Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Pobieranie prezentacji. Proszę czekać

Mgr Karolina Mularczyk Poznań, 13-14.04.2013 r.. Ujęcia definicyjne, model zdrowia, czynniki sprzyjające zdrowiu.

Podobne prezentacje


Prezentacja na temat: "Mgr Karolina Mularczyk Poznań, 13-14.04.2013 r.. Ujęcia definicyjne, model zdrowia, czynniki sprzyjające zdrowiu."— Zapis prezentacji:

1 mgr Karolina Mularczyk Poznań, r.

2 Ujęcia definicyjne, model zdrowia, czynniki sprzyjające zdrowiu

3  Stan braku choroby  Pełny dobrostan fizyczny, psychiczny i społeczny (WHO, 1948).  Zmienna zdolność człowieka do osiągania pełni sił fizycznych, psychicznych i społecznych, a także zdolność reagowania na wyzwania środowiska (Słońska, Misiuna, 1993).  Zdrowie to proces o określonej dynamice czasie, zmienia się w zależności od zaistniałych wymagań (Antonowsky, 1979)

4 (Sęk, 2001)

5  Załamanie zdrowia, może zaistnieć na skutek braku energii i/lub umiejętności, by sprostać wymaganiom i obciążeniom, zachowując poczucie równowagi i harmonii (Antonovsky, 1979).

6  Informacja o stanie ciała, sygnał zagrożenia  Zjawisko neurofizjologiczne (receptor bólowy – ośrodek bólu w mózgu – bólowy odruch bezwarunkowy)  Reakcja emocjonalna na ból – napięcie mięśni, przyspieszone tętno, wzrost ciśnienia  Silniej odczuwany jest ból przezywany w samotności  Modyfikacja doznań bólowych poprzez odwrócenie uwagi i ukierunkowanie jej na przyjemne doznania (Fordyce, za: Sęk, 2001)  Ból jako zestaw zachowań?

7 model rodzaj czynnikapatogenetycznysalutogenetyczny EMOCJEnegatywne, zalegającepozytywne, związane z optymizmem i nadzieją MOTYWACJAbrak zainteresowania lub nadmierna koncentracja na swoim zdrowiu umiarkowane zainteresowanie własnym zdrowiem ZACHOWANIEryzykowne dla zdrowia (np. nadużywanie alkoholu) zdrowy styl życia OOBOWOŚĆosobowość typu Aosobowość odporna, poczucie koherencji CZYNNIKI SYTUACYJNEpole życiowe ryzykowne dla zdrowia zdrowe pole życiowe za: Strelau, 2004

8  Zachowanie polegające na zaangażowaniu jednostki w permanentną walkę o zdobycie jak największej liczby celów (często niejasno sprecyzowanych) w jak najkrótszym czasie (Friedman, Rosenman, 1959).  Silna potrzeba osiągnięć, tendencja do rywalizacji, tendencja do dominacji, agresywność, pośpiech i niecierpliwość.  Zachowanie to zwiększa zapadalność jednostki na choroby wieńcowe.

9  Typ osoby spokojnej i konwencjonalnej, reagującej na trudną sytuację bezradnością i poczuciem beznadziejności, osoby skłonne do depresji, niejednokrotnie wypierające reakcje emocjonalne w sytuacji stresu.  Osłabiony długotrwale układ immunologiczny -> zwiększona podatność na choroby nowotworowe.

10  Przekonanie o własnej kontroli  Postrzeganie przykrych i stresujących doświadczeń jako wyzwań

11  Przekonanie o zrozumiałości i sensowności świata, a także o własnych możliwościach sprostania jego wymaganiom.

12

13 poziom organizacja zachowań, świadomość stabilne, zautomatyzowane nawyki, niski poziom świadomości celowe czynności dobrowolne, kontrolowane, poczucie własnej skuteczności codzienna higiena, sprzątanie pomieszczeń, biesiadowanie, wychodzenie do pracy „bez śniadania”, przesiadywanie przed tv ćwiczenia fizyczne, higiena snu, kontakty z rodziną i przyjaciółmi

14 zachowania pro- i antyzdrowotne ochraniające zdrowie, zapobiegające chorobom, profilaktyczne zachowania zagrażające życiu i zdrowiu gimnastyka, odpowiednia dieta, wypoczynek, wizyty kontrolne u lekarzy picie alkoholu, palenie papierosów, praca bez przerw, niestosowanie się do zaleceń lekarza

15 sytuacja zdrowotna zachowanie w sytuacji dobrego stanu zdrowia zachowanie w sytuacji choroby, złego stanu zdrowia kontrola u stomatologa, zapinanie pasów w aucie, niechodzenie w samotności po zmierzchu w podejrzanej dzielnicy kontrolne badania, stosowanie się do zaleceń lekarskich

16 zachowania wynikające z roli zachowanie nieprofesjonalistów – rodzicielskie, trenerskie, etc. zachowania profesjonalistów – pro i antyzdrowotne karmienie piersią, wspieranie rozwoju dziecka, modelowanie antyzdrowotnych zachowań (picie coli, jedzenie czipsów) fachowa opieka i poradnictwo vs błędy jatrogenne

17  Faza decyzji o zmianie – makrooddziaływania kampanii zdrowotnych zmierzające do budzenia motywacji u grup i u jednostek.  Faza wprowadzania zmian w zachowaniu – mikrooddziaływania skierowane do małych grup celem trenowania zachowań prozdrowotnych (treningi antystresowe, akcje odchudzania).  Faza utrwalania zachowań prozdrowotnych i prewencyjnych za pomocą siły woli, przekonania o własnej skuteczności, wsparcia społecznego.

