków funduszy strukturalnych oraz z niepodlegających zwrotowi środków z pomocy udzielonej przez państwa członkowskie Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA); Finansowanie 2

42 42 8) działalność upowszechniającą naukę; 9) programy i przedsięwzięcia ustanawiane przez Ministra; 10) nagrody za wybitne osiągnięcia naukowe lub naukowo-techniczne oraz stypendia naukowe dla wybitnych młodych naukowców; 11) finansowanie działalności organów i zespołów, o których mowa w art. 29 ust. 1, recenzentów i ekspertów oraz działalności kontrolnej; 12) finansowanie bibliotek naukowych, niewchodzących w skład jednostek naukowych, o których mowa w art. 2 pkt 8 lit. a – c, w zakresie prowadzonej działalności naukowej oraz działalności upowszechniającej naukę; 13) finansowanie działalności Polskiej Akademii Nauk. Finansowanie 3

43 43 Art Na zadania, o których mowa w art. 5 pkt 1 (Narodowe Centrum Badań i Rozwoju), Minister przeznacza nie mniej niż 10 % środków ustalonych w planie finansowym dotyczącym części budżetu Państwa przeznaczonej na naukę. 4. Na zadania, o których mowa w art. 5 pkt 3 (Narodowe Centrum Nauki), Minister przeznacza nie mniej niż 10 % środków ustalonych w planie finansowym dotyczącym części budżetu Państwa przeznaczonej na naukę 6. Środki finansowe na zadania, określone w art. 5 pkt 1 i 3, osiągną łącznie do 2015 r. wartość nie mniejszą niż 50 % środków ustalonych w planie finansowym dotyczącym części budżetu państwa przeznaczonych na naukę. Finansowanie 4 Sejm uchwalił: do 2020 r.

44 44 Art Z wnioskami o przyznanie środków finansowych na realizację zadań określonych w art. 5 pkt 3 do Centrum Nauki mogą występować jednostki naukowe oraz osoby fizyczne. 2. Z wnioskami o przyznanie środków finansowych na realizację zadań określonych w art. 5 pkt 1 i 2 do Centrum Rozwoju mogą występować: 1) jednostki naukowe; 2) podmioty wchodzące w skład konsorcjów naukowych; 3) jednostki organizacyjne, posiadające osobowość prawną i siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; 4) osoby fizyczne. Art Osoby fizyczne niezatrudnione w jednostkach, o których mowa w art. 10 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 i 3 mogą wystąpić z wnioskiem o finansowanie projektów obejmujących badania naukowe lub prace rozwojowe 2. Osoby fizyczne, po zakwalifikowaniu projektu do finansowania, uzyskują promesę finansowania badań lub prac rozwojowych. 3. Środki finansowe są przyznawane jednostce, która zatrudni osobę fizyczną, o której mowa w ust. 1, i przekazywane na podstawie umowy zawartej z jednostką. Finansowanie 5

45 45 Rozdział 2 Zasady finansowania nauki Art Wysokość dotacji na utrzymanie potencjału badawczego jednostki naukowej zależy od kategorii jednostki naukowej, określonej w art. 42 ust. 2. Art Jednostce, której została przyznana kategoria C, przyznaje się dotację podmiotową na utrzymanie potencjału badawczego na okres 6 miesięcy od dnia przyznania kategorii, w tym na finansowanie kosztów restrukturyzacji w zakresie zadań określonych w art. 18 ust. 1 pkt 1 lit. b – e. 3. Jednostka, która otrzymała kategorię C, może być ponownie oceniona po upływie 24 miesięcy. Jeżeli w wyniku ponownej oceny jednostka otrzyma kategorię C, nie będzie już podlegać ocenie i nie otrzyma dotacji podmiotowej na utrzymanie potencjału badawczego. Finansowanie 6 Pytanie: czy użyto słowa może dlatego, że żadna jednostka nie przetrzyma 1,5 roku bez finansowania (kolejna ocena możliwa po 24 mies. a finansowanie tylko przez 6 mies.)?

46 46 5. Minister właściwy do spraw nauki określi, w drodze rozporządzenia, kryteria i tryb przyznawania oraz rozliczania środków finansowych na cele określone w ust. 1, w tym: 1) kryteria i sposób oceny wniosków o finansowanie utrzymania potencjału badawczego jednostki naukowej dla jednostek posiadających kategorię A, B lub C, 2) kryteria i sposób oceny wniosków o finansowanie utrzymania specjalnego urządzenia badawczego dla jednostek posiadających kategorię A lub B, – mając na uwadze ocenę dotychczasowej działalności jednostki naukowej, a także prawidłowość wykorzystania wcześniej przyznanych środków finansowych na naukę oraz uwzględniając priorytetowe finansowanie jednostek kategorii A. Finansowanie 7 Pytanie: jak się ma najnowszy projekt rozporządzenia (5 kategorii: I - V) do projektu ustawy (3 kategorie: A, B, C)? Sejm uchwalił: 4 kategorie A+, A, B, C.

47 47 Art Minister przyznaje corocznie, na podstawie złożonych wniosków, nie więcej niż 3 nagrody za wybitne osiągnięcia naukowe lub naukowo-techniczne. Wysokość nagrody nie może przekroczyć piętnastokrotnej minimalnej miesięcznej stawki wynagrodzenia zasadniczego przewidzianego dla stanowiska profesora zwyczajnego zatrudnionego w uczelni publicznej (czyli zł brutto). 2. Minister przyznaje corocznie, na podstawie złożonych wniosków, stypendia naukowe dla wybitnych młodych naukowców zatrudnionych w jednostkach naukowych. Stypendia przyznaje się na okres nie dłuższy niż 3 lata, w wysokości miesięcznej nie przekraczającej minimalnej miesięcznej stawki wynagrodzenia zasadniczego przewidzianego dla stanowiska profesora zwyczajnego zatrudnionego w uczelni publicznej (czyli 3830 zł brutto). Finansowanie 8

48 48 Rozdział 4 Komitet Ewaluacji Jednostek Naukowych i zespoły Ministra Art Komitet Ewaluacji Jednostek Naukowych, zwany dalej Komitetem, powołuje Minister. 2. W skład Komitetu wchodzi 30 członków, w tym 20 zgłoszonych przez jednostki naukowe posiadające kategorię A i B oraz 10 zgłoszonych przez środowiska gospodarcze o uznanym dorobku w zakresie innowacyjności. 3. Członków Komitetu powołuje Minister spośród kandydatów zgłoszonych przez środowisko naukowe, w tym 14 zgłoszonych przez jednostki naukowe kategorii A i 6 zgłoszonych przez jednostki naukowe kategorii B, oraz przez środowiska gospodarcze. Kandydatem środowiska naukowego może być osoba posiadająca co najmniej stopień naukowy doktora. 4. Członków Komitetu zgłoszonych przez środowiska gospodarcze powołuje Minister po zasięgnięciu opinii właściwych ministrów nadzorujących jednostki naukowe. 5. Kadencja członka Komitetu trwa 4 lata, przy czym co 2 lata następuje wymiana 15 członków Komitetu. Finansowanie 9

49 49 6. Ta sama osoba może pełnić funkcję członka Komitetu nie dłużej niż przez 2 kolejne kadencje. 7. Minister właściwy do spraw nauki określi, w drodze rozporządzenia, sposób i tryb wyłaniania kandydatów do Komitetu, kierując się zasadami zapewnienia zrównoważonej reprezentacji różnych grup dziedzin naukowych i różnych rodzajów jednostek naukowych, a także różnych dziedzin życia społeczno-gospodarczego. Art Organami Komitetu są: 1) Przewodniczący; 2) Komisja do spraw Grupy Nauk Humanistycznych i Społecznych; 3) Komisja do spraw Grupy Nauk Ścisłych i Inżynierskich; 4) Komisja do spraw Grupy Nauk o Życiu. 2. W skład każdej komisji wchodzi 10 członków Komitetu, reprezentujących różne rodzaje jednostek naukowych i grupy nauk. Pytania: Czy w Komisji ds. Grupy Nauk Humanistycznych i Społecznych będą przedstawiciele środowisk gospodarczych? Czy w każdej Komisji będzie taka sama ilość osób zgłoszonych przez środowiska gospodarcze? Finansowanie 10 Sejm dodał: 5) Komisja do spraw Grupy Nauk o Sztuce i Twórczości Artystycznej.