18 Definicja, sytuacje stresogenne, metody radzenia sobie ze stresem

19 Stres został po raz pierwszy zdefiniowany w 1936 r. przez Hansa Selye’go. GAS (General Adaptation Syndrome) – reakcja człowieka na każde nowe doświadczenie, sytuację zagrożenia lub trudności. Czynniki, które wywołują stres – stresory.

20  Spostrzeżenie zagrożenia  mobilizacja organizmu do obrony lub ucieczki (fight or flight)  CRH (kortykolibertyna) wydzielane przez podwzgórze  ACTH wydzielane przez przysadkę  nadnercza wydzielają kortykosteroidy (kortyzol, adrenalinę, noradrenalinę)

21  Napięcie mięśni  Napływ krwi z narządów do mięśni szkieletowych  Zahamowanie trawienia  Przyspieszony oddech  Przyspieszona akcja serca  Wzrost ciśnienia krwi  Rozszerzenie źrenic  Gruczoły potowe aktywizują się

22  Poziom aktywności układu hormonalnego i współczulnego spada.  Organizm kompensuje utratę energii.

23  Dominacja układu przywspółczulnego  Gdy stres trwa dalej (mimo że organizm wszedł w fazę wyczerpania) prowadzi do rozwoju „chorób przystosowania” (choroby skóry, astma, alergia, choroba wrzodowa, wieńcowa choroba serca, etc.)

24 Bez stresu nie byłoby życia….

25  Stres wymaga od organizmu by ten dostosował się, zaradził, poradził sobie.  Niektóre stresy bywają zdrowe i bezpieczne dla organizmu – utrzymują nas w stanie czujności i aktywności. Taki „zdrowy stres” nazywany jest eustresem (Selye, 1980).

26

27 Ciężki, przedłużający się stres trwający kilkanaście dni, tygodni, miesięcy, np. bolesna strata, opieka nad bliską osobą cierpiącą na nieuleczalną chorobę.

28 Krótkotrwały stres trwający minuty lub godziny, np. wygłaszanie wykładu przed dużą publicznością, ekstrakcja zęba.

29 1. Doznania fizyczne (urazy, bóle, zmiany atmosferyczne, infekcje). 2. Doznania psychiczne (doświadczenia lęku, gniewu, niepewności).

30 1. Codzienne uciążliwości: domowe, zdrowotne, czasowe, własnego życia psychicznego, środowiskowe, finansowe, związane z pracą, związane z perspektywami na przyszłość. 2. Zmiany życiowe. Zmiany życiowe mają często pożądany i dodatni charakter i pojawiają się nieregularnie w przeciwieństwie do codziennych uciążliwości.

31  Śmierć współmałżonka – 100  Rozwód – 73, separacja – 65  Śmierć bliskiego członka rodziny – 63  Małżeństwo – 50  Zwolnienie z pracy – 47  Pojednanie ze współmałżonkiem – 45  Ciąża – 40  Zmiany w interesach, pozycji materialnej – 38  Znaczący sukces osobisty – 26  Zmiana mieszkania, szkoły, warunków pracy – 20  Wakacje – 13, Boże Narodzenie - 12

32  jednostek stresu =37% szansa choroby w ciągu kolejnych 2 lat  jednostek stresu =51% szansa choroby  ponad 300 jednostek stresu =79% szansa choroby

33 Zdrowie:  Spadek przeciwciał  spadek odporności  Dolegliwości bólowe  Choroby układów: trawiennego, oddechowego, sercowo-naczyniowego  Podatność na choroby nowotworowe  Zaburzenia psychiczne  Zaburzenia seksualne

34 Kontakty z otoczeniem:  Rozdrażnienie i konfliktowość  Agresywność  Sięganie po używki

35 W sferze emocji:  Niska samoocena  Frustracja  Spadek motywacji  Drażliwość, wrogość

36 W pracy, w szkole, etc.:  Ograniczona uwaga, spadek koncentracji  Brak motywacji  Problemy z pamięcią  Wypalenie zawodowe  Problemy z organizacją czasu i planowaniem  Opuszczanie zajęć, urlopy w pracy

37  Dolińska-Zygmunt, G. (2001). Podstawy psychologii zdrowia. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, rozdz. „Behawioralne wyznaczniki zdrowia” (s ), „Radzenie sobie ze stresem w procesie budowania zdrowia” (s.71-99).  Rathus, S.A. (2004). Psychologia współczesna. Gdańsk: GWP.  Strelau, J. (2004). Psychologia. Podręcznik akademicki. T. 3. Gdańsk: GWP, rozdz. 56 „Teoria stresu psychologicznego i radzenia sobie” (s ).  Terelak, J. F. (2001). Psychologia stresu. Bydgoszcz: Oficyna Wydawnicza Branta.


Pobierz ppt "Mgr Karolina Mularczyk Poznań, 13-14.04.2013 r.. Ujęcia definicyjne, model zdrowia, czynniki sprzyjające zdrowiu."

Podobne prezentacje


Reklamy Google