50 50 Art Do zadań Komitetu należy: 1) przeprowadzanie, nie rzadziej niż co 4 lata, kompleksowej oceny jakości działalności naukowej lub badawczo-rozwojowej jednostek naukowych; 2) przedstawianie Ministrowi wniosków w sprawie przyznania poszczególnym jednostkom naukowym kategorii; 3) wskazywanie Ministrowi wiodących pod względem jakości działalności naukowej lub badawczo-rozwojowej jednostek naukowych, które w wyniku oceny, o której mowa w pkt 1, znacznie wyróżniają się poziomem prowadzonych badań naukowych lub prac rozwojowych, w celu uwzględnienia przy określaniu wysokości środków finansowych na utrzymanie potencjału badawczego w kolejnych latach budżetowych; 4) opracowanie projektu szczegółowych parametrów i kryteriów oceny jednostek naukowych oraz trybu przeprowadzania ponownej oceny jednostek, które otrzymały kategorię C; Finansowanie 11

51 51 5) opracowanie planu działania zespołów do spraw ewaluacji jednostek naukowych, zwanych dalej zespołami ewaluacji, przeprowadzających ocenę działalności różnych rodzajów jednostek naukowych; 6) ustalenie liczby i składu zespołów ewaluacji; 7) analizowanie raportów zespołów ewaluacji; 8) prowadzenie i publikowanie wykazu jednostek naukowych lub innych jednostek organizacyjnych oraz przyznanych im kategorii w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej Ministra; 9) sporządzanie opinii i ocen w sprawach określonych przez Ministra lub z inicjatywy własnej. Pytanie: Na jakich zasadach ma się odbywać ustalanie liczby i składu zespołów ewaluacyjnych? Finansowanie 12

52 52 Art Kompleksowa ocena jakości działalności naukowej lub badawczo- rozwojowej jednostek naukowych, o której mowa w art. 41 ust. 1 pkt 1, jest przeprowadzana na podstawie wyników oceny poziomu naukowego prowadzonych badań naukowych lub prac rozwojowych oraz ich efektów w odniesieniu do standardów międzynarodowych, a także oceny znaczenia działalności jednostki naukowej dla rozwoju nauki w skali międzynarodowej oraz wzrostu innowacyjności w skali kraju. 2. W wyniku kompleksowej oceny jakości działalności naukowej lub badawczo-rozwojowej jednostkom naukowym jest przyznawana kategoria: 1)A – poziom wiodący w skali kraju; 2) B – poziom akceptowalny z rekomendacją wzmocnienia działalności naukowej, badawczo-rozwojowej lub stymulującej innowacyjność gospodarki; 3) C – poziom niezadowalający. Finansowanie 13 Sejm dodał: A+ – poziom wiodący A – poziom bardzo dobry

53 53 3. Parametry i kryteria oceny jednostek naukowych zależą od ich wielkości, rodzaju i profilu naukowego i są dostosowane do specyfiki każdej z trzech grup dziedzin nauki, odrębne dla instytutów naukowych Polskiej Akademii Nauk, podstawowych jednostek organizacyjnych uczelni, instytutów badawczych i jednostek naukowych, o których mowa w art. 2 pkt 8 lit. f. 4. Podstawowymi kryteriami kompleksowej oceny jakości działalności naukowej lub badawczo-rozwojowej jednostek naukowych jest ocena poziomu naukowego prowadzonych badań naukowych lub prac rozwojowych oraz efektów działalności naukowej w odniesieniu do standardów międzynarodowych, w tym zwłaszcza publikacje autorstwa pracowników jednostki naukowej w renomowanych wydawnictwach oraz monografie naukowe, opracowane nowe technologie, materiały, wyroby, systemy i usługi, wdrożenia, patenty, licencje i prawa ochronne na wzory użytkowe, a także ocena znaczenia działalności jednostki naukowej dla rozwoju nauki w skali międzynarodowej oraz wzrostu innowacyjności w skali kraju.m Pytania: Dlaczego parametry i kryteria oceny mają zależeć od wielkości ocenianej jednostki? Czy duże jednostki będą nagradzane czy karane za swą dużość? Czy małe jednostki będą nagradzane czy karane za swą małość? Finansowanie 14

54 54 Art Przewodniczący Komitetu Ewaluacji Jednostek Naukowych przedstawia Ministrowi projekt szczegółowych parametrów i kryteriów oceny jednostek naukowych. 2. Minister właściwy do spraw nauki określi, w drodze rozporządzenia, kryteria i tryb przyznawania kategorii naukowej jednostkom naukowym, w tym: 1)szczegółowe parametry i kryteria oceny jednostek naukowych, 2) sposób przeprowadzenia kompleksowej oceny jakości działalności naukowej lub badawczo-rozwojowej jednostek naukowych, 3) sposób dokumentowania wyników oceny. Art. 46. Komisja podejmuje uchwały w sprawach, o których mowa w art. 41 ust. 1 pkt. 2, po zasięgnięciu opinii zespołów ewaluacji. Finansowanie 15 Pytanie: Czy opinia zespołów ewaluacyjnych ma moc wiążącą dla Komisji?

55 55 UZASADNIENIE MNiSW Wśród wielu celów, dla których państwa wspierają badania naukowe i prace rozwojowe, za najważniejsze uznawane są dziś cele gospodarcze i społeczne. Obecny system nauki w Polsce charakteryzuje się: - dużym rozdrobnieniem (organizacyjnym i tematycznym), - podziałami sektorowymi (jednostki badawczo-rozwojowe, instytuty PAN i szkoły wyższe), - przewagą badań poznawczych nad badaniami przemysłowymi. - archaicznym modelem zarządzania środkami finansowymi (Ministerstwo jest jedną wielką agencją płatniczą). Rozdrobnienie jednostek naukowych przekłada się na mniejszą skalę ich działalności oraz utrudnia koncentrację kapitału naukowego w poszczególnych obszarach badawczych. Dzięki czytelnemu podziałowi zadań i kompetencji pomiędzy: – Ministra, – Narodowe Centrum Nauki, – Narodowe Centrum Badań i Rozwoju ustawa wprowadza przejrzysty system finansowania nauki. Finansowanie 16

56 56 Kompetencje w zakresie finansowania badań naukowych i prac rozwojowych z właściwości ministra zostały przesunięte do Narodowego Centrum Nauki i Narodowego Centrum Badań i Rozwoju. W zakresie kompetencji Ministra pozostają sprawy dotyczące: – planu finansowego dotyczącego budżetu nauki, w tym poziomu finansowania Narodowego Centrum Nauki i Narodowego Centrum Badań i Rozwoju, – finansowania działalności statutowej jednostek naukowych, – finansowania inwestycji w zakresie dużej infrastruktury badawczej, – finansowania inwestycji budowlanych, – finansowania współpracy międzynarodowej w sferze nauki, – ustanawiania i finansowania specjalnych programów i przedsięwzięć na rzecz rozwoju nauki. UZASADNIENIE c.d. Finansowanie 17

57 57 Finansowanie działalności statutowej jednostek naukowych będzie obejmować: – dotację na utrzymanie potencjału badawczego jednostki naukowej, – dotację na utrzymanie specjalnego urządzenia badawczego w jednostce naukowej lub dużej infrastruktury badawczej. Priorytetem będzie finansowanie jednostek kategorii A. Z tej grupy zostaną wskazane przez Komitet wiodące jednostki naukowe, które znacznie wyróżniają się poziomem prowadzonych badań naukowych lub prac rozwojowych wśród innych jednostek posiadających kategorię A. Takim jednostkom Minister będzie mógł przyznać zwiększone środki na finansowanie ich działalności statutowej w kolejnych latach budżetowych. Będzie to element motywujący inne jednostki kategorii A do poprawienia efektów działalności naukowej, aby móc zostać zaliczonym do takich jednostek umownie oznaczanych jako A+. UZASADNIENIE c.d. Finansowanie 18 Pytanie: czy wysokość finansowania jednostek kategorii B da im szansę na poprawę efektywności.

58 58 Konsultacje społeczne Konfederacja Pracodawców Polskich uważa, że wbrew deklaracjom, iż celem zmian jest decentralizacja, ustawa przenosi w całości ciężar zarządzania nauką na Ministra poprzez wybierany jednoosobowo Komitet Ewaluacji Jednostek Naukowych wraz z ich przewodniczącym. Zdaniem konfederacji stanowi to powrót do centralizacji. KPP uważa, że ocenę jednostek naukowych powinny przeprowadzać środowiskowe komisje akredytacyjne, które swoje opinie przekazywałyby następnie Komitetowi. Wpływ regulacji na rynek pracy Zmiany zasad finansowania jednostek naukowych wymuszą szybsze przekształcenia strukturalne najsłabszych jednostek naukowych. Finansowanie 19 Uwaga: pełna zgoda. Centralizacja jak za PRL. Pytania: Jak oceniane są przez ekspertów możliwości wchłonięcia przez gospodarkę zwalnianych pracowników naukowych? Czy przewidziane jest zatrudnianie przez administrację państwową doktorów, doktorów habilitowanych i profesorów ?

59 59 Finansowanie 20 Podsumowanie proponowanych zmian Minister opracowuje Krajowy Program Badań a Rząd go uchwala Badania strategiczne dla państwa i gospodarki są finansowane przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBiR działa od ) Badania podstawowe finansuje Narodowe Centrum Nauki (obecnie Minister) Dotacja statutowa dla jednostek naukowych tylko na utrzymanie potencjału, zakup dużego sprzętu oraz budowle Wysokość dotacji na utrzymanie potencjału zależy od kategorii jednostki Priorytetowe finansowanie jednostek kategorii A Ocena jednostek przez Komitet Ewaluacji Jednostek Naukowych powoływany przez Ministra (obecnie ocenia Minister) Parametry i kryteria ocen maja być różne dla różnych tzw. grup jednolitych, ma o nich decydować - specyfika - wielkość

60 60 Sejm dodał: Art Komitet Polityki Naukowej oraz jego członków powołuje Minister. Art. 51. Do zadań Komitetu Polityki Naukowej należy: 1) udzielanie pomocy Ministrowi przy opracowywaniu dokumentów dotyczących strategii rozwoju nauki oraz polityki naukowej i innowacyjnej; 2) udzielanie pomocy Ministrowi przy opracowywaniu projektu budżetu państwa i planu finansowego, o których mowa w art. 6 ust. 1; 3) opiniowanie planów działalności Centrum Nauki i Centrum Rozwoju; 4) merytoryczna ocena sprawozdań z działalności Centrum Nauki i Centrum Rozwoju; 5) opiniowanie projektów aktów normatywnych dotyczących rozwoju nauki i innowacyjności; 6) sporządzanie opinii i ocen w sprawach określonych przez Ministra lub z własnej inicjatywy; Pytania: Czy takie rozbudowywanie administracji jest merytorycznie uzasadnione? Ile to będzie kosztować?

61 61 PROJEKT U S T A W Y o Narodowym Centrum Nauki Rozdział 1 Przepisy ogólne Art Tworzy się Narodowe Centrum Nauki, zwane dalej Centrum. 3. Siedzibą Centrum jest miasto Kraków. Rozdział 2 Organy i organizacja Centrum Art. 3. Organami Centrum są: 1) Dyrektor Centrum, zwany dalej Dyrektorem; 2) Rada Centrum, zwana dalej Radą. NCN 1

62 62 Art Rada przeprowadza konkurs na stanowisko Dyrektora. 2. Rada ogłasza konkurs na stanowisko Dyrektora: 1) co najmniej na 6 tygodni przed upływem kadencji Dyrektora; 2) niezwłocznie – w przypadku odwołania albo śmierci Dyrektora. 3. Kandydatem na stanowisko Dyrektora może być osoba, która: 1) korzysta z pełni praw publicznych; 2) cieszy się nieposzlakowaną opinią; 3) nie była skazana prawomocnym wyrokiem za umyślnie popełnione przestępstwo lub przestępstwo skarbowe; 4) posiada co najmniej 5-letnie doświadczenie na stanowiskach kierowniczych w sektorze naukowym lub badawczo-rozwojowym; 5) posiada co najmniej stopień naukowy doktora; 6) posiada znajomość języka angielskiego w stopniu pozwalającym na swobodne porozumiewanie się. 4. Kandydat na stanowisko Dyrektora nie musi posiadać obywatelstwa polskiego. 5. W przypadku niewyłonienia kandydata na stanowisko Dyrektora Rada przeprowadza nowy konkurs. 6. Minister właściwy do spraw nauki, zwany dalej Ministrem, powołuje Dyrektora wyłonionego w drodze konkursu. NCN 2 Sejm to usunął

63 63 Art Dyrektor przeprowadza konkurs na stanowisko zastępców Dyrektora. 2. Do kandydatów na zastępcę Dyrektora stosuje się przepisy art. 4 ust. 3 pkt 1 – 4 i 6 oraz ust. 4. (ust.4. Kandydat na stanowisko Dyrektora nie musi posiadać obywatelstwa polskiego) 3. Dyrektor ogłasza konkurs na stanowisko zastępców Dyrektora: 1) co najmniej na 6 tygodni przed upływem kadencji zastępcy Dyrektora; 2) niezwłocznie – w przypadku odwołania albo śmierci zastępcy Dyrektora. 4. W przypadku niewyłonienia kandydata na stanowisko zastępcy Dyrektora Dyrektor przeprowadza nowy konkurs. 5. Dyrektor powołuje nie więcej niż 2 zastępców Dyrektora wyłonionych w drodze konkursu. Art Kadencja Dyrektora trwa 4 lata. 2. Ta sama osoba może pełnić funkcję Dyrektora nie dłużej niż przez 2 kolejne kadencje. 3. Do zastępców Dyrektora stosuje się przepisy ust. 1 i Dyrektor i jego zastępcy pełnią obowiązki do dnia powołania następców. NCN 3 Sejm to usunął

64 64 Art Dyrektor kieruje działalnością Centrum, jest odpowiedzialny za prawidłowość i sprawność realizacji zadań Centrum i reprezentuje je na zewnątrz. 2. Dyrektor jest odpowiedzialny za gospodarkę finansową Centrum oraz za zarządzanie i gospodarowanie majątkiem Centrum. 3. Dyrektor jest uprawniony do samodzielnego dokonywania czynności prawnych w imieniu Centrum. 4. Dyrektor zatwierdza przedłożone przez Koordynatora Dyscyplin listy rankingowe, o których mowa w art. 24 ust. 1 pkt 6 oraz ust. 2, i zawiera umowy o realizację i finansowanie projektów badawczych oraz umowy, o których mowa w art. 35 ust. 1. NCN 4

65 65 Art W celu wskazania kandydatów na członków Rady Centrum, Minister powołuje,na okres 4 lat, Międzynarodowy Zespół Identyfikujący Członków Rady, zwany dalej Zespołem Identyfikującym. 2. Zespół Identyfikujący składa się z przewodniczącego, którego wskazuje Minister, i 4 członków. 3. W skład Zespołu Identyfikującego mogą być powołane osoby: 1)o uznanym światowym dorobku naukowym; 2) aktywne zawodowo i prowadzące badania naukowe; 3) reprezentujące różne grupy dziedzin i różne środowiska naukowe; 4) cieszące się nieposzlakowaną opinią; 5) niepozostające w związku małżeńskim, pokrewieństwie lub powinowactwie do drugiego stopnia włącznie z członkami Rady, Zespołów Ekspertów, Dyrektorem lub Koordynatorami Dyscyplin; 6) niepozostające z członkami Rady, Zespołów Ekspertów, Dyrektorem lub Koordynatorami Dyscyplin w takim stosunku prawnym, który może mieć wpływ na ich prawa lub obowiązki. NCN 5 Pytanie: dlaczego mogą być a nie mogą być wyłącznie? W tym brzmieniu możliwe jest powołanie osób bez dorobku, nieaktywnych zawodowo, o złej opinii, będących w stosunku prawnym lub rodzinnym z członkami Rady itd. Sejm usunął Międzynarodowy

66 66 Art Przewodniczący oraz członkowie Zespołu Identyfikującego nie otrzymują wynagrodzenia za udział w jego pracach. Art Zespół Identyfikujący sporządza listę co najmniej 20 kandydatów na członków Rady Art W skład Rady wchodzi 20 członków powoływanych przez Ministra spośród kandydatów wskazanych przez Zespół Identyfikujący. 2. Kadencja członka Rady trwa 4 lata, przy czym co 2 lata następuje wymiana połowy składu Rady. 3. Ta sama osoba może pełnić funkcję członka Rady nie dłużej niż przez 2 kolejne kadencje. Art Pracami Rady Centrum kieruje Przewodniczący wybierany przez Radę spośród jej członków. NCN 6 Sejm zmienił: 24 członków

67 67 Art. 18. Do zadań Rady Centrum należy: 1) określanie maksymalnie 30 dyscyplin lub grup dyscyplin, w ramach których będą ogłaszane i przeprowadzane konkursy na realizację projektów badawczych; 2) określanie priorytetowych obszarów badań podstawowych zgodnych ze strategią rozwoju kraju; 3) ustalanie wysokości środków finansowych przeznaczonych na realizację projektów badawczych w ramach poszczególnych dyscyplin lub grup dyscyplin; 4) określanie tematyki projektów badawczych i warunków przeprowadzania konkursów na ich realizację; 5) ogłaszanie konkursów na finansowanie stypendiów doktorskich i staży po uzyskaniu stopnia naukowego doktora; 7) wybór, spośród wybitnych naukowców polskich i zagranicznych, Zespołów Ekspertów odpowiedzialnych za ocenę wniosków złożonych w konkursach; NCN 7

68 68 Rozdział 3 Zadania Centrum i tryb ich realizacji Art Do zadań Centrum należy: 1) finansowanie badań podstawowych realizowanych w formie: a) projektów badawczych c) projektów badawczych realizowanych przez osoby rozpoczynające karierę naukową, mających na celu stworzenie unikatowego warsztatu naukowego lub powołanie nowego zespołu naukowego, d) stypendiów doktorskich i staży po uzyskaniu stopnia naukowego doktora; 4. Centrum przeznacza nie mniej niż 15 % środków pozostających w jego dyspozycji na wsparcie rozwoju osób rozpoczynających karierę naukową. NCN 8 Sejm zmienił: 20%

69 69 Art Dyrektor, na wniosek Rady, powołuje Zespoły Ekspertów, o których mowa w art. 18 pkt 7, w celu dokonywania ocen wniosków złożonych w konkursach i przygotowywania na tej podstawie list rankingowych. 2. Członkowie Zespołów Ekspertów otrzymują wynagrodzenie za udział w pracach tych zespołów. Art Koordynator Dyscyplin odpowiada za organizację prac Zespołów Ekspertów i przeprowadzanie konkursów 2. Rada dokonuje wyboru Koordynatorów Dyscyplin w drodze konkursu. 4. Koordynatorzy Dyscyplin są zatrudniani przez Dyrektora na podstawie umowy o pracę na czas określony, nie dłuższy niż 4 lata. 5. Zatrudnienia na stanowisku Koordynatora Dyscyplin nie można łączyć z zatrudnieniem w jednostce naukowej. NCN 9

70 70 Art Do zadań Koordynatorów Dyscyplin należy: 1) organizowanie i przeprowadzanie konkursów 2) organizowanie prac Zespołów Ekspertów powołanych do oceny wniosków złożonych w konkursach; 6) przedkładanie Dyrektorowi do zatwierdzenia list rankingowych przygotowanych przez Zespoły Ekspertów; 2. W szczególnych przypadkach Koordynator Dyscyplin może dokonać zmian w zaproponowanej przez Zespół Ekspertów kolejności projektów badawczych na liście rankingowej Uwaga: zmieniając kolejność na liście rankingowej można wpływać nie tylko na los poszczególnych osób ale i na los jednostek badawczych (finansowanie badań tylko poprzez granty!) Art Koordynatorzy Dyscyplin ogłaszają konkursy na realizację projektów badawczych, zgodnie z tematyką projektów i warunkami przeprowadzania tych konkursów określonymi przez Radę. NCN 9 Sejm dodał: po zasięgnięciu opinii Zespołu Ekspertów

71 71 Art. 26. Rada ogłasza konkursy na finansowanie stypendiów doktorskich i staży po uzyskaniu stopnia naukowego doktora, Art W konkursie na realizację projektu badawczego mogą brać udział jednostki naukowe oraz osoby fizyczne. 3. W przypadku skierowania do finansowania projektu badawczego zgłoszonego przez osobę fizyczną, Dyrektor wydaje promesę finansowania. Warunkiem zawarcia umowy o realizację i finansowanie projektu badawczego jest zatrudnienie tej osoby w jednostce naukowej. Środki finansowe są przyznawane jednostce naukowej zatrudniającej tę osobę. Art W konkursach na finansowanie stypendiów doktorskich i staży po uzyskaniu stopnia naukowego doktora mogą brać udział osoby rozpoczynające karierę naukową. Art. 29. Wnioski o finansowanie projektów badawczych składa się w języku polskim i w języku angielskim. NCN 10

72 72 Art Przy ocenie wniosków składanych w konkursach na realizację projektów badawczych uwzględnia się: 1) poziom naukowy badań 2) nowatorski charakter problemu naukowego 3) osiągnięcia naukowe zespołu wykonawców 4) zasadność planowanych kosztów 5) wpływ realizacji projektu badawczego na rozwój dyscypliny naukowej; 6) ocenę wykonania przez wnioskodawcę projektów badawczych uprzednio finansowanych ze środków finansowych na naukę. 2. Rada może dla danego konkursu określić dodatkowe kryteria. Art Koordynator Dyscyplin wyłącza eksperta z postępowania w sprawie oceny wniosków w sytuacji uzasadnionego podejrzenia stronniczego działania. Rozdział 5 Nadzór nad działalnością Centrum Art Minister sprawuje nadzór nad działalnością Centrum pod względem legalności, gospodarności, rzetelności i celowości. NCN 11

73 73 UZASADNIENIE MNiSW Celem utworzenia Narodowego Centrum Nauki (NCN) jest dalsza decentralizacja systemu finansowania nauki oraz przekazanie środowisku naukowców kompetencji w zakresie definiowania kierunków rozwoju badań podstawowych, określania priorytetowych dyscyplin naukowych, ogłaszania i organizacji konkursów oraz podejmowania decyzji w sprawie finansowania określonych zadań. Przez stworzenie Narodowego Centrum Nauki zostanie zlikwidowany czynny udział Ministra w procedurze przyznawania środków na projekty badawcze w obszarze badań podstawowych i przekazanie tych kompetencji Radzie Centrum. Rolą Ministra będzie powołanie organów Centrum oraz sprawowanie funkcji kontrolnych wobec Centrum. NCN będzie posiadać znaczną autonomię. Środowisko naukowe będzie miało znaczny wpływ na sposób wyboru kluczowego organu, jakim jest Rada Centrum, a przez to na kierunki rozwoju poszczególnych dziedzin nauki. NCN 12

74 74 Wniosek: w rzeczywistości o wszystkim decyduje bardzo wąskie grono powołane przez ministra. Nie ma tu miejsca na jakiekolwiek demokratyczne wyłanianie władz przez środowisko naukowe NCN 13

75 75 Uwagi Prezesa Polskiej Akademii Nauk dotyczyły: - ograniczenia wpływu środowisk naukowych na wybór członków Rady NCN na rzecz ministra właściwego do spraw nauki, - kwestii uprawnienia Koordynatora Dyscyplin do zmian na liście rankingowej. Uwagi te nie zostały uwzględnione. Uwaga Ogólnopolskiego Porozumienia Związków Zawodowych dotyczyła braku akceptacji dla dopuszczenia do kandydowania na Dyrektora osób nieposiadających obywatelstwa polskiego. Uwaga ta nie została uwzględniona. Nadesłane przez Komitet Polityki Naukowej i Naukowo-Technicznej Rady Nauki uwagi zostały częściowo uwzględnione. Uwaga odnosząca się do zlekceważenia roli autora w przepisach dotyczących praw autorskich oraz przenoszenia realizacji projektu w inne miejsce realizacji została uwzględniona. Konsultacje społeczne NCN 14

76 76 Wpływ na budżet państwa Koszty powstania i działalności Centrum zostaną sfinansowane ze środków budżetu państwa część 28 – Nauka. Powstanie i organizacja jednostki – zł (wynagrodzenia, wynajem lokalu, zakup wyposażenia, obsługa informatyczna) W celu zorganizowania pracy Centrum, zatrudnionych będzie początkowo około 20 pracowników, docelowo ok. 40 pracowników. Zatrudnionych zostanie także ok. 35 Koordynatorów Dyscyplin na okres 4 lat. Poziom wynagrodzeń: ok zł dla Pełnomocnika do spraw Utworzenia Centrum i Dyrektora Centrum ok zł dla zastępcy Dyrektora (ma być 2 zastępców) – zł dla głównego księgowego, radcy prawnego oraz głównego informatyka – zł dla Koordynatora Dyscyplin – dla głównych specjalistów – zł dla starszych specjalistów – zł dla informatyka i księgowego – zł dla specjalisty – dla pracowników obsługi biurowej – zł dla recepcjonisty i kierowcy NCN 15

77 77 Koszty ewaluacji wniosków, recenzji, posiedzeń zespołów – zł Koszty ewaluacji wyników badań naukowych realizowanych w ramach projektów badawczych zł. RAZEM : zł Z budżetu państwa część 28 – Nauka w 2009 r. zostaną przeniesione także koszty w wysokości ok. 460 mln zł na realizację projektów badawczych. NCN 16

78 78 NCN 17 Podsumowanie proponowanych zmian Utworzenie Narodowego centrum Nauki Siedziba NCN – Kraków Minister jednoosobowo powołuje: - Miedzynarodowy Zespół Identyfikujacy Członków Rady - Członków Rady - Dyrektora Dyrektor powołuje: - 2 zastępców - Zespoły Ekspertów (do ocenia zgłoszonych projektów badawczych) - Koordynatorów Dyscyplin Członkowie Rady: - określają dyscypliny naukowe i priorytety badawcze - proponują kandydatów na: Dyrektora, ekspertów, koordynatorów dyscyplin Kandydaci na Dyrektora i zastępców nie musza mieć obywatelstwa polskiego Dyrektor zarządza majątkiem NCN i ma prawo do samodzielnego podejmowania czynności prawnych Koordynator Dyscyplin ma prawo do zmian list rankingowych projektów badawczych ustalonych przez ekspertów Wnioski o granty mogą składać osoby fizyczne

79 79 Projekt U S T A W Y o Polskiej Akademii Nauk Rozdział 1 Przepisy ogólne Art Prezes Rady Ministrów sprawuje nadzór nad Akademią w zakresie zgodności działania jej organów z przepisami ustawy i statutem Akademii, z wyłączeniem gospodarki finansowej. Art Mienie Akademii obejmuje prawa majątkowe, w szczególności prawo własności, prawo użytkowania wieczystego gruntów oraz własność budynków i urządzeń trwale związanych z tymi gruntami. Mienie Akademii jest przeznaczone do realizacji zadań określonych w art. 2 oraz na wyposażenie instytutów naukowych, pomocniczych jednostek naukowych oraz innych jednostek organizacyjnych Akademii. PAN 1

80 80 Rozdział 2 Członkowie Akademii Art W skład Akademii wchodzą członkowie krajowi: rzeczywiści i korespondenci oraz członkowie zagraniczni. 4. Członkowie zagraniczni nie mogą pełnić w Akademii funkcji z wyboru. Art Członek Akademii, który ukończył 70. rok życia, otrzymuje status członka-seniora. Członek Akademii posiadający status członka-seniora może brać udział w pracach Akademii bez biernego prawa wyborczego oraz z wyłączeniem pracy w radzie kuratorów. Art Prezes Akademii kieruje bieżącą działalnością Akademii, składa w jej imieniu oświadczenia woli oraz odpowiada za gospodarowanie mieniem i wynik finansowy działalności Akademii. Prezes Akademii w szczególności odpowiada za gospodarowanie mieniem Akademii. 3. Prezes Akademii rozporządza składnikami aktywów trwałych Akademii Rozdział 3 Organy Akademii PAN 2

81 81 4. Akademia sprzedaje lub odpłatnie oddaje do używania innym podmiotom, na podstawie umów prawa cywilnego, składniki aktywów trwałych w drodze publicznego przetargu. 5. Zgody Prezesa Akademii wymaga czynność prawna, mająca za przedmiot mienie zaliczone zgodnie z przepisami o rachunkowości do aktywów trwałych o wartości rynkowej wyższej niż równowartość euro, lecz niższej niż określona w ust. 1, polegającej na: 1) wniesieniu tego mienia do spółki lub fundacji; 2) dokonaniu darowizny; 3) nieodpłatnym oddaniu do używania innym podmiotom w drodze umów prawa cywilnego. PAN 3 Art Obsługę administracyjną Akademii sprawuje Kancelaria Akademii podlegająca Prezesowi Akademii. 2. Bieżącą działalnością Kancelarii Akademii kieruje Kanclerz Akademii. 3. Sposób wyboru Kanclerza Akademii, którego powołuje Prezes Akademii, określa statut Akademii. 4. Szczegółowe zadania Kanclerza Akademii i Kancelarii Akademii określa regulamin uchwalony przez Prezydium Akademii na wniosek Prezesa Akademii.

82 82 Rozdział 5 Instytuty naukowe Art Instytut posiada osobowość prawną. 6. Instytut raz na 4 lata podlega audytowi, który przeprowadza Komitet Ewaluacji Jednostek Naukowych. Art. 42. Prezydium Akademii, na wniosek Prezesa Akademii lub dyrektora instytutu, złożony po zasięgnięciu opinii wydziału właściwego ze względu na specjalność Naukową instytutu, uzgodniony z ministrem właściwym do spraw nauki, podejmuje uchwałę o połączeniu, podziale, reorganizacji lub likwidacji instytutu. Art Podział instytutu może polegać na: 2) wydzieleniu z instytutu określonych komórek organizacyjnych w celu włączenia ich do innego instytutu. Art. 45. Reorganizacja instytutu może polegać na: 1) zmianie przedmiotu lub zakresu działania instytutu; 2) zmianie dotychczasowej nazwy instytutu; 3) dokonaniu zmian w strukturze organizacyjnej instytutu: a) likwidacji wyodrębnionej organizacyjnie części instytutu, b) przekazaniu Akademii lub sprzedaży wyodrębnionych organizacyjnie i gospodarczo części instytutu; PAN 4

83 83 Art Likwidacja instytutu może polegać na: 1) przejęciu przez inny instytut lub instytuty, za zgodą dyrektora instytutu przejmującego; 2) całkowitym zakończeniu działalności instytutu. PAN 5 Art Instytut, na wniosek Prezesa Akademii lub dyrektora instytutu i rady naukowej instytutu, zaopiniowany przez Prezesa Akademii, może być, po zasięgnięciu opinii właściwego wydziału: 1) włączony do uczelni publicznej, 2) włączony do instytutu badawczego, 3) przekształcony w instytut badawczy. Art Instytut może być postawiony w stan upadłości, na wniosek Prezesa Akademii, jeżeli zaprzestał spłaty zadłużenia i wartość jego aktywów nie wystarcza na zaspokojenie wszystkich zobowiązań, a jego likwidacja w sposób określony w art. 46 jest nieuzasadniona ze względów naukowych lub ekonomicznych. 2. Do postępowania, o którym mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy prawa upadłościowego

84 84 Art Instytuty współpracują w ramach centrów Akademii, zwanych dalej centrami. 2. W skład centrów wchodzą instytuty Akademii. W skład centrów mogą także wchodzić uczelnie, instytuty badawcze, przedsiębiorcy prowadzący badania naukowe i prace rozwojowe oraz zagraniczne instytucje naukowe. 4. Centra działają na podstawie umów zawartych pomiędzy podmiotami wchodzącymi w skład centrów. 5. Umowa o utworzeniu centrum zawiera w szczególności postanowienia dotyczące: 1) szczegółowych zadań centrum; 2) struktury organizacyjnej centrum; 3) sposobu reprezentacji centrum; 4) sposobu finansowania zadań centrum; 5) sposobu podejmowania decyzji przez organy centrum; 6) odpowiedzialności podmiotów wchodzących w skład centrum za zobowiązania majątkowe centrum. PAN 6 Pytania: W jaki sposób sprawdzane będzie czy badania deklarowane przez przedsiębiorców chcących wejść do centrum są w rzeczywistości badaniami naukowymi? Czy pomyślano o zabezpieczeniach przed przedsiębiorcami zainteresowanymi wyłącznie majątkiem Instytutów i pozorującymi w tym celu badania naukowe i/lub prace rozwojowe?

85 85 Art Instytut dysponuje własnym mieniem i nie odpowiada za zobowiązania Akademii, a Akademia nie odpowiada za zobowiązania instytutu. Za wykorzystanie mienia instytutu na realizację jego zadań statutowych odpowiada dyrektor instytutu. 3. Składnikami aktywów trwałych instytutu rozporządza dyrektor. Art Instytut występuje w stosunkach prawnych we własnym imieniu i działa na własny rachunek. Pytanie: jak się to ma do art. 22 pkt. 5 (wymóg zgody Prezesa Akademii na czynności prawne dotyczące mienia trwałego o wartości> EUR) Art Akademia tworzy: 1) fundusz statutowy; 2) fundusze określone w odrębnych ustawach. 3. Fundusz statutowy ulega zwiększeniu o wartość zysku netto Akademii. 4. Fundusz statutowy ulega zmniejszeniu o wartość pokrycia straty netto Akademii. PAN 7

86 86 Art Akademia i jej instytuty mogą, w celu komercjalizacji wyników badań naukowych i prac rozwojowych oraz prowadzenia działań z zakresu transferu technologii i promocji nauki, za zgodą ministra właściwego do spraw nauki, tworzyć spółki, obejmować lub nabywać i posiadać udziały oraz akcje spółek handlowych. 2. Wpływy z tytułu dywidend oraz ze zbycia udziałów lub akcji spółek handlowych stanowią przychody Akademii lub jej instytutów Pytanie: Czy pomyślano o zabezpieczeniu przed zakupem akcji podmiotu i/lub wejściem w spółkę z podmiotem będącym w złej kondycji finansowej? PAN 8

87 87 Art Akademia prowadzi samodzielną gospodarkę finansową. 2. Roczny plan obejmuje: 1) przychody własne; 2) dotacje z budżetu państwa; 3) koszty, w tym: a) wynagrodzenia i składki od nich naliczane, b) płatności odsetkowe wynikające z zaciągniętych zobowiązań, c) koszty majątkowe. Pytanie: Czy przewidziano jakieś regulacje ograniczające wysokość zaciąganych przez Akademię kredytów i innych zobowiązań majątkowych? PAN 9

88 88 Rozdział 7 Pracownicy instytutów Art Pracownicy naukowi mogą być zatrudniani na stanowiskach: 1) profesora zwyczajnego; 2) profesora nadzwyczajnego; 3) profesora wizytującego; 4) adiunkta; 5) asystenta. 5. Zatrudnienie pracownika naukowego jest poprzedzone konkursem Art Okres zatrudnienia na stanowisku adiunkta niemającego stopnia naukowego doktora habilitowanego nie może przekroczyć 8 lat, a asystenta niemającego stopnia naukowego doktora – 6 lat. Art. 80. W instytutach lub pomocniczych jednostkach naukowych na stanowiskach, o których mowa w art. 74, może być zatrudniona osoba nieposiadająca obywatelstwa polskiego bez konieczności uzyskania zezwolenia wojewody. PAN 10 Uwaga: oznacza to zlikwidowanie w PAN stanowiska docenta

89 89 Art Wykonywanie przez pracownika naukowego dodatkowego zatrudnienia w ramach stosunku pracy lub prowadzenie działalności gospodarczej, bez uzyskania wcześniejszej zgody dyrektora instytutu lub pomocniczej jednostki naukowej, stanowi podstawę rozwiązania stosunku pracy za wypowiedzeniem w instytucie. Pytanie: Czy ten zapis nie narusza prawa do swobody gospodarczej? 6. Przepisów ust. 3 i 4 nie stosuje się do pracowników naukowych podejmujących zatrudnienie w ramach stosunku pracy: 1) w urzędach państwowych 2) w organach towarzystw naukowych i zawodowych; 3) w organach wymiaru sprawiedliwości; 4) w instytucjach kultury. Pytanie: Czy ta nierówność wobec prawa jest konstytucyjna? 7. Dyrektor instytutu przedstawia do wiadomości odpowiedniej rady kuratorów wydziału właściwego ze względu na specjalność naukową instytutu, informację o pracownikach, o których mowa w ust. 3 – 6. Informacja ta jest uwzględniana przy ocenie instytutu. PAN 11

90 90 PAN 12 Art. 83. Pracownicy naukowi podlegają ocenom okresowym obejmującym wyniki ich pracy, przy czym asystenci i adiunkci nie rzadziej niż raz na dwa lata, a profesorowie nie rzadziej niż raz na cztery lata. Szczegółowy tryb i częstotliwość dokonywania ocen określa rada naukowa instytutu w regulaminie zatwierdzonym przez wiceprezesa Akademii kierującego pracami wydziału. Art Rozwiązanie stosunku pracy z mianowanym pracownikiem naukowym, z zachowaniem trzymiesięcznego okresu wypowiedzenia, może nastąpić w przypadku: 2) wszczęcia postępowania w sprawie likwidacji instytutu; 3) otrzymania przez mianowanego pracownika naukowego, w okresie nie krótszym niż rok, dwóch kolejnych ocen negatywnych, o których mowa w art. 83; 4) podjęcia dodatkowego zatrudnienia lub prowadzenia działalności gospodarczej, bez uzyskania zgody dyrektora, o której mowa w art. 81 ust. 3; 4. Stosunek pracy z mianowanym pracownikiem naukowym może być rozwiązany również z innych ważnych przyczyn, po uzyskaniu zgody rady naukowej instytutu Pytanie: ciekawe jakie mogą być te inne ważne przyczyny?

91 91 Art Minister właściwy do spraw nauki w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw pracy określi, w drodze rozporządzenia, warunki wynagradzania pracowników pomocniczych jednostek naukowych i innych jednostek organizacyjnych Akademii oraz tryb przyznawania innych świadczeń związanych z wykonywaną pracą, uwzględniając kwalifikacje poszczególnych osób, pełnione funkcje oraz zakres realizowanych obowiązków. PAN 13 Uwaga: patrząc na tabele miesięcznych stawek wynagrodzenia (zwłaszcza dotyczących pracowników pomocniczych) zawartych w załącznikach do ustawy trudno uwierzyć w konsultacje z ministrem ds. pracy.

92 92 ZAŁĄCZNIK nr 1 TABELA MIESIĘCZNYCH STAWEK WYNAGRODZENIA ZASADNICZEGO PRACOWNIKÓW NAUKOWYCH StanowiskoKwota w złotych Profesor Adiunkt Asystent ZAŁĄCZNIK nr 2 TABELA MIESIĘCZNYCH STAWEK WYNAGRODZENIA ZASADNICZEGO BIBLIOTEKARZY DYPLOMOWANYCH I DYPLOMOWANYCH PRACOWNIKÓW DOKUMENTACJI I INFORMACJI NAUKOWEJ StanowiskoKwota w złotych Starszy kustosz dyplomowany, starszy dokumentalista dyplomowany Kustosz dyplomowany, dokumentalista dyplomowany Adiunkt biblioteczny, adiunkt dokumentacji i informacji naukowej Asystent biblioteczny, asystent dokumentacji i informacji naukowej PAN 14 Uwaga: oznacza to obniżenie minimalnych wynagrodzeń w stosunku do obowiązujących obecnie stawek! Obecnie: 2770 – – Obecnie: 2080 – – –

93 93 ZAŁĄCZNIK nr 3 TABELA MIESIĘCZNYCH STAWEK WYNAGRODZENIA ZASADNICZEGO PRACOWNIKÓW, O KTÓRYCH MOWA W § 2 PKT 3 ROZPORZĄDZENIA Kategoria zaszeregowania Kwota w złotych I II III IV V VI VII VIII IX X XI XII XIII XIV XV XVI XVII XVIII XIX XX PAN 15 Płaca minimalna zł

94 94 ZAŁĄCZNIK nr 5 TABELA GODZINOWYCH STAWEK WYNAGRODZENIA ZASADNICZEGO PRACOWNIKÓW ZATRUDNIONYCH NA STANOWISKACH ROBOTNICZYCH I PRACOWNIKÓW ZATRUDNIONYCH PRZY PILNOWANIU Kategoria zaszeregowania Kwota w złotych I4,10 - 8,10 II4,20 - 8,40 III4,30 - 8,70 IV4,40 - 9,10 V4,50 - 9,60 VI4,60 -10,30 VII4,70 -11,10 VIII4,90 -11,90 IX5,20 -12,70 X5,60 -13,50 XI6,20 -14,60 Kat. I - Przy 160 godz. w miesiącu daje to zł brutto Kat XI - Przy 160 godz. w miesiącu daje to zl brutto Płaca minimalna zł brutto PAN 16

95 95 UZASADNIENIE MNiSW Celem reformy PAN jest: - pełniejsze wykorzystanie potencjału Akademii, - podwyższenie jakości prowadzonych w instytutach PAN badań naukowych, - poprawa efektywności zarządzania PAN, - wprowadzenie zasad obowiązujących w Europejskiej Przestrzeni Badawczej - zwiększenie mobilności kadry naukowej. - doprowadzenie do odmłodzenia korporacji PAN. Zaproponowane w projekcie ustawy rozwiązania zakładają: 1)zmianę struktury wiekowej członków Akademii 4) wprowadzenie wyraźnego rozdziału odpowiedzialności Prezesa Akademii za gospodarowanie majątkiem Akademii – jako korporacji oraz odpowiedzialności dyrektorów instytutów za gospodarowanie majątkiem instytutów, 6) dokonywanie systemowej oceny pracy naukowej w instytutach, przeprowadzanej zarówno wewnątrz Akademii (przez rady kuratorów), jak też realizowanej przez organ zewnętrzny (Komitet Ewaluacji Jednostek Naukowych 7) stworzenie ram prawnych do przekształcania instytutów, w tym łączenia ich z uczelniami wyższymi i instytutami badawczymi, Pytanie: Czemu ma służyć podwójna ocena pracowników PAN? Czy kuratorzy będą stosowali takie same kryteria oceniania co KEJN? PAN 17

96 96 Struktura wieku profesorów Na 190 członków rzeczywistych zaledwie 6 (3,15%) jest w wieku poniżej 65. roku życia, a aż 146 (70%) – powyżej 75. roku. Lepiej kształtują się proporcje wiekowe wśród członków korespondentów (75 osób poniżej 65 lat i 26 osób powyżej 75 lat). Struktura wieku profesorów zatrudnionych w PAN wygląda następująco: na 950 profesorów, 174 jest w wieku 66 – 70 lat, a 206 – w wieku powyżej 70 lat (razem 40%). UWAGA: Ale 570 (60%) jest w wieku < 66 lat. Nowe rozwiązania: tworzenie – w ramach każdego wydziału – rady kuratorów dla odpowiednich instytutów lub centrów, w ramach których współpracują instytuty do zadań rad kuratorów będzie należało: – przeprowadzanie okresowej oceny instytutów naukowych na potrzeby Akademii i jej organów, w tym wyznaczanie krajowych i międzynarodowych audytorów i rozpatrywanie ich raportów, – występowanie do Prezesa Akademii z wnioskami o utworzenie, połączenie, podział, reorganizację albo likwidację instytutu naukowego, – przeprowadzanie konkursów na dyrektora instytutu naukowego, w tym powoływanie komisji konkursowej, – dokonywanie oceny komitetów naukowych. UWAGA: kompetencje rad kuratorów pokrywają się z kompetencjami wydziałów. Będzie dochodziło do sporów kompetencyjnych. UZASADNIENIE c.d. PAN 18

97 97 Polska Akademia Nauk gospodaruje znaczącym majątkiem Skarbu Państwa, wprowadzono zatem przepis o odpowiedzialności Prezesa Akademii za gospodarowanie mieniem oraz za wynik finansowy Akademii. Kancelaria będzie kierowana przez Kanclerza Kancelarii (obecnie przez Prezesa Akademii). W skład centrów – poza instytutami naukowymi PAN – mogą wchodzić instytuty badawcze, uczelnie wyższe, jak również jednostki sektora gospodarczego prowadzące badania naukowe i prace rozwojowe i zagraniczne instytucje naukowe. Sposób i warunki działania takich centrów będą regulowane w drodze umowy, zawartej pomiędzy podmiotami wchodzącymi w ich skład na podstawie Kodeksu cywilnego. Szczególny nacisk położono na możliwość przekształceń instytutów. Obowiązująca ustawa przewiduje tylko tworzenie i likwidację instytutu naukowego. Projektowana ustawa umożliwia również łączenie, podział lub reorganizację instytutów, w tym łączenie instytutów z uczelniami państwowymi oraz instytutami badawczymi. Umożliwiono również tworzenie przez Akademię i jej instytuty, spółek oraz obejmowania lub nabywania i posiadania udziałów oraz akcji spółek prawa handlowego. Ograniczenie wieloetatowości pracowników naukowych i naukowo-dydaktycznych, poprzez wymóg uzyskania zgody dyrektora instytutu na dodatkowe zatrudnienie lub na prowadzenie działalności gospodarczej, pod sankcją rozwiązania stosunku pracy za wypowiedzeniem. PAN 19 UZASADNIENIE c.d.

98 98 Wpływ projektowanej regulacji na sektor finansów publicznych Projektowana ustawa jest instrumentem do zmian w organizacji i funkcjonowaniu Polskiej Akademii Nauk, m.in. przez konsolidację i reorganizację istniejącego majątku Akademii. Wejście w życie projektowanej ustawy spowoduje konieczność wyceny majątku, uregulowanie spraw majątkowych, przeprowadzenie audytu, itp. działania. Przewiduje się zwiększenie wydatków budżetowych w wysokości zł, zgodnie z poniżej przedstawioną kalkulacją: – przeprowadzenie audytu zewnętrznego placówek PAN zł, – audyt zewnętrzny centrali PAN i jej oddziałów zł, – zbudowanie zintegrowanej platformy informatycznej dla prezentacji wyników badań naukowych zł, – utworzenie centrów instytutów PAN zł. PAN 20

99 99 PAN 21 Podsumowanie proponowanych zmian Członek Akademii powyżej 70 lat traci bierne prawo wyborcze Instytut PAN może być włączony do uczelni publicznej, instytutu badawczego lub przekształcony w instytut Badawczy Instytut PAN może być postawiony w stan upadłości Instytuty PAN współpracują w ramach Centrów Akademii W skład Centrów mogą wchodzić: uczelnie, instytuty badawcze, przedsiębiorcy, zagraniczne instytucje nauk. Akademia nie odpowiada za zobowiązania Instytutu Instytut PAN w stosunkach prawnych działa na własny rachunek Akademia i jej instytuty mogą tworzyć spółki i nabywać udziały oraz akcje Pracownicy naukowi zatrudniani na zasadach konkursowych Dodatkowe zatrudnienie i działalność gospodarcza pracownika tylko za zgodą Dyrektora Instytutu Wszyscy pracownicy naukowi podlegają ocenie okresowej Mianowanego pracownika naukowego (profesora) można zwolnić w przypadku: - likwidacji Instytutu - otrzymania 2 negatywnych ocen - podjęcia dodatkowego zatrudnienia lub podjęcia działalności gospodarczej bez zgody Dyrektora - innych ważnych przyczyn

100 100 Sejm dodał: Art W celu promowania badań naukowych i prac rozwojowych prowadzonych przez wybitnych młodych przedstawicieli nauki polskiej tworzy się akademię młodych uczonych. Art Akademia wyposaża tworzony instytut ze swojego mienia w środki niezbędne doprowadzenia działalności określonej w statucie instytutu. Czynność ta nie wymaga zgody ministra właściwego do spraw Skarbu Państwa, o której mowa w art. 5a-5c ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o zasadach wykonywania uprawnień przysługujących Skarbowi Państwa. 2. Wyposażenie, o którym mowa w ust. 1, polegające na przeniesieniu prawa własności nieruchomości lub prawa użytkowania wieczystego gruntu, następuje w drodze decyzji administracyjnej Prezesa Akademii. Decyzja Prezesa Akademii stanowi podstawę do dokonania odpowiednich wpisów w księdze wieczystej. 3. Prezes Akademii informuje ministra właściwego do spraw Skarbu Państwa o przeniesieniu prawa własności lub prawa użytkowania wieczystego nieruchomości, o których mowa w ust. 2, w terminie miesiąca od dnia, w którym decyzja Prezesa Akademii stała się ostateczna. Pytania: Czy art. 45. dotyczy wyłącznie tworzonych nowych instytutów? Czy istniejące już instytuty PAN otrzymają prawo własności użytkowanych nieruchomości? Jeśli przeniesienie prawa własności będzie dotyczyło wszystkich istniejących instytutów, czy oszacowano koszty opłat notarialnych i wpisów do ksiąg wieczystych. PAN 22

101 101 Sejm dodał: Art Zasady wynagradzania pracowników instytutów określa się w zakładowych układach zbiorowych pracy albo w zakładowych regulaminach wynagradzania. Komentarze: Oznacza to, że przestaną obowiązywać dotychczasowe regulacje minimalnych stawek wynagrodzeń na wszystkich stanowiskach. Pozostanie jedynie ograniczenie w postaci płacy minimalnej (obecnie 1317 zł brutto) Niska płaca oraz zakaz dodatkowego zarobkowania mają w zamyśle ustawodawcy doprowadzić do większej wydajności naukowej !!! PAN 23

102 102 PROJEKT U S T A W Y o instytutach badawczych Art Instytut może podlegać komercjalizacji i prywatyzacji. 2. Do komercjalizacji i prywatyzacji instytutu stosuje się przepisy o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych. Art W stosunku do instytutów, z wyłączeniem instytutów uczestniczących w systemie ochrony zdrowia, może być ogłoszona upadłość. IB 1

103 103 Art Prawo do patentu na wynalazek, prawa ochronnego na wzór użytkowy, prawa z rejestracji wzoru przemysłowego, którego właścicielem jest instytut podlegający likwidacji lub instytut, w stosunku do którego może być ogłoszona upadłość, jest wyłączone z postępowania likwidacyjnego lub upadłościowego oraz podlega przekazaniu innemu instytutowi w trybie i na warunkach określonych w decyzji ministra nadzorującego. Decyzja określa sposób i warunki rozporządzania prawem oraz jego wykorzystania do celów komercyjnych. Pytanie: W jaki sposób mają być zabezpieczone prawa twórców patentu (częstym rozwiązaniem jest, że do Instytutu należy 50% a pozostałe 50% należy do osób fizycznych - twórców patentu)? IB 2

104 104 Art W przypadku likwidacji instytutu, o której mowa w art. 7 ust. 1, jego majątek, po zaspokojeniu wierzytelności, staje się własnością Skarbu Państwa. O przeznaczeniu majątku decyduje minister nadzorujący w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw nauki oraz ministrem właściwym do spraw Skarbu Państwa, z zastrzeżeniem art. 1 Pytanie: A czemu nie przeznaczyć tego majątku na dokapitalizowanie innych placówek naukowych i finansowanie badań naukowych i rozwojowych w ramach konkursów NCN i NCBR ? IB 3

105 105 Art Instytut zatrudnia pracowników: 1) naukowych; 2) badawczo-technicznych; 3) inżynieryjno-technicznych; 4) administracyjno-ekonomicznych; 5) bibliotecznych i pracowników dokumentacji naukowej; 6) na stanowiskach robotniczych; 7) obsługi i innych. 4. Żołnierze zawodowi oraz funkcjonariusze służb podlegających ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych mogą zostać oddelegowani do pełnienia służby w instytucie badawczym. Komentarz: To jest niepokojące zwłaszcza, że brak określenia iż dotyczy to tylko sytuacji związanych obronnością kraju itp. W praktyce umożliwia to oddelegowanie funkcjonariuszy służb do każdego instytutu. IB 4

106 106

107 107

108 108 Zadłużenie zagraniczne Polski (dane NBP) : milionów zł

109 109 Co może czekać pracowników naukowych IP PAN Ocena według proponowanych kryteriów – nikłe szanse na kategorię A Kategoria niższa niż A to obniżone finansowanie i restrukturyzacja Instytutu Restrukturyzacja to zwolnienia Dla tych co utrzymają pracę nastanie wyniszczający wyścig szczurów o granty Kłopoty finansowe państwa to mniej pieniędzy na granty Gdzie tu jest miejsce na prawdziwe, innowacyjne badania naukowe?

110 110 In 2008, Dr. Bishop seemed to be riding high. She and her husband had developed an automated cell incubator that was supposed to keep finicky cells, like nerve cells, alive longer and make experiments easier. The university, which would share in any proceeds, was trying to market the device, and the university president, David B. Williams, predicted that it would change the way biological and medical research is conducted, according to The Huntsville Times. In the winter of 2009, a smiling Dr. Bishop was shown on the cover of The Huntsville R & D Report.cover of The Huntsville R & D Report Prodigy Biosystems, where Mr. Anderson now works, ultimately raised $1.25 million to develop the product. In March 2009, however, Dr. Bishop received word that her bid for tenure had been denied because her research and publication record were not strong, colleagues said. Such denials are rare, faculty members said, because the university reviews tenure-track professors annually, alerting them to areas that need improvement. Even though faculty members, including her department chairman, counseled her to look for another job, Dr. Bishop appealed the decision. For Professor, Fury Just Beneath the Surface By SHAILA DEWAN, STEPHANIE SAUL and KATIE ZEZIMA Published: February 20, 2010 Komentarz: wyścig szczurów może mieć zabójcze konsekwencje

111 111 Nagroda Nobla w 1962 r. Ich praca opublikowana w Nature nie opierała się na żadnym doświadczeniu, była czystą spekulacją znając rady redakcyjne międzynarodowych czasopism, taka praca w obecnym czasie nigdy nie ukazałaby się ani w Nature ani w Science. (Żylicz M. Sukces i niepowodzenie w biologii. NAUKA 4/ ) Czy podążamy we właściwym kierunku? James Watson Francis Crick

112 112 Nagroda Nobla w 1973 r. Konrad Lorenz Brakujące ogniwo między zwierzęciem a człowiekiem to właśnie my Czy podążamy we właściwym kierunku? Szczęśliwa taka nauka, której zasadnicza część badań polega na tym, że nagi i podobny do dzikusów włóczysz się po naddunajskich łąkach i pływasz w towarzystwie stada dzikich gęsi. Jestem bardzo leniwym człowiekiem, tak leniwym, że o wiele lepszy ze mnie obserwator niż eksperymentator. W rzeczywistości pracuję tylko pod przymusem najsurowszych Kantowskich imperatywów moralnych, całkowicie wbrew moim naturalnym skłonnościom. (Lorenz K. …Rozmawiał z bydlętami, ptakami, rybami… WWL Muza SA 1997)

113 113 Czy podążamy we właściwym kierunku? Nagroda Nobla w 1983 r. Barbara McClintock Barbara McClintock ( ) miała opinię szalonej staruchy. Głosiła, że określone geny mogą się przemieszczać w obszarze genomu, a nawet między chromosomami. Twierdzenie to zostało wyśmiane. McClintock wycofała się w 1951 r. w zacisze laboratorium i zrezygnowała z publikowania swych prac w profesjonalnych czasopismach naukowych. Wyniki publikowała w wewnętrznym biuletynie uczelni. W 1983 r. otrzymała nagrodę Nobla. Ale - jak wyznała - zbyt wiele przeszła, by się nią naprawdę cieszyć.

114 114 Skuteczna interwencja NSZZ Solidarność w 2006 podjęta w obronie IP PAN przed konsekwencjami nierzetelnie przeprowadzonej oceny i kategoryzacji

115 115 Stacje badawcze IP PAN: Na terenie 34 hektarów Instytut ma 7 budynków wolnych (około 1700 m2), pomieszczenia dla dużych zwierząt doświadczalnych oraz zaplecze badawcze i gospodarczo-warsztatowe. Stacja ta jest bardzo ładnie położona na skraju Kampinoskiego Parku Narodowego. Kosewo Górne Łomna Las Stacja jest pięknie położona nad jeziorem Kuc, na Mazurach. Na terenie 330 ha Instytut ma fermę około 200 jeleni i około 200 danieli, budynek muzealny poroża oraz budynek laboratoryjny. Ferma ma odłownie i warunki do przeprowadzania badań doświadczalnych.


Pobierz ppt "Reforma nauki Parlament RP w dniu 30.04.2010 zakończył prace nad pakietem ustaw: 1) o Narodowym Centrum Badań i Rozwoju, 2) o Narodowym Centrum Nauki,"

Podobne prezentacje


Reklamy Google